مصوب ۱۳۳۱,۰۸,۰۱
با اصلاحات و الحاقات بعدی
فصل اول ـ سازمان اداره کل راه شوسه قسمت اول ـ سازمان مرکزی ماده ۱ ـ اداره کل راه شوسه جزو سازمان وزارت راه میباشد. ماده ۲ ـ اداره کل راه شوسه دارای یک مدیرکل و یک معاون فنی و یک معاون اداری خواهدبود ماده ۳ ـ مدیرکل راه شوسه از بین مهندسین مجرب راه و ساختمان که لااقل ده سال سابقه خدمت دولتی داشته باشند انتخاب و بموجب حکم وزیر راه برای مدت سه سال بسمت مزبور منصوب میگردد. تبصره ـ پس از انقضاء مدت سه سال وزیر راه می تواند با صدور حکم مجدد فقط برای سه سال دیگر ماموریت مدیرکل راه شوسه را تمدید نماید
ماده ۴ ـ در اداره کل راه شوسه شوزائی [شورائی] بنام شورای عالی راه برای نظارت در حسن اجرای فصل دوم این لایحه قانونی بشرح ذیل تشکیل میشود:
۱ـ سه نفر مهندس عالی مقام وزارت راه
۲ـ مدیرکل راه شوسه یا یکی از دو معاون او
۳ـ یکنفر نماینده از شرکت ملی نفت ایران
۴ـ یکنفر نماینده از صاحبان وسائط نقلیه بعنوان نماینده صنفی به معرفی وزارت کار.
تبصره ـ هرگاه یکی از اعضاء شورای عالی راه در خلال این مدت بمناسبت تغییر شغل یا استعفا و یا فوت و یا علل دیگر تغییر پیدا کند جانشین او با رعایت مفاد ماده ۴ انتخاب خواهد شد.
ماده ۵ ـ اداره کل راه شوسه در مرکز شامل ادارات زیر خواهد بود:
اداره ساختمان ـ اداره آسفالت ـ اداره نظارت ـ اداره حسابداری ـ اداره رسیدگی فنی ـ اداره ماشینآلات و نقلیه ـ اداره قراردادها ـ اداره دفتر و کارگزینی و امور اجتماعی و امور قضائی.
ماده ۶ ـ وظایف شورای عالی راه و ادارات تابعه اداره کل راه شوسه و تعداد کارمندان هر یک از ادارات بر طبق آئیننامهای خواهدبود که با پیشنهاد اداره کل راه شوسه بتصویب وزیر راه میرسد ماده ۷ ـ رئیس اداره حسابداری اداره کل راه شوسه با موافقت وزارت راه به وسیله وزارت دارائی تعیین میشود. قسمت دوم ـ سازمان اداره کل راه شوسه در شهرستانها ماده ۸ ـ راههای کشور به هفت منطقه زیر تقسیم میشود:
۱ـ منطقه شمال شامل راههای تهران ـ گیلان ـ مازندران ـ گرگان ـ سمنان
۲ـ منطقه شمال غرب شامل راههای آذربایجان ـ کردستان ـ زنجان
۳ـ منطقه جنوب غرب شامل راههای کرمانشاه ـ همدان لرستان و خوزستان
۴ـ منطقه مرکز- شامل راههای اراک اصفهان ـ یزد ـ کاشان
۵ ـ منطقه جنوب شامل راههای فارس
۶ ـ منطقه جنوب شرق مکران شامل راههای کرمان ـ سیستان ـ بلوچستان
۷ـ منطقه شمال شرق شامل راههای خراسان ـ سبزوار
ماده ۹ ـ هر منطقه بچند اداره راه شوسه تقسیم میشود و تعیین حدود مرکز هر یک از آنها با پیشنهاد اداره کل راه شوسه و موافقت شورایعالی راه و تصویب وزارت راه خواهدبود فصل دوم ـ در وظائف اداره کل راه شوسه ماده ۱۰ ـ وظایف اصلی اداره کل راه شوسه بقرار زیلست [ذیل است]:
الف ـ تعمیر و قابل عبور نگاهداشتن راههای موجود
ب ـ اسفالت راههای اصلی موجود که پایتخت را بمرکز استانها و شهرستانها متصل میسازد
ج ـ احداث و تکمیل راههای مهم اقتصادی
د ـ احداث و تکمیل راههای محلی
هـ ـ دادن کمک فنی برای احداث راه های بین قصبات و دهات که از طرف اهالی ساخته می شود
