شهرسازی و معماری ایران درخصوص ورود شهرک سابق واوان به
محدوده قانونی اسلامشهر
تاریخ: ۱۶/۱۱/ ۱۳۷۹شماره دادنامه: ۳۴۱کلاسه پرونده: ۷۹/۱۷۸
مرجع رسیدگی: هیأت عمومی دیوان عدالت اداری
شاکی: آقایان منوچهر صداقتنژاد و جمال خندان به وکالت از شهرداری اسلامشهر
موضوع شکایت و خواسته: ابطال بند دوم قسمت الف مصوبه مورخ ۲/۱۱/ ۱۳۶۸شورای عالی شهرسازی و معماری ایران
مقدمه: شاکی طی دادخواست تقدیمی اعلام داشته است, طرح جامع اسلامشهر در جلسه مورخ ۲/۱۱/۱۳۶۸ شورایعالی شهرسازی و معماری ایران تصویب گردیده که مصوبه مذکور متضمن ورود شهرک سابق واوان به محدوده قانونی اسلامشهر میباشد. با این توضیح که حسب تصریح بند اول از ماده یک آییننامه مربوط به استفاده از اراضی و احداث بنا و تأسیسات در خارج از محدوده قانونی و حریم شهرها مصوب ۱۳۵۴ هیأت وزیران در شهرهایی که محدوده قانونی برای آنها تعیین نگردیده است طرح جامع شهر به عنوان محدوده قانونی شهر محسوب میگردد. اسلامشهر نیز در تاریخ مذکور به دلیل فقد محدوده قانونی مشمول امر موصوف بوده است مضافاً به اینکه محدوده قانونی اسلامشهر در تاریخ ۲۱/۵/۱۳۷۰ با مقداری افزایش به تصویب وزارت کشور و مسکن و شهرسازی نیز رسیده و به شهرداری ابلاغ گردیده است و از طرفی مطابق ماده ۲۲ قانون نوسازی و عمران شهری و همچنین ماده (۱۰۰) قانون شهرداریها, مالکین کلیه اراضی و املاکی که در محدوده قانونی و حریم شهرها قرار دارند قبل از هر اقدام عمرانی یا تفکیک اراضی و شروع ساختمان باید از شهرداری پروانه اخذ نمایند و هرگونه صدور مجوز احداث, تفکیک و پاسخ استعلامها میبایستی با رعایت مقررات شهرسازی انجام پذیرد. معالوصف شورایعالی شهرسازی و معماری ایران در بند دوم از قسمت الف مصوبه ۲/۱۱/۱۳۶۸ برخلاف بدیهیات قانونی فوقالذکر و خارج از حدود صلاحیت اختیار و وظایف قانونی خود را که در مواد ۱ و ۲ قانون تأسیس شورایعالی شهرسازی و معماری ایران احصا گردیده اختیارات و وظایف قانونی شهرداری اسلامشهر در امور موصوف را در منطقه واوان به وزارت مسکن و شهرسازی واگذار نموده است و متعاقب این امر نیز قائم مقام وزیر مسکن و شهرسازی طی نامه مورخ ۲/۹/۱۳۷۶ خطاب به اداره ثبت اسناد و املاک شهرستان ری اعلام نمودند براساس بند ۲ مصوبه ۲/۱۱/۱۳۶۸ شورایعالی شهرسازی و معماری ایران کلیه واحدهای مسکونی, تجاری, صنعتی که توسط شرکت واوان احداث گردیده دارای پایان کار از طرف این وزارتخانه بوده و طبق طرح مصوب پایان یافته و تفکیک آنها تا پایان عملیات اجرایی مستقیماً زیر نظر وزارت مسکن و شهرسازی انجام خواهد پذیرفت. اینک با توجه به اینکه مصوبه مذکور موجب یک نوع بینظمی و تداخل در امور و وظایف قانونی شهرداری در منطقه واوان گردیده است درخواست ابطال بند ۲ مصوبه مورخ ۲/۱۱/ ۱۳۶۸شورایعالی شهرسازی و معماری ایران که خارج از صلاحیت و مغایر با ماده (۱۰۰) و ماده (۲۲) قانون عمران و نوسازی شهری میباشد مورد استدعا است. مدیرکل حقوقی و امور مجلس وزارت مسکن و شهرسازی در پاسخ به شکایت مذکور طی نامه شماره ۲۲۴۳۳/۲۳۰ مورخ ۱۱/۱۰/۱۳۷۹ اعلام داشتهاند, در ماده ۲ قانون تأسیس شورایعالی شهرسازی و معماری ایران مصوب ۱۳۵۱ و هیچ یک از قوانین