با توجه به اینکه بزه تغییر غیر مجاز کاربری اراضی زراعی و باغها موضوع قانون حفظ کاربری اراضی زراعی و باغها مصوب ۱۳۷۴/۳/۳۱ و اصلاحیه و اصلاحیه بعدی آن مصوب ۱۳۸۵/۸/۱ با در نظر گرفتن رای وحدت رویه هیات عمومی دیوان عالی کشور دارای مجازات درجه ۷ محسوب می شود که مطابق ماده ۱۰۵ قانون مجازات اسلامی مرور زمان چنین جرائمی ۳ سال است اولا آیا جرم مزبور جرم مستمر است یا جرم آنی؟ ثانیاً: مشمول مرور زمان می گردد یا خیر؟ در صورت اول ملاک احتساب مرور زمان چگونه خواهد بود به طور مثال شروع به احداث بنا یا تکمیل بنا کدام ملاک است ثالثاً: در صورت شمول مرور زمان و صدور قرار موقوفی تعقیب دادگاه کیفری در مورد قلع و قمع بنا مواجهه با تکلیف می باشد یا خیر؟ به عبارتی آیا پرونده کیفری حکم بر قلع و قمع مستحدثات صادر خواهد شد یا خیر؟
نظریه مشورتی اداره کل حقوقی قوه قضاییه :
۱- تغییر کاربری اراضی زراعی و باغ ها موضوع حفظ کاربری اراضی زراعی و باغ ها مصوب ۱۳۷۴ با اصلاحات بعدی، از جرایم آنی است، زیرا عنصر مادی جرم مذکور در همان زمان که کاربری تغییر داده شده، واقع شده است و لذا با حصول شرایط مقرر در قانون، می تواند مشمول مرور زمان باشد. مبدأ احتساب مرور زمان، هنگامی است که تغییر کاربری محقق شده است که تشخیص آن با مرجع قضایی، با توجه به مقررات مربوط است. ۲- طبق ماده ۳ (اصلاحی ۱/۸/۱۳۸۵) قانون حفظ کاربری اراضی زراعی و باغ ها، مجازات مرتکب بزه تغییر کاربری اراضی زراعی و باغ ها بدون اخذ مجوز از کمیسیون موضوع تبصره ۱ ماده ۱ قانون مذکور، علاوه بر "قلع و قمع بنا"، پرداخت جزای نقدی به شرح مقرر در ماده ۳ قانون مزبور است؛ لذا صدور حکم به قلع و قمع بنا صرفا در صورت احراز تحقق بزه و ضمن صدور حکم محکومیت مرتکب توسط مرجع قضایی، امکان پذیر است. بنابراین، در مواردی که دادگاه حکم برائت متهم را صادر می کند یا به لحاظ شمول مرور زمان، بزه تغییر کاربری غیرمجاز اساسا قابل تعقیب نیست، صدور حکم به "قلع و قمع بنا" نیز منتفی است.