نظریه اداره کل حقوقی قوه قضاییه
نظر به اینکه طبق ماده۴۹ قانون مجازات اسلامی مصوب ۱۳۷۰ اطفال در صورت ارتکاب جرم مبرا از مسؤولیت کیفری هستند. تفهیم اتهام و اخذ تأمین از آنان خلاف قانون است مع ذلک باتوجه به ماده ۲۲۳ و به بعد قانون آیین دادرسی دادگاه های عمومی و انقلاب در امور کیفری(*) در خصوص موضوع، از طفل تحقیق و رسیدگی می شود و عند اللزوم بر اساس مقررات ماده ۲۲۴ همان قانون(*) از ولی یا سرپرست طفل التزام یا تضمین اخذ می شود یا به صورت موقت در کانون نگهداری خواهد شد.
* ـ ماده ۲۲۳ قانون آیین دادرسی دادگاه های عمومی و انقلاب در امور کیفری مصوب ۱۳۷۸: احضار طفل برای انجام تحقیقات مقدماتی و رسیدگی در هر مورد از طریق و لیّ یا سرپرست او به عمل می آید، درصورت عدم حضور برابر مقررات این قانون جلب خواهند شد. این امر مانع از احضار و جلب طفل توسط دادگاه نمی باشد.
* ـ ماده ۲۲۴ قانون آیین دادرسی دادگاه های عمومی و انقلاب در امور کیفری: در جریان تحقیقات چنانچه ضرو رتی به نگهداری طفل نباشد، برای امکان دسترسی به او و جلوگیری از فرار یا پنهان شدن و ی با توجه به نوع و اهمیت جرم و دلایل آن، حسب مورد با رعایت مقررات مذکور در مبحث دو م از فصل چهارم باب او ل این قانون یکی از تصمیمات زیر اتخاذ خواهد شد:
الف ـ التزام ولی یا سرپرست قانونی طفل یا شخص دیگری به حاضر کردن طفل در موارد لزوم، با تعیین وجه التزام، اعتبار افراد مذکور باید احراز گردد.
ب ـ ولی یا سرپرست طفل یا شخص دیگری برای آزادی طفل وثیقه مناسب ( به نظر دادگاه) بسپارد.
تبصره ۱ ـ در صورتی که نگهداری طفل برای انجام تحقیقات یا جلوگیری از تبانی نظر به اهمیت جرم ضرورت داشته باشد یا طفل ولی یا سرپرست نداشته یا ولی و سرپرست او حاضر به التزام یا دادن وثیقه نباشند و شخص دیگری نیز به نحوی که فوقاً اشاره شده التزام یا وثیقه ندهد، طفل متهم تا صدور رأی و اجرای آن در کانون اصلاح و تربیت به صورت موقت نگهداری خواهد شد.
تبصره ۲ ـ اگر در حوزه دادگاه کانون اصلاح و تربیت وجود نداشته باشد به تشخیص دادگاه در محل مناسب دیگری نگهداری خواهد شد.