نشست قضایی مالکیت ورثه بر ترکه پس از ادای دین

صورتجلسه نشست قضایی با موضوع مالکیت ورثه نسبت به ترکه متوفی پس از ادای دین مورخ 1392/07/06 که در شهر مینودشت برگزار شد.

پرسش

شخص (الف) از دادگاه به طرفیت آقایان (ب) و (ج) و (د) تقاضای تقسیم ماترک مطرح می کند در جلسه دادگاه احدی از خواندگان با ارائه رسید و مدرک بیان می کند که خواهان در زمان حیات پدر مرحوممان کلیه حق و حقوق قانونی خویش را در قبال سهم الارث گرفته و سهم الارث خود را بعد از فوت مرحوم پدرمان اسقاط کرده است و اعلام داشت اعتراض ندارد حال آیا دفاع خواندگان موجه است؟

نظر هیئت عالی

ارث و توارث مطابق ماده 140 قانون مدنی از جمله اسباب تملک محسوب می شود که به موت حقیقی یا موت فرضی مورث تحقق پیدا می کند، مطابق ماده 868 قانون مدنی، مالکیت ورثه نسبت به ترکه متوفی مستقر نمی شود، مگر پس از ادای دین حقوق و دیونی که به ماترک متوفی تعلق دارد. بنابراین، در فرض سوال، اسقاط حقی که به وجود نیامده و محقق نگردیده است، فاقد اعتبار بوده و قابل ترتیب اثر نمی باشد.

نظر اتفاقی

آنچه به عنوان مبنای حق ارث تجلی و ظهور می یابد بعد از فوت مورث است فلذا اقدام شخص (الف) به نوعی در چارچوب اسقاط مالم یجب ارزش و اعتبار قانونی نخواهد داشت. مالکیت ورثه که استقرار آن منوط به ادای حقوق و دیونی است که بر ترکه دلالت دارد به محض وقوع فوت استقرار می یابد مضافا این که مستندا بر مواد 867 و 668 قانون مدنی دلالت بر نحوه تحقق و استقرار ارث و چگونگی استقرار مالکیت ورثه نسبت به اموال سهم الارث می باشد.