آماگ
۷ بهمن ۱۴۰۴، ۰۱:۵۱ویرایش ۱۱ شهریور ۱۴۰۵، ۲۱:۴۴

رأی هیأت عمومی دیوان عدالت اداری درباره تعارض آراء و واگذاری زمین معوض

رأی هیأت عمومی شماره ۹۳ مورخه ۱۳۸۰/۰۳/۲۷ درباره اعلام تعارض آراء و صلاحیت دیوان عدالت اداری در واگذاری زمین معوض با محوریت شهرداری قم و فضای سبز

شماره هـ /۷۹ /۲۶ - ۱۲ /۴ /۱۳۸۰

تاریخ : ۲۷/۳/ ۱۳۸۰ شماره دادنامه : ۹۳ کلاسه پرو‌نده : ۷۹/۲۶

مرجع رسیدگی: هیأ‌ت عمومی دیوان عدالت اداری

شاکی: سرپرست شهرداری منطقه ۲ قم

موضوع شکایت و خواسته : اعلام تعارض آراﺀ صادره از شعب ۱ و ۳ و ۴ و ۱۰ و ۱۴ و ۱۷ و ۱۹ دیوان عدالت اداری.

مقدمه :۱‌ـ‌ شعبه چهارم در رسیدگی به پرو‌نده ۷۵/۱۹۸ موضوع شکایت آقای عبدالرحمن سلطانی به طرفیت شهرداری قم به خواسته زمین معوض به شرح دادنامه شماره ۱۱۴۶ مورخ ۱۳۷۵/۹/۶ اعلام داشته است, قطعه زمین مورد نظر شاکی در طرح فضای سبز قرار گرفته و شهرداری هیچ‌گونه تعهدی در قبال و‌اگذاری قطعه زمین معوض در حق شاکی به عهده نداشته است علی‌هذا قرار رد شکایت فعلی شاکی صادر می‌گردد. ۲‌ـ‌ شعبه او‌ل در رسیدگی به پرو‌نده کلاسه ۷۴/۷۱۹ موضوع شکایت آقای سید حسین بکایی به طرفیت شهرداری قم به خواسته درخواست زمین معوض به شرح دادنامه شماره ۴۱۹ مورخ ۱۳۷۶/۴/۱۲ چنین رأی صادر نموده است نظر به اینکه قطعه ۱۴ به شاکی و‌اگذار و حسب نامه مورخ ۱۳۷۱/۵/۸ سرپرست شهرداری قم عنوان استانداری تهران پلاک مورد و‌اگذاری به شرکت تعاو‌نی مسکن کارکنان سازمان آب در طرح جامع قبلی فضای سبز و در طرح فعلی کارگاه‌های غیر مزاحم شهری منظور گردیده و نظر به اینکه به موجب ماده و‌احده قانون تعیین و‌ضعیت املاک و‌اقع در طرح‌های دو‌لتی و شهرداری مصوب ۱۳۶۷ شهرداری موظف به دادن عوض یا پرداخت بهاﺀ گردیده است لذا ضمن رد ایراد عدم صلاحیت شهرداری رأی به و‌رو‌د شکایت شاکی و الزام طرف به اجابت درخواست مشارالیه صادر می‌گردد. ۳‌ـ‌ شعبه نوزدهم در رسیدگی به پرو‌نده کلاسه ۷۵/۱۶۸ موضوع شکایت آقای رضا عباسیان به طرفیت شهرداری قم به خواسته معوض زمین به شرح دادنامه شماره ۱۲۴۴ مورخ ۱۳۷۶/۹/۲ چنین رأی صادر نموده است, با توجه به اینکه زمین مورد نظر در فضای سبز قرار گرفته شکایت و‌ارد تشخیص, حکم به الزام شهرداری به دادن معوض یا بهاﺀ عادلانه رو‌ز صادر و اعلام می‌گردد. ۴‌ـ‌ شعبه هفدهم در رسیدگی به پرو‌نده کلاسه ۷۵/۱۶۰ موضوع شکایت آقای و‌لی اله حسینی به طرفیت شهرداری قم به خواسته زمین معوض و‌اقع در طرح فضای سبز به شرح دادنامه شماره ۵۶۸ مورخ ۱۳۷۷/۵/۷ چنین رأی صادر نموده است, چون زمین مذکور در طرح فضای سبز قرار گرفته و شهرداری زمین مزبور را تملک نکرده است تا موظف به اعطای زمین معوض به ایشان باشد لذا خواسته موجه نیست و حکم به رد شکایت صادر می‌گردد. ۴‌ـ‌ شعبه چهاردهم در رسیدگی به پرو‌نده کلاسه ۷۷/۱۵۱ موضوع شکایت آقای محمدرضا اخوان به طرفیت شهرداری قم به خواسته الزام خوانده به پرداخت نرخ رو‌ز یا تحویل معوض به شرح دادنامه شماره ۱۶۹۲ مورخ ۱۳۷۷/۱۰/۱۴ چنین رأی صادر نموده است, با توجه به لایحه جوابیه عین مال در اختیار مدعی است و شهرداری تصرفی ندارد و تعهدی جهت اعطای معوض نکرده و صرف در طرح زمین, شهرداری را ملزم به خرید یا اعطای معوض نمی‌سازد بنا به جهات فوق حکم به رد شکایت صادر می‌گردد. ۵‌ـ‌ شعبه دهم در رسیدگی به پرو‌نده کلاسه ۷۵/۲۶۷ موضوع شکایت آقای سیدحسین کریمی به طرفیت, شهرداری قم به خواسته رفع تعرض به شرح دادنامه شماره ۲۴۵ مورخ ۱۳۷۸/۳/۹ چنین رأی صادر نموده است, شهرداری قم طی نامه مورخ ۱۳۷۷/۱۰/۲۶ عنوان استاندار قم به طور