مصوب ۱۳۴۳,۰۴,۲۸
با اصلاحات و الحاقات بعدی
ماده ۱ - بوزارت دارائی اجازه داده میشود که اختلافات مالیاتهای مستقیم را در هر حوزه یا رشتهای از امور مالیاتی که مقررات تصویب نامه شماره ۱۱۲۴- ۲۴ر۱ر۴۲ سازمان تشخیص مالیات مستقیم در آن حوزه یا رشته اجرا نشده است. از طریق توافق و در صورت عدم حصول توافق وسیله هیئت های حل اختلاف مقرر در این قانون قطع و فصل نماید. ماده ۲ - در نقاطی که اداره دارائی دائر است کمیسیون یا کمیسیونهائی بنام کمیسیون توافق از اعضاء ذیل تشکیل خواهد شد: الف - دو نفر نماینده دارائی در مرکز به انتخاب وزارت دارائی و در حوزههای تابع پیشکاری به انتخاب پیشکار دارائی و در حوزه ادارات دارائی مستقل شهرستانها به انتخاب رئیس اداره دارائی شهرستان. ب - در مورد اختلافات مالیاتی بازرگانان و شرکتها یکنفر بازرگان بنمایندگی اطاق بازرگانی محل و در مورد اختلافات کارخانجات و مؤسسات صنعتی و معدنی یکنفر از صاحبان صنایع و معادن بنمایندگی اطاق صنایع و در مورد سایر اختلافات یکنفر از نمایندگان حرف و مشاغل بنا بهانتخاب سندیکا یا اتحادیه صنفی مربوطه و در صورت عدم تشکیل سندیکا یا اتحادیه صنفی بنا بدعوت پیشکار یا رئیس دارائی شهرستان و در نقاطی که اطاق بازرگانی یا شعبه اطاق صنایع و معادن دایر نشده است یکنفر بازرگان یا معتمد محل بمعرفی انجمن شهر و در صورتیکه انجمن شهر تشکیل نشده باشد بمعرفی فرماندار یا بخشدار محل. تبصره - تشخیص این که برای رسیدگی به پروندهای نماینده اطاق بازرگانی یا صنایع و یا بازرگان یا معتمد محل یا نماینده صاحبان حرف و مشاغل باید شرکت کند با اداره دارائی است.
ج - برای اجرای توافق در هر حوزه از طرف ادارات دارائی در هر سال بانتشار آگهی اقدام خواهد شد
مودیانی که حاضر بتوافق باشند میتوانند ظرف سی روز از تاریخ انتشار آگهی مزبور در یکی از جراید کثیرالانتشار محل کتباً درخواست توافق نموده وتقاضانامه خود را باداره دارائی محل تسلیم نمایند. تبصره - وزارت دارائی میتواند مدت سی روز مذکور را فقط برای یک بار و منتهی برای مدت ۱۵ روز تمدید یا تجدید نماید.
