مصوب ۱۳۸۹,۰۸,۰۴
با اصلاحات و الحاقات بعدی
شورایعالی شهرسازی و معماری ایران پیرو صورتجلسه مورخ ۱۷ /۵ /۱۳۸۸ شـورای برنامـه ریـزی وتوسعه استان خراسان رضوی و پیرو صورتجلسه مورخ ۲۳ /۱۲ /۱۳۸۸ کمیته فنی در تاریخ ۴ /۸ /۱۳۸۹ طرح مجموعه شهری مشهد را براساس ماده ۱ مصـوبه مـورخ ۱۳ /۸ /۱۳۷۴ هیـأت محتـرم دولـت بـا عنـوان «طرح ریزی و مدیریت مجموعه شهری تهران و سایر شهرهای بزرگ کشور و شهرهای اطراف آنها» شامل ۹ دهستان از شهرستان مشهد، ۴ دهستان از شهرستان بینالود و ۳ دهستان از شهرستان چناران و ۲ دهستان از شهرستان فریمان (مجموعاً ۱۸ دهستان در ۴ شهرستان) برای افق زمانی سـال ۱۴۰۵، بـه شرح زیر تصویب نمود: ۱ ـ نظام اسکان
۱ـ۱ـ جمعیت مجموعه شهری در افق طرح ـ سال ۱۴۰۵
• جمعیت کل ۰۰۰ /۶۹۵ /۴ نفر
• جمعیت شهری ۰۰۰ /۴۵۵ /۴ نفر
• جمعیت روستایی ۰۰۰ /۲۴۰ نفر
که به شرح ذیل توزیع و بارگذاری خواهد شد:
ـ مشهد کانون اصلی اسکان جمعیت در مجموعه شهری مشهد با جمعیتی معـادل سـه میلیـون وششصد و پنجاه هزار نفر تا سال ۱۴۰۵
ـ شهر جدید گلبهار با جذب جمعیت معادل ۲۰۰ هزار نفر (بـا توجـه بـه مصـوبه شـورایعالی شهرسازی و معماری ایران)
ـ شهر جدید بینالود با جذب جمعیت معادل ۱۱۳ هزار نفر (بـا توجـه بـه مصـوبه شـورایعالی شهرسازی و معماری ایران)
ـ چناران و فریمان با جذب جمعیت تا ۱۰۰ هزار نفر
ـ طرقبه و شاندیز شهرهایی با محدودیت اسکان جمعیت و ظرفیت جمعیت تا ۵۰ هزار نفر ـ شهرهای توس و قرقی و رضویه شهرهایی با ظرفیت پذیرش جمعیتی تا ۵۰ هزار نفر
ـ شهرهای گلمکان، فرهاد گرد و ملک آباد با ظرفیت پذیرش جمعیتی تا ۱۰ هزار نفر
ـ روستاهایی که در دراز مدت امکان توسعه دارنـد شـامل: سـیدآباد، سـنگ بسـت، جـیم آبـاد، نریمانی، دیزباد، کنویست با ظرفیت پذیرش جمعیت تا ۲۵ هزار نفر
ـ سایر روستاها که بر اساس نظام سکونت پیشنهادی طـرح ناحیـه و بـه عنـوان طـرح فرادسـت مجموعه شهری مشهد عملکرد خواهند داشت.
۱ـ۲ـ الگوی توسعه شهرها
ـ توسعه شهر مشهد به صورت توسعه درونی و توسعه منفصل در قالب شهرهای همکار کلانشهر (در بندهای قبلی شرح جمعیت پذیری آنها ارائه شد)
ـ توسعه شهر چناران که به صورت توسعه پیوسته کوتاه مدت در غرب و جنوب شرقی و توسعه بلند مدت در شمال و جنوب.
ـ توسعه شهر طرقبه عمدتاً به صورت توسعه درونی و توسعه پیوسته در شمال غرب.
ـ توسعه شهر شاندیز به صورت توسعه پیوسته در شمال شرق.
ـ توسعه شهر فریمان به صورت توسعه پیوسته در جنوب غربی در داخل محدوده موجود.
ـ توسعه شهر گلمکان به صورت توسعه پیوسته در داخل محدوده شهر به شـرط حفـظ اراضـی زراعی و باغات.
ـ توسعه شهر ملک آباد به صورت توسعه پیوسته در شرق و جنوب در چارچوب طرح جامع
ـ توسعه شهر فرهادگرد به صورت توسعه درونی و توسعه پیوسته در شمال و جنـوب در داخـل محدوده.
ـ توسعه شهر رضویه به علت محصور بودن در میان زمین هـای کشـاورزی بـه صـورت توسـعه پیوسته فقط در جهت شرق و شمال شرقی مشروط به تدقیق در طرح جامع شهر.
ـ توسعه شهرهای جدید گلبهار و بینالود به صورت توسعه پیوسته در قالب محدوده های مصـوب شورای عالی شهرسازی و معماری.
ـ توسعه شهر سیدآباد به صورت توسعه پیوسته در شـمال شـرقی و جنـوب غربـی (مشـروط بـه تدقیق محدوده پیشنهادی طرح مجموعه شهری در طرح جامع آن).
ـ توسعه شهر کنویست به صورت توسعه پیوسته در شـرق و شـمال غربـی (مشـروط بـه تـدقیق محدوده پیشنهادی طرح مجموعه شهری در طرح جامع آن).
