طرح دعوا و صلاحیت دادگاه‌ها بر اساس ماده ۲ قانون آیین دادرسی مدنی

این سند شامل خلاصه‌ای است که توسط مدل‌های زبانی (LLM) تولید شده است.

نظریه شماره 7/1401/192 مورخ 1401/05/09 اداره کل حقوقی قوه قضاییه درباره حکم به نفع خواهان در صورت ایجاد حق در جریان دادرسی: چنانچه در زمان تقدیم دادخواست حقی برای خواهان به وجود نیامده باشد؛ اما در جریان رسیدگی به پرونده، حق مورد ادعای خواهان برای وی محقق شود، دادگاه نمی‌تواند به نفع خواهان حکم صادر کند و دعوای خواهان به دلیل عدم وجود حق در زمان تقدیم دادخواست، غیر قابل استماع و مردود است. این نظریه بر اساس ماده 2 قانون آیین دادرسی دادگاه‌های عمومی و انقلاب در امور مدنی مصوب 1379 است و خواهان می‌تواند زمانی که حق به‌طور منجز برای وی ایجاد شده است، اقدام به اقامه دعوی کند.

استعلام

چنانچه در زمان تقدیم دادخواست حقی برای خواهان به وجود نیامده باشد؛ اما در جریان رسیدگی به پرونده، حق مورد ادعای خواهان برای وی محقق شود، آیا دادگاه می تواند به نفع خواهان حکم صادر کند یا آن که با توجه به عدم وجود حقی در زمان تقدیم دادخواست، دعوای خواهان مردود خواهد بود؛ مانند آن که در زمان تقدیم دادخواست مدت اجاره سپری نشده باشد؛ اما در زمان رسیدگی به پرونده مدت سپری شود و این شبهه به وجود آید که آیا دادگاه می تواند در حال حاضر که مدت سپری شده است، به درخواست خواهان (موجر) حکم تخلیه صادر کند یا با توجه به عدم سپری شدن مدت در زمان تقدیم دادخواست دعوای خواهان مردود است؟

نظریه مشورتی اداره کل حقوقی قوه قضاییه

در فرض سؤال که خواهان حقی را مطالبه کرده که در زمان تقدیم دادخواست این حق موجود نبوده، اما در اثنای رسیدگی ایجاد شده است، به نظر می رسد با توجه به ماده 2 قانون آیین دادرسی دادگاه های عمومی و انقلاب در امور مدنی مصوب 1379 دعوای خواهان به جهت یادشده، غیر قابل استماع و مردود است و خواهان می تواند زمانی که منجزا حق برای وی ایجاد شده است، اقامه دعوی کند.