د - تقاضانامههای واصله باید روز بروز در دفتری ثبت و با پرونده امرو یکدفعه دعوت از مودی در کمیسیون های توافق مطرح شود وکمیسیونهای مزبور وظیفه دارند که با توجه بمحتویات پرونده و اوضاع و احوال و سایر جهات نسبت بسالهائی که تقاضای توافق شده است حتیالامکان با مودی توافق و مبلغ مورد توافق بابت هر سال مالیاتی را در صورت جلسه مربوط مرقوم و بامضاء مودی برسانند توافقی که باین وسیله انجام میشود قطعی و لازمالاجرا است و مودیانیکه منتهی ظرف شش ماه از تاریخ توافق بدهی مالیاتی خود را پرداخت نمایند از پرداخت جریمهو زیان دیر کرد معاف خواهند بود و چنانچه مقداری از مالیات را در ظرف شش ماه پرداخت نمایند نسبت بمبلغ پرداختی از جریمه معاف خواهند بود. ه ـ - در صورتیکه از طرف مؤدی ظرف مهلت مقرر درخواست توافق نشود و یا با وجود درخواست توافق و دعوت در کمیسیون حضور پیدا نکند و یا مؤدی در کمیسیون حضور یافته ولی بین مشارالیه و دارائی توافق بعمل نیاید باید پرونده فوراً برای رسیدگی و صدور رای به هیئت حل اختلاف ارجاع گردد. و - فاصله بین روز ابلاغ دعوت نامه بمودی و جلسه توافق نباید کمتر از ۵ روز باشد. ز - بوزارت دارائی اجازه داده میشود تا مبلغ ۲۵۰۰۰۰ ریال مالیات های مورد مطالبه را که ظرف مدت مقرر در بند ج این ماده از طرف مؤدی تقاضای توافق شده باشد مستقیماً بدون ارجاع بکمیسیون با مؤدی توافق نماید. ماده ۳ - در هر یک از نقاطی که اداره دارائی دایر است هیئت یا هیئت هائی بنام حل اختلاف مالیاتی مرکب از سه نفر عضو اصلی و بتعداد کافیعضو علیالبدل از اشخاص ذیل تشکیل خواهد گردید: الف - یکنفر نماینده دارائی در مرکز بانتخاب وزارت دارائی و در حوزههای تابع پیشکاری بانتخاب پیشکار دارائی و در حوزه ادارات دارائی مستقل شهرستانها بانتخاب رئیس اداره دارائی شهرستان. ب - یکنفر قاضی دادگستری در مرکز بانتخاب وزارت دادگستری و در سایر نقاط بانتخاب رئیس دادگستری و یا رئیس عالیترین دادگاه محلو در نقاطی که دادگاه وجود ندارد فرماندار یا بخشدار محل یا نماینده آنها. ج - یکنفر نماینده مودی بر طبق مفاد بند ب ماده (۲) د - برای رسیدگی بپروندههای مالیاتی در هیئتهای حل اختلاف باید از مودی دعوت شود و در صورتیکه دفعه اول مودی یا نماینده قانونی اوبا داشتن عذر موجه بتشخیص هیئت حضور نیافت برای بار دوم منتهی ظرف یکماه از تاریخ جلسه اول هیئت از مودی دعوت بعمل آمده و درجلسه دوم با رعایت مقررات مربوطه و با توجه باظهارات و دلائل طرفین بموضوع مورد اختلاف رسیدگی و رای صادر خواهد شد فاصله بین ابلاغ دعوت نامه به مودی و روز جلسه رسیدگی نباید کمتر از پنجروز باشد.
عدم حضور مودی در دفعه دوم مانع رسیدگی هیئت و صدور رای نیست و رأی هیئت باید موجه و متکی بدلیل باشد و آراء صادره از هیئتهای نامبرده باکثریت قطعی و لازمالاجرا است. تبصره - در صورتیکه نمایندگان مذکور در بند ب ماده (۲) و بند ج ماده (۳) این قانون اعم از اصلی و علیالبدل با اطلاع از تشکیل کمیسیون توافق یا هیئت حل اختلاف در جلسات کمیسیون ها و یا هیئت ها حاضر نشوند کمیسیون یا هیئت مذکور با شرکت دو نفر نماینده دیگر رسمیت داشته و تشکیل خواهد شد و نسبت به پروندههای مطروحه توافق نموده و یا رای صادر خواهند کرد.
