تاریخ: ۱۵/۶/۶۹ ـ شماره دادنامه: ۱۴۲ ـ کلاسه پرونده: ۶۷/۱۵
شاکی : آقای ارسطو کاظمی به وکالت از آقایان: علی کبیری چالشتری, رمضان کبیریان و پرویز مرادی
طرف شکایت : شهرداری ناحیه ۸ تهران
مقدمه : در دادخواست تقدیمی به دیوان که بدواً در شعبه چهاردهم مطرح رسیدگی بوده, آمده است: بهموجب حکم قطعی شعبه ۱۷۰ دادگاه کیفری ۲ تهران, موکلین بعلت تخلف در ساختمان محکوم به پرداخت مبلغ دو میلیون تومان جریمه نقدی شدند. موکلین حاضر به پرداخت جریمه مذکور شده, لکن مسؤولین شهرداری ناحیه ۸ به اتکاﺀ اینکه شهرداری تهران, مقرر داشته که از متخلفین ساختمانی مبلغی بعنوان پذیره دریافت دارد, اظهار داشته: ابتدا باید مبلغی حدود چهار برابر اصل جریمه به عنوان پذیره پرداخت نمایند, تا جریمه از آنها وصول, و برگ گواهی پایان کار صادر گردد. اینک چون اخذ پذیره موافق شرع نبوده, و خلاف قانون نیز میباشد, امتناع ناحیه ۸ شهرداری از قبول جریمه و صدور برگ پایان کار موجب خسارت موکلین است, و مجوز قانونی ندارد. باتوجه به اعلام خلاف شرع بودن اخذ پذیره, از فقهای محترم شورای نگهبان, درخواست اعلام نظر گردید, که دبیر محترم شورای نگهبان طی نامه شماره ۳۴۲۵ مورخ ۱۰/۱۲/۶۷ اعلام داشتند: باتوجه به اینکه جعل عوارض شهری, از اختیارات شورای شهر و قائممقامی آنست, فلذا مجرد اخذ عوارض پذیره بنحو عادلانه با موازین شرعی مغایرت ندارد. مدیرکل امور حقوقی و مجلس وزارت کشور طی نامه شماره ۲۴/۴۴۲۰ مورخ ۱۹/۷/۶۸ ضمن ارسال تصویر نامه شماره ۱۸۲۳/۳۱۷ مورخ ۱۰/۵/۶۸ اداره کل حقوقی شهرداری تهران, اعلام داشته است: بهموجب بند ۱ ماده ۳۵ قانون تشکیلات شوراهای اسلامی کشوری وضع عوارض پس از تنفیذ ولی امر با شورای شهر که قبلا در این مورد حضرت امام قدس سره تنفیذ عوارض را به حضرت آیتا... موسوی اردبیلی تفویض اختیار فرمودهاند, عنایت به این نکته باستناد تبصره الحاقی به ماده ۵۳ قانون تشکیلات شوراهای اسلامی کشور, مصوب ۱۳۶۴ وزیر کشور جانشین شورای شهر میباشد, و اختیار مذکور به استانداریها هم تفویض گردیده, تصدیق خواهند فرمود بخشنامه مذکور به اعتبار قانون و مجوزهای قانونی صادر گردیده است.
هیأت عمومی دیوان عدالت اداری, در تاریخ فوق به ریاست آیت ا... سیدابوالفضل موسوی تبریزی و با حضور رؤسای شعب, تشکیل و پس از بحث و بررسی و انجام مشاوره, باتفاق آراﺀ به شرح آتی, مبادرت به صدور رأی مینماید.
رأی :
نظر به اینکه مطابق بند ۱ از ماده ۳۵ قانون تشکیلات شوراهای اسلامی کشوری, مصوب یکم آذرماه سال ۱۳۶۱ نحوه تعیین عوارض از طرف شورای شهر مشخص و مقرر گردیده است که: مادامی که درآمدهای پیشبینی شده کافی نباشد, شورای شهر میتواند با تنفیذ ولی امر برای تأمین هزینههای شهرداری عوارضی متناسب با امکانات اقتصادی محل و خدمات ارائه شده تعیین نماید . و باعنایت به ماده ۵۳ قانون فوقالاشعار و اینکه از تاریخ تصویب قانون تشکیلات شوراهای اسلامی کشوری, کلیه قوانین مغایر لغو و بلااثر خواهند بود, و نیز باتوجه به قانون الحاق یک تبصره به ماده ۵۳قانون تشکیلات شوراهای اسلامی کشوری, مصوب ۲۸/۷/۱۳۶۴ که بهموجب آن مقرر شده که تا تشکیل شوراهای اسلامی در هر شهر وزیر کشور یا سرپرست وزارت کشور, جانشین شوراهای اسلامی آن شهر در امور مربوط به شهرداریها خواهند بود . ضمن استنتاج در اصل و قاعده کلی, الف : هر مصوبهای که در زمینه تعیین و تثبیت عوارض پذیره که پس از تاریخ ۲۸/۷/۶۴ به تنفیذ ولی امر یا نماینده محترم ایشان رسیده باشد, دارای اعتبار شرعی و قانونی است. ب : مواردی که قبل از مورخه ۲۸/۷/ ۶۴تقاضای پایان کار شده, ولی به دلایل و جهاتی فیالمثل مسامحه و غیره گواهی پایان کار صادر نگردیده, مشمول عوارض پذیره نخواهند شد. نظر به اینکه به حکایت نامه شماره ۱۸۲۳/۳۱۷ مورخ ۱۰/۵/۱۳۶۸ اداره کل حقوقی شهرداری مصوبه شماره ۳۲۴۵/۳۴۳۵/۳/۱ مورخه ۶/۳/۶۴ قائممقام شورای شهر در تاریخ ۳۱/۳/۶۵ و طی شماره ۸۷۹۱۳ به تصویب و تنفیذ حضرت آیتا... موسوی اردبیلی نماینده محترم ولی امر رسیده, لهذا مصوبه مورد شکایت و اخذ عوارض پذیره, بهترتیب مذکور در بالا خلاف قانون شناخته نشد.