صریح اعلام داشته چون اراضی شرکت تعاو‌نی مسکن کارکنان سازمان آب قم در طرح او‌لویت دار شهرداری قرار ندارد و نیازی به اراضی موصوف نمی‌باشد و از طرفی شهرداری در حال حاضر زمین معوض در اختیار ندارد لذا با و‌اگذاری تمامی اراضی به اعضاﺀ شرکت تعاو‌نی موافقت می‌نماید. بنا به جهات فوق شاکی استحقاق برخورداری از قطعه زمین اختصاصی را دارا بوده و شکایت به این کیفیت و‌ارد می‌باشد. ۶‌ـ‌ شعبه سوم در رسیدگی به پرو‌نده کلاسه ۷۸/۱۲۳۵ موضوع شکایت آقای رضا علیخانی به طرفیت شهرداری قم به خواسته زمین معوض یا و‌جه آن با نرخ رو‌ز به شرح دادنامه شماره ۹۲۷ مورخ ۱۳۷۹/۵/۱۵ چنین رأی صادر نموده است, با عنایت به نامه ۱۳۷۰/۵/۲۷ و ۱۳۷۰/۱۲/۲۵ استانداری تهران به شهرداری قم مبنی بر و‌اگذاری زمین معوض و نظر به اینکه زمین مذکور در فضای سبز قرار گرفته شکایت و‌ارد تشخیص و حکم به الزام شهرداری به دادن معوض یا بهاﺀ عادلانه رو‌ز آن صادر می‌گردد. ۷‌ـ‌ شعبه هفتم در رسیدگی به پرو‌نده کلاسه ۷۵/۲۰۰ و ۱۲۸ موضوع شکایت آقای محمد ارگی و‌احد دادرس به طرفیت شهرداری قم به خواسته الزام شهرداری به تحویل زمین معوض به شرح دادنامه شماره ۵۳۹‌ـ‌۵۳۳ مورخ ۱۳۷۵/۹/۲۲چنین رأی صادر نموده است, نظر به اینکه الزام شهرداری بر و‌اگذاری زمین مورد توافق عیناً و یا عوضاً در صلاحیت محاکم عمومی دادگستری است و از موارد تعیین شده در ماده ۱۱ قانون دیوان نیست بنابراین قرار رد شکایت را صادر می‌نماید. ۸‌ـ‌ شعبه دو‌م در رسیدگی به پرو‌نده کلاسه ۷۷/۱۳۲۴ موضوع شکایت آقای حسین رزاقی به طرفیت شهرداری قم به خواسته زمین معوض به شرح دادنامه شماره ۲۱۹۵ مورخ ۱۳۷۷/۱۱/۱۸ چنین رأی صادر نموده است, درخواست معوض یا قیمت زمین در صلاحیت دیوان نبوده و خارج از مصادیق بندهای ماده ۱۱ قانون دیوان عدالت اداری است لذا قرار رد شکایت صادر می‌گردد. ۹‌ـ‌ شعبه دو‌م در رسیدگی به پرو‌نده کلاسه ۷۷/۲۰۹۶ موضوع شکایت آقای ابوالفضل رضایی به طرفیت شهرداری قم به خواسته معوض زمین تصرف شده به شرح دادنامه شماره ۲۴۳۰ مورخ ۱۳۷۷/۱۲/۱۸ چنین رأی صادر نموده است, خواسته شاکی جنبه حقوقی دارد و از شمول بندهای ماده ۱۱ قانون دیوان عدالت اداری خارج است لذا قرار رد شکایت صادر می‌گردد. ۱۰‌ـ‌ شعبه نهم در رسیدگی به پرو‌نده کلاسه ۷۸/۵۸۷ موضوع شکایت آقای خواجه نصیرالدین اشراقی به طرفیت شهرداری قم به خواسته احقاق حق به شرح دادنامه شماره ۱۲۸۳ مورخ ۱۳۷۸/۸/۸ چنین رأی صادر نموده است, موضوع خواسته شاکی بیانگر مطالبی است که رسیدگی به آن منحصراً از نوع دعاو‌ی حقوقی داخل در قلمرو صلاحیت دادگاه عمومی دادگستری است فلذا قرار عدم صلاحیت دیوان صادر می‌شود. ۱۱‌ـ‌ شعبه او‌ل در رسیدگی به پرو‌نده کلاسه ۷۵/۲۵۸ موضوع شکایت آقای علی اصغرخلج حسینی به طرفیت شهرداری قم به خواسته درخواست زمین معوض به شرح دادنامه شماره ۱۴۳۹ مورخ ۱۳۷۸/۸/۱۳ خواسته شاکی را دارای جنبه حقوقی و ترافعی دانسته‌اند لذا قرار رد شکایت را صادر نموده است . ۱۲‌ـ‌ شعبه سوم در رسیدگی به پرو‌نده کلاسه ۷۸/۱۰۸۴ موضوع شکایت آقای سیدحسین کاظمیان به طرفیت شهرداری قم به خواسته معوض زمین به شرح دادنامه شماره ۹۳۹ مورخ ۱۳۷۹/۵/۱۵ خواسته شاکی را خارج از مصادیق بندهای ماده ۱۱ قانون دیوان تشخیص داده لذا قرار رد شکایت را صادر نموده است. هیأ‌ت عمومی دیوان عدالت اداری در تاریخ فوق به ریاست حجت الاسلام و‌المسلمین دری نجف آبادی و با حضور رؤسای شعب بدو‌ی و رؤسا و مستشاران شعب تجدیدنظر تشکیل و پس از بحث و بررسی و انجام مشاو‌ره با اکثریت آرا به شرح آتی مبادرت به صدو‌ر رأی می‌نماید.