ماده ۴ - آراء صادره از هیئتهای عالی حل اختلاف سابق در صورتیکه ظرف دو ماه از تاریخ اجرای این قانون مورد اعتراض مودی واقع شود ازطرف شورای عالی مالیاتی آراء صادره صحیح یا مخدوش تشخیص داده شود با اجازه وزیر دارائی قابل رسیدگی در هیئت های حل اختلاف مالیاتیموضوع ماده ۳ این قانون خواهد بود. ولی این حکم شامل مودیانی که بدهی مالیاتی خود را پرداخت یا تقسیط کردهاند و همچنین پروندههائیکه قبلا بعلت مخدوش دانستن آراء صادره از هیئت های عالی حل اختلاف سابق مورد تجدید رسیدگی واقع و نسبت به آنها رای صادر شده و همچنین پروندههائی که بر اثر شکایت مودیان قبلا از طرف شورایعالی مالیاتی مورد رسیدگی واقع و اظهار نظر به رد شکایت شده است نخواهد شد. تبصره - آرائیکه از هیئت های حل اختلاف در اینمورد صادر میشود نباید کمتر از مبلغ مورد قبول یا پرداختی مؤدی نسبت به هر سال مالیاتیباشد.
ماده ۵ - آراء قطعی صادره از مراجع مالیاتی سابق که باستناد ماده ۱۳ قانون اصلاح قانون مالیات بر درآمد مصوب خرداد سال هزارو سیصدو سی ونه تا یکماه پس از انتشار آگهی توافق ادارات دارائی در سال هزاروسیصدوچهل ودو مورد شکایت مودیان واقع شده و تا تاریخ تصویب این قانون هنوز درباره آنها تصمیمی اتخاذ نگردیده قابل طرح و تجدید رسیدگی در هیئتهای حل اختلاف مالیاتی میباشد. مفاد تبصره ذیل ماده ۴ این قانون در اینمورد لازمالرعایه خواهد بود.
مؤدیانیکه بدهی مالیاتی خود را تادیه یا تقسیط کردهاند مشمول این حکم نخواهند بود. ماده ۶ - مالیات بر درآمد سال هزارو سیصدوچهل وسه پیشهوران مذکور در صورت ضمیمه این قانون و همچنین کسبه و صنعت گران دستمزدبگیر (پیشهوران) کهوضع شغل و کسب آنها بنظر وزارت دارائی مشابه پیشهوران مذکور در صورت ضمیمه تشخیص خواهد شد ولو این که مشمول تبصره دو ماده ۵ قانونمالیات بر درآمد مصوب فروردین هزارو سیصدوسی وپنج باشند مقطوعاً بترتیب ذیل تشخیص و وصول خواهد شد. الف - پیشهورانیکه دارای سابقه مالیات قطعی از سال هزارو سیصدو سی وپنج ببعد بوده و مشمول مالیات مقطوع سال هزاروسیصدوچهل ودو شدهاند مالیات سال هزاروسیصدوچهل وسه آنها بمیزان مالیات سال هزارو سیصدوچهل ودو تشخیص و وصول خواهد شد.
پیشهوران مذکور در بند فوق که مالیات سال هزارو سیصدوچهل وسه آنها کمتر از یک هزار ریال باشد از پرداخت مالیات مقرر بخشودهاند. تبصره - مودیان فوق مکلفند مالیات مزبور را منتهی ظرف مدت دو ماه از تاریخ انتشار آگهی وزارت دارائی بپردازند والا مشمول جریمه بمیزان صدی ده اصل مالیات و زیان دیر کرد بمأخذ صدی یک در ماه از تاریخ پایان دو ماه مذکور خواهند بود.
ب - مالیات سال هزاروسیصدوچهل وسه سایر مشمولین این ماده عبارت خواهد بود از حد متوسط مالیات سالهای هزاروسیصدوسی وهشت لغایت هزاروسیصدوچهل ودو آنها باضافه ده درصد. تبصره ۱ - مؤدیان اخیرالذکر موظفند ظرف مدت دو ماه از تاریخ ابلاغ رأی قطعی مربوط ببقایای مالیاتی تا سال هزاروسیصدوچهل ودو مالیات هزاروسیصدوچهل وسه خود راپرداخت و منتهی تا پایان سال هزاروسیصدوچهل وسه بقایای مالیاتی قطعی خود را نیر واریز نمایند و الا در مورد هر سال علاوه بر مالیات مقرر مشمول جریمه بمیزان۱۰ درصد اصل مالیات و همچنین زیان دیر کرد بمأخذ صدی یک در ماه از تاریخ ابلاغ رأی قطعی بقایای مالیاتی خواهند بود.