ـ توسعه شهر جیم آباد به صورت توسعه پیوسته در جنوب (مشروط به تدقیق محدوده پیشنهادی طرح مجموعه شهری در طرح جامع آن).
ـ توسعه شهر سنگ بست به صـورت توسـعه پیوسـته در شـمال (مشـروط بـه تـدقیق محـدوده پیشنهادی طرح مجموعه شهری در طرح جامع آن).
ـ توسعه شهر نریمانی به صورت توسعه پیوسته در شمال غربی و جنوب شرقی (مشروط به تدقیق محدوده پیشنهادی طرح مجموعه شهری در طرح جامع آن).
ـ توسعه شهر دیزآباد به صورت توسعه پیوسته در شمال غربی و جنوب شرقی (مشروط به تدقیق محدوده پیشنهادی طرح مجموعه شهری در طرح جامع آن). ۲ ـ نظام فعالیت (عملکردها) و سکونت ۲ -۱- خدمات سکونت شامل: الگوهای مختلف سکونت اعم از سکونت دایم، سـکونت موقـت، سکونت عشایری و همچنین سکونت غیررسمی را در قالب شهرها، روستاها، شهرک ها و مجتمع های مسکونی در بر می گیرد. ۲ -۲- خدمات تجاری شامل: مجتمعهـای تجـاری ـ صـنفی، بازارهـا و نمایشـگاههـا، فـروش ونگهداری و تعمیر وسایل نقلیه سنگین، نمایشگاه های بین المللی، ملی و منطقه ای. ۲ -۳- تولیدی و صنعتی شامل: انواع صنایع اعم از پراکنده، متمرکز، مجتمع هـای صـنعتی، صـنایع بزرگ، پارک های علمی و صنعتی (صنایع با فناوری بالا)، صـنایع و کارگـاه هـای منفـرد، کـانیهـای غیرفلزی، معادن فعال و غیرفعال و غیره است. ۲ -۴- حمل و نقل، ارتباطات و اطلاعات شـامل : خطـوط حمـل و نقـل اعـم از زمینـی و ریلـی (بزرگراه، راه های اصلی و فرعی، راه های روستایی، راه های شنی و خاکی، راه آهـن) و سـایر خـدمات پشتیبان حمل و نقل از قبیل انبارداری، ایستگاه های راه آهن، فرودگاه، پایانه هـای بـاری و مسـافری وغیره و مراکز مخابرات، تلویزیون و رادیو است. ۲ -۵- زیرساخت و تأسیسات و تجهیزات شامل: تأسیسات تولید و توزیع برق، گاز و سایر منـابع سوخت، تولید، تصفیه و توزیع آب و فاضلاب، خدمات مربوط به مواد زاید جامد، شبکه مخـابرات و ... و تجهیزات مشتمل بر ایستگاه های جمـع آوری، انتقـال و بازیافـت زبالـه، بازیافـت نخالـه هـای ساختمانی، کشتارگاه، گورستان، خدمات ایمنی و ... است. ۲ -۶- تسهیلات عمومی (اداری، دولتی و نظامی) شامل: کاربری های نظامی و انتظامی و مؤسسات اداری و دولتی مستقر در خارج از شهرهاست. ۲ -۷- خدمات عمومی و اجتماعی شامل: بیمارستان ها، آسایشگاه ها، استراحتگاه ها، سلامتگاه ها، دانشگاه ها، مراکز آموزش حرفه ای، شهرک علمی ـ پژوهشـی و فنـاوری، خـدمات ایمنـی، خـدمات اداری، مجتمع خدمات بین راهی. ۲ -۸- خدمات فراغت و گردشگری شامل: میدان های بزرگ ورزشی، پـارک هـای منطقـه ای و برون شهری، مجتمع های گردشگری، خدمات پذیرایی، مراکز گردشگری ـ تفریحی. ۲ -۹- خدمات کشاورزی (عناصر و پهنه های با ارزش و حفاظتی) شامل: زراعـت (آبـی و دیـم)، باغداری (آبی و دیم)، کشت و صنعت، مراتع، بیشه زار، جنگل، دامداری، مرغداری، پرورش آبزیان و زنبورداری. ۳ ـ ضوابط و مقررات
ضوابط و مقررات طرح مجموعه شهری مشهد در سه سطح مجموعه شهری مشـهد ، حـوزه هـای تعادل بخش و سطح محدوده و حریم شهرها به صورت ضوابط و مقررات عـام، ضـوابط و مقـررات خاص حوزه های تعادل بخش و ضوابط و معیارهای کمی در محدوده و حـریم شـهرها براسـاس سـه طبقه کاربری های مجاز، مشروط و ممنوع ارائه می گردد. ضوابط و مقررات عام با توجه به ضـوابط و آیین نامه های عام و همچنین معیارها و اصول مترتب بر طرح بر اساس جدول پیوسـت (طبقـه بنـدی کاربری زمین در سطح مجموعه شهری مشهد) تنظیم و ارائه می گردد.
ضمناً شورای عالی مقرر نمود:
۱ـ مغایرت خط تقسیمات کشوری فی مابین شهرستان مشهد و شهرستان جدیدالتأسیس طرقبـه و شاندیز از طریق وزارت کشور مورد پیگیری و اصلاح قرار گیرد. (در مدت زمان ۶ ماه)
۲ـ ساختار مدیریت مجموعه شهری مشهد توسط شورای برنامه ریزی و توسعه اسـتان پیشـنهاد و پس از تصویب در شورایعالی به منظور اتخاذ تصمیم به هیأت محترم وزیران ارجاع گردد.