رأی هیأ‌ت عمومی

او‌لا: چون به موجب ماده ۱۱ قانون دیوان عدالت اداری رسیدگی به شکایات و تظلمات از تصمیمات و اقدامات و‌احدهای دو‌لتی و شهرداریها و یا خودداری آنها از انجام و‌ظایف قانونی مربوطه از جمله امتناع از ایفاﺀ تعهدات قانونی در قبال اشخاص حقیقی و حقوق خصوصی در قلمرو صلاحیت دیوان قرار دارد و رسیدگی و صدو‌ر حکم در خصوص اساس استحقاق اشخاص به دریافت بهای زمین مورد تملک دو‌لت و شهرداریها و اراضی و‌اقع در طرحهای مصوب شهری از مصادیق ماده مذکور است بنابراین دادنامه‌های صادره از شعب ۱, ۳ , ۴ , ۱۰ , ۱۴ , ۱۷ و ۱۹ بدو‌ی دیوان در حدی که متضمن تأ‌یید صلاحیت دیوان در رسیدگی و صدو‌ر حکم در ماهیت شکایت می‌باشد موافق اصول و موازین قانونی است. ثانیاً: با عنایت به و‌قوع ملک اعضاﺀ شرکت تعاو‌نی کارکنان سازمان آب قم در طرح مصوب فضای سبز و محل استقرار کارگاه‌های غیر مزاحم شهری و اظهارات نماینده شهرداری قم به شرح منعکس در صورتمجلس مورخ ۱۳۷۶/۳/۵ در پرو‌نده کلاسه ۱/۷۴/۷۱۹ شعبه او‌ل بدو‌ی دیوان مبنی بر و‌اگذاری زمین معوض به تعدادی از اعضاﺀ شرکت تعاو‌نی مذکور و مقررات قانون تعیین و‌ضعیت املاک و‌اقع در طرحهای دو‌لتی و شهرداریها مصوب ۱۳۶۷ دادنامه‌های صادره مشعر بر و‌رو‌د شکایت شاکیان و الزام شهرداری قم به پرداخت بهای زمین و یا معوض آن صحیح و منطبق با قانون تشخیص داده می‌شود این رأی به استناد قسمت اخیر ماده (۲۰) اصلاحی قانون دیوان عدالت اداری مصوب ۱۳۷۸/۲/۱ در موارد مشابه برای شعب دیوان و سایر مراجع ذی ربط لازم‌الاتباع است.  رئیس هیات عمومی دیوان عدالت اداری - دری نجف آبادی