آماگ
۲۳ فروردین ۱۴۰۵، ۱۴:۰۲ویرایش ۱۱ شهریور ۱۴۰۵، ۲۱:۴۴

نظریه مشورتی اصلاحات ارضی و خلع ید اراضی ملی

نظریه مشورتی شماره ۷/۹۶/۲۰۷۴ صادره از اداره کل حقوقی قوه قضاییه درباره اصلاحات ارضی، خلع ید و تشخیص اراضی ملی با استناد به رأی وحدت رویه ۶۸۱.


این سند شامل خلاصه‌ای است که توسط مدل‌های زبانی (LLM) تولید شده است.


نظریه شماره 7/96/2074 مورخ 1396/09/07 اداره کل حقوقی قوه قضاییه درباره امکان طرح دعوای خلع ید از اراضی ملی مشاع به استناد برگ تشخیص منابع طبیعی: با توجه به رأی وحدت رویه شماره 681 مورخ 26/7/84، عدم صدور سند مالکیت به نام دولت، مانع از طرح دعوای خلع ید از اراضی ملی تشخیص‌شده توسط اداره منابع طبیعی نمی‌باشد. بر اساس قوانین مربوطه، مالکیت دولت بر منابع ملی بدون نیاز به صدور سند رسمی قطعی شده و امکان طرح دعوای خلع ید علیه متصرف اراضی پیش از صدور سند مالکیت وجود دارد. اعتراض به تشخیص اداره منابع طبیعی نیز از نظر قانونی مانع طرح دعوای خلع ید نمی‌شود و برای اراضی مشاع، مقررات مربوط به املاک مشاع حاکم است.

استعلام

به موجب رأی وحدت رویه هیئت عمومی دیوان عالی کشور به شماره و تاریخ 681-26/7/84 برگ تشخیص صادره از اداره منابع طبیعی و آبخیزداری در حکم سند رسمی قلمداد گردیده به نحوی که عدم صدور سند رسمی مالکیت به نام دولت نافی مالکیت دولت نسبت به منابع و اراضی ملی اعلام نگردیده است ولو اینکه افراد دیگر مبادرت به اخذ سند رسمی مالکیت و تصرف در آن املاک ملی نموده باشند.

سؤال: چنانچه املاک موضوع برگ تشخیص به صورت مشاعی باشد که مقادیری از آن به موجب آن برگ تشخیص ملی شده باشد آیا با توجه به رأی وحدت رویه شماره 672-101/10/83 امکان تقدیم دادخواست خلع ید از طرف منابع طبیعی به استناد آن برگ تشخیص وجود دارد؟ یا آنکه استناد اداره منابع طبیعی به آن برگ تشخیص موکول به اعتراض افراد ذی نفع به آن برگ و صدور رأی نهایی از مراجع قضایی نسبت به آن اعتراضات و یا عدم اعتراض نسبت به آن برگ می باشد؟

نظریه مشورتی اداره کل حقوقی قوه قضاییه

مستفاد از رأی وحدت رویه شماره 681 مورخ 26/7/84 هیأت عمومی دیوانعالی کشور، صرف عدم صدور سند مالکیت به نام دولت، نافی مالکیت دولت نسبت به منابع ملی شده که به ترتیب مقرر در ماده 2 قانون حفظ و حمایت از منابع طبیعی و ذخایر جنگلی کشور مصوب 28/7/71 و ماده 2 قانون ملی شدن جنگلها و مراتع احراز شده و قطعیت یافته نمی باشد و مانعی برای طرح دعوای خلع ید علیه متصرف اراضی مذکور قبل از صدور سند مالکیت نیز نمی باشد. بدیهی است که طرح دعوای خلع ید مانع اعتراض معترض به تشخیص اداره منابع طبیعی نیست و خلع ید از اراضی مشاع نیز تابع مقررات املاک مشاع می باشد.