تاریخ: ۷/۷/۱۳۸۷
شماره دادنامه: ۴۶۷
کلاسه پرونده: ۸۷/۳۶۱
مرجع رسیدگی: هیأت عمومی دیوان عدالت اداری.
شاکی: بنیاد تعاون نیروی انتظامی جمهوری اسلامی ایران.
موضوع شکایت و خواسته: اعلام تعارض آراء صادره از شعب۲۲ و ۲۸ دیوان عدالت اداری.
مقدمه: الف ـ شعبه ۲۸ دیوان در رسیدگی به پرونده کلاسه ۸۵/۱۶۷۴ موضوع شکایت بنیاد تعاون ناجا به طرفیت شهرداری تهران به خواسته اعتراض به رأی شماره ۸۵۰۶۱۳ کمیسیون تجدیدنظر ماده صد شهرداری به شرح دادنامه شماره ۲۱۶۲ مورخ ۲۳/۱۲/۱۳۸۵ چنین رأی صادر نمودهاست، با عنایت به محتویات پرونده نظر به اینکه طبق اصل ۱۷۳ قانون اساسی و ماده ۱۳ قانون دیوان عدالت اداری مصوب ۹/۳/۱۳۸۵ مجلس شورای اسلامی، صلاحیت دیوان در رسیدگی به شکایات و تظلمات مردم علیه واحدهای دولتی احصاء گردیده فلذا شکایت شاکی که وابسته به نیروی انتظامی و از مصادیق واحدهای دولتی مذکور در ماده ۱۳ قانون دیوان میباشد که شکایت علیه آنان در دیوان قابلیت طرح را دارد، مسموع نبوده و قرار رد آن را صادر و اعلام میگردد. ب ـ شعبه ۲۲ دیوان در رسیدگی به پرونده کلاسه ۸۱/۷۰۸ موضوع شکایت آقای محمدقاسم داتوسی به طرفیت نیروی انتظامی بنیاد تعاون به خواسته تحویل مسکن استحقاقی به شرح دادنامه شماره ۱۸۰۷ مورخ ۱۰/۱۲/۱۳۸۲ اعلام نمودهاست که بنیاد تعاون ناجا براساس اساسنامه مربوطه موسسهای است غیرانتفاعی و دارای شخصیت حقوقی مستقل و اساساً طرح دعوی علیه بنیاد تعاون ناجا در دیوان عدالت اداری قابلیت استماع ندارد که مشتکیعنه هم طی لایحهای به آن ایراد نمودهاست. لذا با عنایت به ماده ۱۱ قانون دیوان عدالت اداری طرح چنین شکایتی مبنی بر الزام تعاون ناجا به تحویل مسکن استحقاقی شاکی به شرح متن دادخواست و جاهت قانونی ندارد، قرار عدم استماع شکایت شاکی صادر و اعلام میگردد. هیأت عمومی دیوان عدالت اداری در تاریخ فوق با حضور رؤسا و مستشاران و دادرسان علیالبدل شعب دیوان تـشکیل و پس از بحث و بررسی و انجام مـشاوره با اکثریت آراء به شرح آتی مـبادرت به صدور رأی مینماید.
رأی هیأت عمومی
اولاً تعارض در مدلول دادنامه قطعی شماره ۲۱۶۲ مورخ ۲۳/۱۲/۱۳۸۵ شعبه بیست و هشتم با دادنامه قطعی شماره ۱۸۰۷ مورخ ۱۰/۱۲/۱۳۸۲ شعبه بیست و دوم محرز بنظر میرسد. ثانیاً ماده ۴ قانون محاسبات عمومی کشور مصوب ۱۳۶۶ در تعریف شـرکتهای دولـتی و تبیین خصوصیات حقوقـی انواع مختلف آنها مصرح اسـت به ایـنکه « شرکت دولتی واحد سازمانی مشخصی است که با اجازه قانون به صورت شرکت ایجاد شود و یا به حکم قانون و یا دادگاه صالح ملی شده و یا مصادره شده و به عنوان شرکت دولتی شناخته شده باشد و بیش از ۵۰ درصد سرمایه آن متعلق به دولت باشد، هر شرکت تجاری که از طریق سرمایهگذاری شرکتهای دولتی ایجاد شود، مادام که بیش از ۵۰درصد سهام آن متعلق به شرکتهای دولتی است، شرکت دولتی تلقی میشود» و ماده ۴ قانون مدیریت خدمات کشوری نیز در تعریف شرکت دولتی مقرر داشته که شرکت دولتی، بنگاه اقتصادی است که به موجب قانون برای انجام قسمتی از تصدیهای دولت به موجب سیاستهای کلی اصل ۴۴ قانون اساسی ابلاغی از سوی مقام معظم رهبری جزء وظایف دولت محسوب میگردد، ایجاد شده و بیش از ۵۰درصد سرمایه و سهام آن متعلق بهدولت باشد. نظر به اینکه بنیاد تعاون نیروی انتظامی جمهوری اسلامی ایران حسب مقررات اساسنامه مربوط به منظور تأمین نیازمندیهای پرسنل کادر ثابت نیروی انتظامی جمهوری اسلامی ایران در ابعاد مسکن و وام تأسیس و طبق ماده ۴ آن اساسنامه، سرمایه اولیه بنیاد مزبور از طرف مقام معظم رهبری و فرماندهی کل قوا اهداء گردیده و به صـراحت ماده ۲۳ اساسنامه مذکور نیز کلیه سرمایه و دارائیهای بنیاد متعلق به مقام معظم ولایت فقیه بوده و در صورت انحلال بنیاد، پس از تسویه، کلیه مایملک و دارائیهای آن در اختیار معظمله قرار خواهد گرفت و با این کیفیت از نظر ماهیت حقوقی واجد اوصاف و شرایط و ضوابط قانونی شرکتهای دولتی نیست. بنابراین دادنامه شماره ۱۸۰۷ مورخ ۱۰/۱۲/۱۳۸۲ شعبه ۲۲ دیوان که بنیاد مزبور را در زمره واحدهای دولتی مقرر در ماده ۱۳ قانون دیوان عدالت اداری مصوب ۱۳۸۵ ندانسته است، صحیح و موافق قانون میباشد. این رأی بهاستناد بند ۲ ماده ۱۹ و ماده ۴۳ قانون دیوان عدالت اداری برای شعب دیوان و سایر مراجع اداری ذیربط در موارد مشابه لازمالاتباع است.
رئیس هیأت عمومی دیوان عدالت اداری ـ علی رازینی