در مورد این دسته از مودیان در صورتیکه رأی قطعی مربوط ببقایای مالیاتی تا سال ۱۳۴۲ قبل از اجرای این قانون به آنان ابلاغ شده باشد مبداء احتساب دو ماه مذکور در فوق ازتاریخ اجرای این قانون منظور میگردد تبصره ۲ - ادارات دارائی مکلفند ظرف مدت ششماه از تاریخ اجراء این قانون اختلافات مالیاتی تا سال ۱۳۴۲ این دسته از مودیان را بوسیله مراجع مالیاتی قطع و فصل نمایند. تبصره ۳ - پیش آگهیهای قطعی شده از لحاظ اجراء مقررات این بند جزو سابقه قطعی محسوب نخواهد شد. ولی پیش آگهی قطعی شده در موردپیشهورانی که تا تاریخ تصویب این قانون قطعیت یافته است جزو موارد اختلاف محسوب میشود. ج - مالیات سال ۱۳۴۳ پیشهورانیکه سابقه مالیاتی قبل از سال ۱۳۴۲ ندارند مشمول ماده ۷ قانون اصلاح مالیات بر درآمد مصوب تیر ماه ۱۳۳۷خواهد بود. ماده ۷ - از تاریخ تصویب این قانون مهلت رسیدگی باظهارنامهها و ترازنامههای تسلیمی بازرگانان و شرکتها در مورد مالیات سال ۱۳۴۲ تا پایان تیرماه ۱۳۴۴ تمدید میگردد. ماده ۸ - مرجع تعیین ضرائب مالیاتی در کمیسیونی متشکل از نمایندگان وزارتخانههای دارائی و اقتصاد و بانک مرکزی ایران و اطاقهای بازرگانی وصنایع و معادن خواهد بود.
تصمیمات مرجع مزبور باکثریت مناط اعتبار خواهد بود. در اول بهمن ماه هر سال کمیسیون فوقالذکر در تهران تشکیل و ضرائب مالیاتی سال بعد را منتهی تا پایان اسفند ماه همان سال و برای مالیات سال۱۳۴۳ استثنائأ کمیسیون مزبور منتهی تا آخر شهریور ماه ۱۳۴۳ ضرائب این سال را تعیین خواهد نمود.
وزارت دارائی مکلف است آئیننامه اجرائی این ماده را برای مرکز و پیشکاریها و ادارات دارائی شهرستانها تدوین و بمورد اجراء بگذارد. تبصره ۱ - بوزارت دارائی اجازه داده میشود که ضرائب مالیاتی سال ۱۳۴۲ تهران را که بوسیله کمیسیون پنج نفری مرکب از نمایندگان وزارتین دارائی و اقتصاد و اطاقهای بازرگانی و صنایع و بانک ملی ایران نسبت برشتههای مالیاتی مشمول تصویب نامه شماره ۱۱۲۴-۲۴ر۱ر۴۲ که قبلا تعیین و اجراء شده است کماکان اجراء نماید. تبصره ۲ - نسبت بمالیاتهای تا آخر سال ۴۲ شهرستانها و در تهران در مورد رشتههای مالیاتی که نسبت به آنها لایحه سازمان تشخیص اجراء نشده است طبق ضرائب مالیاتی مصوبه سابق عمل خواهد شد. ماده ۹ - مرجع رسیدگی بشکایات ناشی از اقدامات اجرائی راجع بمطالبه کلیه مالیاتها اعم از مستقیم و غیر مستقیم و عوارضی که بوسیله دولت وصول میشود و همچنین مطالبات غیر مالیاتی موضوع تبصره ۳۲ قانون بودجه سال ۳۶ کل کشور هیئتهای حل اختلاف مالیاتی خواهد بود.