دیگر مقید و مشروط نمودن طرح جامع وسیله شورایعالی شهرسازی منع نگردیده است بر همین اساس و به منظور حفظ حقوق خریداران واحدهای احداثی در شهرک واوان و امکان ایفاﺀ تعهدات مدیران منتخب دولت در مقابل اشخاص, شورایعالی شهرسازی در تاریخ ۲/۱۱/۱۳۶۸ طرح جامع اسلامشهر را با ذکر شرایطی تصویب نموده است که با توجه به ماده (۷) قانون مذکور شهرداری اسلامشهر مکلف به اجرای آن میباشد. براساس آییننامه مربوط به استفاده از اراضی احداث بنا و تأسیسات در خارج از محدوده قانونی و حریم شهرها مصوب ۱۳۵۵ و دستورالعمل صدور پروانه تأسیس و پروانه بهرهبرداری از شهرک موضوع ماده (۱۲) آییننامه مزبور در شهرکهای دارای پروانه تأسیس شهرک, صدور پروانه برای هر یک از واحدها به طور جداگانه ضرورت نداشته و ندارد و صدور پروانه بهرهبرداری و اجازه تفکیک و تصویب نقشه تفکیکی با توجه به بند ۵ دستورالعمل فوق با وزارت مسکن و شهرسازی و ادارات کل آن میباشد. شورایعالی شهرسازی و معماری ایران در تاریخ ۲/۱۱/۱۳۶۸ طرح جامع اسلامشهر به صورت مفید و با شرط زیر نظر وزارت مسکن و شهرسازی بودن عملیات اجرایی شهرک واوان تا پایان عملیات اجرایی آن تصویب نموده ماده (۷) قانون تأسیس شورایعالی شهرسازی و معماری ایران و ماده ۲۳ قانون نوسازی مصوبات شورایعالی شهرسازی را برای شهرداریها لازمالرعایه دانسته است. شهرک واوان به طور مطلق داخل محدوده شهر اسلامشهر قرار نگرفته تا شمول ماده ۱۰۰ قانون شهرداریها نسبت ساختمانهای احداثی در آن خصوصاً به ساختمانهای احداثی قبل از تاریخ ۲/۱۱/۱۳۶۸ مورد پیدا نماید. مصوبه وزارتین کشور و مسکن و شهرسازی در تعیین محدوده شهر اسلامشهر با لحاظ بند دوم قسمت الف مصوبه ۲/۱۱/۱۳۶۸ شورایعالی شهرسازی و معماری ایران قابلیت اعمال ندارد لذا رد شکایت شاکی مورد تقاضا است. هیأت عمومی دیوان عدالت اداری در تاریخ فوق به ریاست حجتالاسلاموالمسلمین دری نجفآبادی و با حضور رؤسای شعب بدوی و رؤسا و مستشاران شعب تجدیدنظر تشکیل و پس از بحث و بررسی و انجام مشاوره با اکثریت آرا به شرح آتی مبادرت به صدور رأی مینماید.
رأی هیأت عمومی
به صراحت ماده ۱۰۰ قانون شهرداری و ماده ۲۳ قانون نوسازی و عمران شهری صدور پروانه به منظور هرگونه عمران و تفکیک اراضی و نظارتبر طرز استفاده از اراضی داخل محدوده و حریم شهر و تعیین تعداد طبقات و ارتفاع و نماسازی و کیفیت ساختمانها براساس نقشه جامع شهر و سایر ضوابط و مقررات مربوط از جمله وظایف و اختیارات اختصاصی شهرداری قلمداد گردیده است و چون هیچ یک از موارد صلاحیت و اختیارات شورایعالی شهرسازی و معماری ایران به شرح مذکور در ماده (۲) قانون تأسیس شورایعالی شهرسازی و معماری ایران مصوب ۱۳۵۲ مفید و در آن شورا در قلمرو صلاحیت و سلب یا کاهش تکالیف و اختیارات خاص شهرداری و یا تفویض آنها به سایر واحدهای دولتی نیست, بنابراین قسمت دوم بند الف مصوبه مورخ ۲/۱۱/ ۱۳۶۸شورایعالی شهرسازی و معماری ایران که نافی وظایف و اعمال نظارت شهرداری اسلامشهر در زمینه عملیات عمرانی شهرک واوان میباشد مخالف مادتین ۱۰۰ و ۳۲ قوانین فوقالذکر تشخیص داده میشود و مستنداً به قسمت دوم ماده ۲۵ قانون دیوان عدالت اداری ابطال میگردد.