اعتراض مجاور به سند مالکیت تکرگی و ثبت اسناد

این سند شامل خلاصه‌ای است که توسط مدل‌های زبانی (LLM) تولید شده است.

نظریه شماره 7/97/538 مورخ 1397/03/22 اداره کل حقوقی قوه قضاییه درباره بررسی شرایط صدور سند مالکیت تک برگی در حضور اعتراض مجاور: در این نظریه، به موضوع اعتراض مجاور به صدور سند مالکیت تک برگی پرداخته شده است. طبق پاسخ اداره کل حقوقی قوه قضاییه، اعتراض مجاور بر حق مالکیت بخشی از ملک که تنها با ارسال لایحه مطرح شده، به عنوان مزاحمت قابل بررسی نیست، زیرا مجاور هیچ اقدام فیزیکی مطابق با مقررات مربوط به مزاحمت انجام نداده است. برای تحقق خسارت‌های ادعایی متقاضی سند، او باید از طریق طرح دعوی و اثبات خسارت ناشی از تأخیر در اخذ سند، اقدام نماید. علاوه بر این، صدور سند تک برگی تنها در صورت عدم وجود معارض و طی شدن مراحل ثبتی میسر است و عدم صدور سند در شرایط عدم وجود سند معارض و دعوی قضایی فاقد وجاهت قانونی است.

استعلام

پس از صدور و قطعیت رأی الزام به انتقال رسمی ملک و اجرای حکم و انتقال سند به نمایندگی اجرای احکام حقوقی در دفترخانه اسناد رسمی و تنظیم سند انتقال، منتقل الیه به اداره ثبت اسناد و املاک مراجعه و تقاضای اخذ سند رسمی تک برگ می نماید. به علت عدم درج مساحت در سند قدیمی و دفتر املاک موضوع به نماینده ثبت ارجاع می گردد، در این هنگام یکی از مجاورین ملک با ارسال لایحه ای مدعی مالکیت بر بخشی از ملک مذکور می گردد. اداره ثبت کتبا به مقتضی اخد سند اعلام می کند، به دلیل اعتراض مجاور صدور سند متوقف و موکول به ارائه حکم قطعی از مرجع قضایی است. در پاسخ متقاضی مبنی بر اینکه نامبرده مدعی نیست و مجاور معترض باید به مرجع قضایی مراجعه و با اخذ حکم یا حداقل دستور موقت صدور سند را متوقف کند؛ به استناد تبصره سوم ماده چهارده قانون جامع حد نگار (کاداستر) بر آن اداره بر موضع خود اصرار می کند. متقاضی سند به استناد عبارت (مرجع صالح) در تبصره پیش گفته و ماده بیست و پنج قانون ثبت تقاضای ارجاع موضوع به هیأت نظارت اداره ثبت را می نماید. آن هیأت نیز طی رأی صادره موضوع را قابل طرح ندانسته و صدور سند را مشروط به تعیین تکلیف نهایی در دادگاه میداند. حال با توجه به اینکه مجاور حتی علی رغم ارسال اظهارنامه رسمی حاضر به مراجعه به دادگستری نیست و اداره ثبت نیز بیش از یک سال است که صدور سند را متوقف نموده و مالک رسمی از استفاده و حق مالکیت خود به دلیل نداشتن سند رسمی محروم گردیده است، تقاضا می گردد، نظر مشورتی آن اداره محترم را در خصوص سؤالات ذیل اعلام فرمایید: الف: آیا متقاضی سند می تواند تحت عنوان رفع مزاحمت ملکی در قالب طرح دعوای حقوقی یا شکایت کیفری اقدام نماید؟ ب: آیا خسارت وارده به متقاضی در اثر اقدام مجاور قابل مطالعه است؟ ج: در صورت منفی بودن پاسخ به پرسش الف، احقاق حق متقاضی سند در چه قالبی امکان پذیر می باشد؟

نظریه مشورتی اداره کل حقوقی قوه قضاییه

الف- نظر به اینکه ادعای مجاور ملک دایر بر تعلق قسمتی از ملک به وی تنها با تقدیم لایحه مطرح شده است، بدون اینکه در مرجع قضایی طرح دعوی کرده باشد، این ادعا عنوان مزاحمت ندارد، زیرا مدعی مذکور هیچ گونه اقدام فیزیکی که مشمول مقررات مربوط به مزاحمت اعم از حقوقی و کیفری باشد انجام نداده است بنابراین پاسخ به بند الف روشن است.

ب- خسارات وارده به متقاضی به فرض ورود این خسارات، زمانی تحقق پیدا می کند که متقاضی اقدام به طرح دعوی نموده و ثابت کند که بر اثر تأخیر در اخذ سند تک برگی خساراتی به او وارد شده است.

ج- برای صدور سند تک برگ وفق قانون حد نگار از جمله ماده 11 و تبصره 3 از ماده 14 این قانون شرایط زیر لازم است:

1- مراحل ثبتی ملک طی شده باشد. 2- ملک معارض نداشته باشد و اگر سند معارض داشته باشد، وفق لایحه قانونی راجع به اشتباهات ثبتی و اسناد مالکیت معارض در مراجع ذیربط (هیأت نظارت و شورای عالی ثبت) رفع تعارض شده باشد. 3- اگر مجاوری در محاکم قضایی در خصوص ملک اختلافی داشته باشند با توجه به تبصره 3 ماده 4 قانون مزبور صدور سند تک برگی متوقف می شود، بنابراین نظر به اینکه در خصوص موضوع مورد بحث سند معارضی ارائه نشده و دعوایی نیز در مراجع قضایی مطرح نشده است، لذا عدم صدور سند مالکیت تک برگ فاقد وجاهت قانونی است.