رای هیات عمومی دیوان عدالت اداری درباره اعلام تعارض آراء صادره از شعب 3 و 16 و 20 دیوان عدالت اداری
مقدمه:الف) شعبه بیستم در رسیدگی به پرونده کلاسه 73/1069 موضوع شکایت خانم علیا دهگان به طرفیت شهرداری منطقه 9 تهران به خواسته اعتراض به عدم صدور پروانه ساختمانی مسکونی به شرح دادنامه شماره 708 مورخ 16/11/1374 چنین رأی صادر نموده است اراضی مورد نظر شاکیه از جمله اراضی واقع شده در غرب مسیل کن (محدوده 25 ساله آزاد نشده) بوده که براساس فراز یک از بند 6 صورتجلسه شماره 76 مورخ 11/11/1367 و بند یک صورتجلسه 95 مورخ 26/6/1368 کمیسیون ماده 5 مقررگردیده، این گونه اراضی به مدت 5 سال به عنوان اراضی ذخیره تعیین و از صدور هرگونه مجوز اعم از مصارف مسکونی و صنعتی و خدماتی و سایر کاربری ها خودداری تا نسبت به تهیه طرح تفصیلی این منطقه و بر پایه یک برنامهریزی صحیح شهرسازی اقدام شود و بر همین اساس طرح عمومی اراضی غرب مسیل کن توسط مهندسین مشاور تهیه وکلیات آن در جلسه 1/9/1373 به تصویب کمیسیون ماده 5 رسیده که در این طرح نوع کاربری اراضی و شبکههای ارتباطی به طور عمومی و در سطح کلان مشخص گردیده است
لیکن شرایط و قابلیت استناد به صورت موردی و به منظور صدور بر و کف و پروانه ساختمانی برای هر یک از پلاک های ثبتی واقع در آن حوزه را نداشته و به همین منظور موضوع به حوزه معاونت شهرسازی و سازمان مشاور فنی و مهندسی ارجاع گردیده تا با توجه به اهمیت موضوع بررسی های نهایی را معمول و نسبت به تدوین ضوابط و مقررات اجرایی و تهیه طرح های زیردست اقدام نمایند
بهر تقدیر هر چند اراضی مورد نظر از جمله اراضی واقع شده در محدوده حریم شهر بوده که به تازگی در محدوده خدماتی شهر قرار گرفته لیکن قبل از تهیه نقشه تفصیلی املاک واقع شده در محدوده مزبور و قبل از تصویب مراجع قانونی، شهرداری تهران علیالاصول حق صدور پروانه مسکونی برای پلاک های ثبتی واقع در حوزه مربوطه را نداشته است و به همین جهت ایراد و اشکالی بر اقدام شهرداری منطقه 9 در خصوص امتناع از صدور پروانه ساختمانی برای پلاک های مورد ادعای شاکیه در وضعیت موجود متصور نبوده و حکم به رد شکایت مشارالیها در این خصوص صادر و اعلام میگردد
ب) شعبه سوم در رسیدگی به پرونده کلاسه 78/212 موضوع شکایت خانم علیا دهگان به طرفیت شهرداری منطقه 9 تهران به خواسته عدم صدور پروانه ساختمان به شرح دادنامه شماره 173 مورخ 21/12/1378 چنین رأی صادر نموده است، مورد شکایت، عدم صدور پروانه از طرف شهرداری موضوع امر مختومه را دارد
ج) شعبه شانزدهم در رسیدگی به پرونده کلاسه 75/842 موضوع شکایت آقای علی دوراندیش به طرفیت شهرداری منطقه 9 تهران به خواسته اعتراض به عدم صدور پروانه ساختمانی و عدم رعایت ماده واحده قانون تعیین تکلیف وضعیت املاک واقع در طرح های دولتی و شهرداری ها مصوب 1367 به شرح دادنامه شماره 1146 مورخ 29/8/13754 چنین رأی صادر نموده است
کمیسیون ماده 5 در تاریخ 15/11/1367 و به موجب بند 6 صورتجلسه شماره 76 مقرر داشته است که در اراضی محدوده 25 ساله آزاد نشده غرب مسیل کن به مدت 5 سال از اصدار هرگونه مجوز خودداری نمایند تا طرح تفصیلی و برنامهریزی شهری مشخص و تعیین و آیین نامه اجرایی آن تصویب و توسط مراجع ذیصلاح اقدام گردد و طرح تفصیلی نیز پس از تصویب مراجع ذیصلاح ابلاغ خواهد شد و با توجه به اظهارات نماینده و کارشناس حقوقی شهرداری مشتکیعنه در صورتجلسه مورخ 27/6/1374 مبنی بر این که مدت 5 سال ممنوعیت فوقالاشعار تمدید نگردیده و طرح تفصیلی مربوطه نیز در دست مطالعه و در شرف تصویب است و پس از تصویب ابلاغ خواهد شد
نظر به این که مهلت مقرر 5 ساله در تاریخ 15/11/1373 منقضی گردیده است، علیهذا در اجرای مقررات ماده واحده قانون تعیین تکلیف وضعیت املاک واقع در طرح های دولتی و شهرداری ها مصوب 1367 و این که در ظرف 18 ماه نسبت به تعیین تکلیف زمین شاکی اقدام نگردیده است و منع مالک از اعمال مالکیت خود در زمین مورد دعوی و عدم اصدار پروانه ساختمانی با وجود انقضای مهلت 5 ساله فوقالاشعار نیز فاقد مبنا و توجیه منطقی و قانونی است حکم به ورود شکایت صادر میگردد
هیأت عمومی دیوان عدالت اداری در تاریخ فوق به ریاست حجتالاسلاموالمسلمین درینجفآبادی و با حضور رؤسای شعب بدوی و رؤسا و مستشاران شعب تجدیدنظر تشکیل و پس از بحث و بررسی و انجام مشاوره با اکثریت آراء به شرح آتی مبادرت به صدور رأی مینماید
رأی هیأت عمومی
علاوه بر این که ممنوعیت شهرداری از صدور پروانه احداث ساختمان در اراضی غرب مسیل کن به شرح مصوبه مورخ 11/11/67 کمیسیون ماده 5 قانون تأسیس شورایعالی شهرسازی و معماری ایران پایان یافته است، اساسا با عنایت به بند 24 ماده 55 قانون شهرداری موضوع تکلیف شهرداری به صدور پروانه ساختمان در مورد اراضی واقع در محدوده شهر و همچنین مقررات قانونی تعیین وضعیت املاک واقع در طرح های دولتی و شهرداری ها مصوب 1367 متضمن تأیید اصل تسلیط و اعمال حقوق مالکانه تأخیر در تهیه و تصویب نقشه تفصیلی نمیتواند موجب محرومیت اشخاص در اعمال حقوق مالکانه در مدتی طولانی یا نامحدود و رافع مسئولیت شهرداری در صدور پروانه احداث بنا و استفاده قانونی از حقوق مالکانه باشد
بنابراین دادنامه شماره 1146 مورخ 29/8/1375 شعبه 16 بدوی دیوان که مبین این معنی است موافق اصول و موازین قانونی تشخیص داده میشود این رأی به استناد قسمت اخیر ماده 20 اصلاحی قانون دیوان عدالت اداری مصوب 1/2/1378 برای شعب دیوان و سایر مراجع ذیربط در مورارد مشابه لازمالاتباع است
کدمنبع: 6109