ماده ۱۱ ـ اداره کل راه شوسه در بهمن ماه هر سال بودجه عمومی و برنامه عمل سال بعد خود را با براورد هزینه و تنظیم نقشه کامل تهیه و تعیین خواهدکرد و پس از موافقت شورایعالی راه بتصویب وزارت راه خواهد رسانید و چنانچه تغییر و تبدیل در مواد بودجه یا برنامه عمل لازم شود موافقت مجدد شورایعالی راه و تصویب وزارت راه الزامی است تبصره ۱ ـ برنامه عمل یکساله هر منطقه باید بوسیله اداره کل راه شوسه برئیس آن منطقه ابلاغ شود و مشارالیه برنامه عمل هر یک از ادارات تابعه خود را تفکیکاً برای اجراء بادارات مزبور ابلاغ خواهدکرد. تبصره ۲ ـ تخلف از مواد برنامه مصوب بکلی ممنوع است و دستوردهنده در هر مقامی که باشد مورد تعقیب قانونی واقع خواهدشد ماده ۱۲ ـ عمل نگاهداری راهها بعهده رؤساء منطقهها خواهدبود و نسبت بعمل اسفالتکاری یا راهسازی نیز اداره کل راه شوسه می تواند اجراء یا نظارت یک قسمت یا تمام آنها را بعهده رؤساء منطقهها واگذار کند. ماده ۱۳ ـ نمایندکان [نمایندگان] شرکت ملی نفت ایران در مرکز و شهرستانها که از طرف شرکت مزبور معرفی شده باشند و همچنین نمایندکان [نمایندگان] صاحبان وسائط نقلیه در مرکز شهرستانها که بعنوان نماینده صنف رسماً از طرف وزارت کار معرفی شده باشند می توانند پیشنهادهای خود را برای نگهداری خطوط کتباً باداره کل راه شوسه و ادارات تابعه آن در مرکز و شهرستانها ارسال دارند و یا اطلاعاتی بخواهند
پیشنهادهای رسیده چنانچه بر وفق برنامه مصوب باشد باید مورد توجه و اقدام قرار گیرد و در صورت لزوم در شورایعالی راه مطرح و موافقت شورای مزبور و وزارت راه جلب شود
ماده ۱۴ ـ اداره کل راه شوسـه مکلف اسـت برای نگاهداری راههـا حتیالمقدور از وسائل مکانیکی استفاده کند و استعمال آنها را تعمیم و همه ساله توسعه دهد. فصل سوم ـ در امور مالی ماده ۱۵ ـ معاملات اداره کل راه شوسه باید از طریق مناقصه و مزایده با رعایت مقررات مربوط بآن انجام شود. تبصره ـ در مورد ساختمانهای مهم و خرید لوازم فنی عمل مناقصه بین شرکتهای ساختمانی و فروشندگان که اعتبار و صلاحیت آنها بتصدیق اداره کل راه شوسه رسیده باشد انجام خواهدگرفت.
ماده ۱۶ ـ اداره کل راه شوسه مجاز است برای احداث و تعمیر ساختمانها و خطوط و اسفالت راهها که باید در ظرف چند سال انجام پذیرد قراردادهای طویلالمدت که مدت آن از ۵ سال تجاوز نکنند با پیمانکاران یا فروشندگان منعقد سازد و اقساطی را که بموجب پیمان برای هر سال بعهده میگیرد در بودجه همان سال منظور پس از تصویب بپردازد ماده ۱۷ ـ اداره کل راه شوسه می تواند در هر سال سه درصد اعتبارات غیرمستمر بودجه مصوب خود را برای هزینه نظارت و خرید لوازم کار و وسائط نقلیه و کمک به بهداشت کارکنان بمصرف برساند. ماده ۱۸ ـ معادل ده درصد هزینه ساختمان ابنیه و اسفالت جادهها در حساب مخصوصی نگاهداری شود که پس از انقضاء دوره تضمین پیمانکاری در مدت ۵ سال بمصرف هزینه تعمیر و نگاهداری و کارهای انجام شده مزبور برسد و پس از پایان مدت ۵ سال اعتبار لازم برای نگاهداری و تعمیر آنها از محل اعتبار تعمیرات عمومی تامین و پرداخته خواهدشد. ماده ۱۹ ـ هزینه سفر و فوقالعاده کلیه کارکنان فنی و غیرفنی اداره کل راه شوسه که بماموریت اعزام میشوند بر طبق آئیننامهای خواهدبود که با جلب موافقت قبلی وزارت دارائی از طرف وزارت راه پیشنهاد و بتصویب هیئت وزیران رسیده باشد ماده ۲۰ ـ این لایحه قانونی از تاریخ تصویب بموقع اجرا گذارده میشود و وزارت راه مأمور اجرای آن است بر طبق قانون اعطای اختیارات مصوب بیستم مرداد ماه ۱۳۳۱ لایحه قانونی سازمان اداره کل راه شوسه مشتمل بر ۲۰ ماده و ۵ تبصره تصویب میشود.
بتاریخ ۱/۸/۱۳۳۱
نخست وزیر – رکتر محمد مصدق