آماگ
۷ بهمن ۱۴۰۴، ۰۵:۲۹ویرایش ۱۱ شهریور ۱۴۰۵، ۲۱:۴۴

قانون حفاظت و توسعه صنایع

قانون حفاظت و توسعه صنایع مصوب دولت در ۱۳۵۸/۰۴/۱۰ با هدف احیای صحیح صنایع، حمایت صنعتی و توسعه صادرات در مسیر خودکفایی اقتصادی؛ بررسی بسترهای حقوقی ملک صنعتی.

قانون حفاظت و توسعه صنایع ایران

مصوب ۱۳۵۸/۴/۱۰

مصوب ۱۳۵۸,۰۴,۱۰

با اصلاحات و الحاقات بعدی

نظام گذشته ضمن حمایت ظاهری از صنایع کشور که به بهای نابودی کشاو رزی بعمل میآورد آنها را بصورت وسائلی برای چپاول سرمایه های ملی بدست عمال خود و وابستگی اقتصاد ایران بسرمایه داری خارجی و مصرفی ساختن کشور درآورده بود.

صنایع ایران بر پایه صنعت و اقتصاد وابسته به سرمایه داری غارتگر جهانی بوجود آمده بود و طبیعی بود که دیر یا زود دچار نا بسامانی شود. آثار این نا بسامانی در دو سه سال اخیر روز بروز نمایان تر میشد و در اعتصابات سال ۱۳۵۷ و بعد از سقوط رژیم بحد اعلی رسید و در اثر آشفتگی روابط کارگری و مدیریت و مالکیت از یکطرف و مشکلات سفارش مواد اولیه و فروش کالاهای ساخته شده از طرف دیگر دچار بحران شدید گردید و اینک نجات صنعت و اقتصاد کشور ایجاب میکند اقدامی قاطع در جهت احیاء و اداره صحیح و توسعه آنها بمنظورهای ذیل بعمل آید:

الف: رعایت نظام اسلامی در مورد حقوق کار

ب: خروج اقتصاد ایران از وابستگی به نفت و احراز استقلال از طریق تولید نیازهای داخلی تا سرحد خود کفائی و توسعه صادرات

ج: گسترش زمینه کار و اشتغال و تخصص

د: قطع ید از عمال نظام استبدادی و استثمار گران

ھ: احتراز از دولت سالاری و تشویق و حمایت از فعالیتهای غیر دولتی و ابتکار در بخش خصوصی لذا قانون حفاظت و توسعه صنایع ایران در دو ماده اعلام میگردد:

قانون حفاظت و توسعه صنایع ایران مصوب ۱۳۵۸/۴/۱۰

ماده ۱ ـ صنایع موجود برحسب شرایط بچهار دسته تقسیم میگردد و درباره هر گروه بنحو خاص عمل میشود: الف ـ علاو ه بر نفت، گاز، راه آهن، برق، شیلات که قبلا ملی شده صنایع زیر نیز ملی میشوند:

الف ۱ ـ صنایع تولید فلزاتی که در صنعت مصرف عمده دارند (مانند فولاد، مس و آلومینیوم) شامل مرحله نورد گرم

