نظریه مشورتی توهین به مقام رهبری بر اساس ماده ۵۱۴ قانون مجازات اسلامی

چکیده نظریه شماره 7/1401/1152 مورخ 1401/12/06 اداره کل حقوقی قوه قضاییه در مورد عدم مشمولیت توهین به مقام معظم رهبری و امام (ره) در زمره جرایم علیه امنیت: جرایم علیه امنیت داخلی و خارجی در فصل اول کتاب پنجم قانون مجازات اسلامی (تعزیرات) مصوب 1375 و اهانت به بنیان گذار جمهوری اسلامی و مقام رهبری در فصل دوم همان قانون و در ماده 514 ذکر شده است. چنانچه اراده قانون گذار این بود که جرم اخیرالذکر در زمره جرایم علیه امنیت باشد، در فصل مربوط ذکر می شد. در نتیجه جرم مورد بحث، در زمره جرایم علیه امنیت نیست.

استعلام

آیا توهین به مقام معظم رهبری و مرحوم امام (ره) جرم امنیتی محسوب می شود و مشمول ممنوعیت مندرج در بند الف ماده 47 قانون مجازات اسلامی مصوب 1392 می شود؟

نظریه مشورتی اداره کل حقوقی قوه قضاییه

1- جرایم علیه امنیت داخلی و خارجی در فصل اول کتاب پنجم قانون مجازات اسلامی (تعزیرات) مصوب 1375 و اهانت به بنیان گذار جمهوری اسلامی و مقام رهبری در فصل دوم همان قانون و در ماده 514 ذکر شده است. چنانچه اراده قانون گذار این بود که جرم اخیرالذکر در زمره جرایم علیه امنیت باشد، در فصل مربوط ذکر می شد؛ حال آنکه عنوان مجرمانه مذکور، در فصل مربوط به اهانت به مقدسات مذهبی و ... آمده است؛ بنابراین جرم مورد سؤال، در زمره جرایم علیه امنیت نیست. تفکیک جرایم توهین به مقام بنیان گذار جمهوری اسلامی ایران و توهین به مقام رهبری طبق بند ب ماده 303 قانون آیین دادرسی کیفری مصوب 1392 از جرایم علیه امنیت داخلی و خارجی... در بند الف این ماده، مؤید این نظر است.

2- با عنایت به مراتب مذکور در بند یک پاسخ، جرم موضوع ماده 514 قانون مجازات اسلامی (تعزیرات) مصوب 1375 مشمول ممنوعیت و محدودیت مذکور در ماده 47 قانون مجازات اسلامی مصوب 1392 و تبصره الحاقی این ماده مصوب 1399 نیست.