الف ۲ ـ ساخت و مونتاژ کشتی و هواپیما و اتومبیل

ب ـ صنایع و معادن بزرگی که صاحبان آن از طریق رو ابط غیرقانونی با رژیم گذشته، استفاده نامشرو ع از امکانات و تضییع حقوق عمومی به ثرو تهای کلان دست یافته اند و برخی از آنها از کشور متواری هستند و دو لت طبق لایحه قانونی شماره ۶۷۳۸ مورخ ۱۳۵۸/۳/۲۶ مدیریت آنها را در اختیار گرفته است. سهام اینگونه اشخاص به تملک دولت در میآید. هرگونه رسیدگی مالی و فنی و حقوقی نسبت باینگونه اشخاص در اختیار دولت خواهد بود. تبصره ـ بهای سهامیکه طبق فرمان امام متعلق به بنیاد مستضعفان میشود، پس از ارزیابی در صورتی که مازاد بر دیون بدولت باشد، از طرف دولت باین بنیاد پرداخت میگردد. ج : کارخانجات و مؤسساتیکه وامهای قابل توجه برای احداث یا توسعه از بانکها دریافت داشته اند، در صورتیکه کل بدهی آنها از دارائی خالص آنان بالاتر باشد متعلق بدولت است و بقیه بدهی ایشان بعنوان طلب دولت و مردم بهرصورت که مقتضی باشد وصول خواهد شد. در صورتیکه دارائی این واحدها بیشتر از مطالبات بانکها و مردم باشد. دولت بسمت مالک بانکها و نسبت به مطالبات خود و مردم در مالکیت آن واحد سهیم میشود. د : کارخانجات و مؤسسات تولیدی که متعلق به بخش خصوصی بوده و و ضع مالی و اقتصادی مساعدی دارند و مشمول بند ب ماده ۱ نباشد براساس قبول اصل مالکیت مشرو ع مشرو ط، مالکیت آنها از طرف دولت برسمیت شناخته میشود و مورد حمایت قانونی قرار میگیرد. تبصره : بدهی ها، و ثیقه ها و تضمین هائی که مالکین و مدیران مؤسسات مورد بحث در قبال وام بانکها داشته و سپرده اند بقوت خود باقی است و مطالبه خواهد شد. ماده ۲ ـ آئیننامه اجرائی این قانون باید ظرف مدت یکهفته بوسیله وزارتخانه های صنایع و معادن، بازرگانی و سازمان برنامه و بودجه تنظیم شود و به تصویب هیئت وزیران برسد و افراد مشمول بند ب ماده ۱ بتصویب جلسه مشترک وزرای بازرگانی، صنایع و معادن و سازمان برنامه و بودجه و نمایندگان شورای انقلاب اسلامی برسد و همراه با اصل لایحه اعلام گردد. تبصره (الحاقی ۲۴ˏ۰۴ˏ۱۳۵۸) ـ از آنجا که مراد از و ضع این قانون استیفای حقوق عمومی است و صاحبان صنایع مشمول بند ب، اغلب سهام خود را در مؤسسات و کارخانجات بنام بستگان خود ثبت کرده اند، سهام همسر و فرزندان و بنا به تشخیص کمیسیون مندرج در بند ۲ برادر و خواهر آنان نیز مشمول این بند میشوند. نخست وزیر اسامی ۵۱ نفر مشمول بند «ب» قانون حافظت و توسعه صنایع ایران

که بتصویب جلسه مشترک وزرای بازرگانی ـ صنایع و معادن ـ سازمان برنامه

و بودجه و نمایندگان شورای انقلاب اسلامی رسیده است ذیلا اعلام میشود.

۱ ـ جعفر اخوان ۲۷ ـ عبدالحمید اخوان کاشانی

۲ ـ حبیب ثابت ۲۸ ـ علی شکرچیان

۳ ـ گروه فرمانفرمائیان(خانواده) ۲۹ ـ رضا شکرچیان

۴ ـ علی رضائی ۳۰ـ ابراهیم فرین راد

۵ ـ محمود رضائی ۳۱ ـ عبدالمجید اعلم

۶ ـ مراد اریه ۳۲ ـ مهدی میر اشرافی

۷ ـ رسول وهابزاده ۳۳ ـ مهدی هرندی

۸ ـ احمد خیامی ۳۴ ـ سعید هدایت

۹ ـ محمود خیامی ۳۵ ـ محمد ابونصرعضد

۱۰ ـ منصور یاسینی ۳۶ ـ برادران عمید حضور

۱۱ ـ محمد رحیم ایروانی متقی ۳۷ ـ حسن هراتی

۱۲ ـ محمد تقی برخوردار ۳۸ ـ مرتضی رحیم زاده خوئی

۱۳ ـ اکبر لاجوردیان ۳۹ ـ عبدالحمید قدیمی نوائی

۱۴ ـ قاسم لاجوردی ۴۰ ـ عبالمجید قدیمی نوائی

۱۵ ـ احمد لاجوردی ۴۱ ـ مهدی بوشهری

۱۶ ـ سید محمود لاجوردی ۴۲ ـ مراد پناه پور

۱۷ ـ حبیب لاجوردی ۴۳ ـ علینقی اسدی

۱۸ ـ علی اصغر پیروی ۴۴ ـ طاهر ضیائی

۱۹ ـ محمد علی مهدوی ۴۵ ـ علی حاج طرخانی

۲۰ ـ خسرو ابتهاج ۴۶ ـ عنایت بهبهانی و برادر

۲۱ ـ آذر ابتهاج ۴۷ ـ کاظم خسرو شاهی

۲۲ ـ ابوالحسن ابتهاج ۴۸ ـ محمد خسرو شاهی

۲۳ ـ حسین دانشور ۴۹ ـ برادران فولادی

۲۴ ـ علینقی عالیخانی ۵۰ ـ مهدی نمازی

۲۵ ـ مرتضی رستگار جواهری ۵۱ ـ اسدالله رشیدیان

۲۶ ـ رضا رستگار اصفهانی