بشکایت مزبور بفوریت و خارج از نوبت رسیدگی شده و آراء صادره از هیئتهای نامبرده باکثریت قطعی و لازمالاجرا میباشد. تبصره - شکایات اجرائی نسبت بمالیاتهای مستقیم اعم است از اینکه شکایت صرفا از نحوه عملیات اجرائی و یا از این جهت باشد که مالیات قبل از قطعیت بموقع اجراء گذاشته شده است در صورت اخیر هر گاه مرجع مربوط شکایت را وارد دانست ضمن صدور رأی بر بطلان اجرائیه اختیاردارد که نسبت بمالیات مستقیم موضوع اجرائیه با مودی توافق یا ماهیتاً وارد رسیدگی شود و رای بدهد.
ماده ۱۰ - وزارت دارائی میتواند حل و فصل پروندههای مالیاتی مطروح در کمیسیونهای توافق و هیئت های حل اختلاف و همچنین رسیدگی بعملیات اجرائی موضوع ماده ۹ این قانون را عندالاقتضاء بحوزه دیگری جهت رسیدگی ارجاع نماید. ماده ۱۱ - در صورتیکه مراجع مالیاتی سابق یا هیئتهای حل اختلاف موضوع این قانون در محاسبه اشتباه کرده باشند رفع اشتباه محاسباتی باهیئتهای اخیرالذکر خواهد بود. ماده ۱۲ - پرداختکنندگان درآمدهای نزولی و اتفاقی موضوع بندهای الف و ب ماده ۱۲ قانون اصلاح مالیات بر درآمد مصوب ۳۷ مکلفند نسبت بمعاملاتی که از تاریخ اجرای این قانون بعمل میاورند در هر مورد که درآمدهای مذکور را میپردازند مالیات را بنرخ مقرر کسر و ظرف ۳۰روز با سیاههای متضمن نام و مشخصات دریافتکننده و میزان درآمد پرداختی باداره دارائی محل تسلیم کند. و در غیر اینصورت با دریافتکننده متضامناً مسئول پرداخت مالیات خواهند بود. تبصره - بانکها و شرکتهای مشمول تبصره یک ماده ۱۲ قانون مالیات بر درآمد مصوب فروردین ۱۳۳۵ در صورتیکه دریافتکننده درآمدهای نزولی باشند از این حکم مستثنی هستند.
ماده ۱۳ - وزارت دارائی مجاز نیست بابت مالیات بر ارث بجای وجه نقد ملک قبول و برای انتقال آن بخود اقدام نماید. تبصره ۱ - هرگاه ما ترک متوفی کلا یا جزئاً مستقل مورد سکنی ورثه و یا ملک مزروعی مشمول مرحله اول و یا دوم مقررات اصلاحات ارضی باشد وزارت دارائی مکلف است مالیات بر ارث متعلقه را باقساط متناسب وصول نماید. مفاد این حکم نسبت بمالیات بر ارث کسانیکه قبل ازاجرای این قانون فوت نموده و ماترک آنها ملک مزروعی یا مستقل باشد نیز قابل اجرا خواهد بود. تبصره ۲ - وزارت دارائی میتواند رقباتیرا که تا تاریخ تصویب این قانون از طرف وراث بابت مالیات بر ارث خود با تنظیم اقرارنامه رسمی معرفی شده است بعضاً و کلا تملک و قبول نماید. ماده ۱۴ - مقصود از مفاد تبصره ۳۸ قانون بودجه سال ۳۹ هر بطری یا ظرف دیگر نوشابههای غیر الکلی بوده استکه با وسائل ماشینی تهیه میشود و عوارض مقرر در تبصره مزبور شامل نوشابههای غیر الکلی که با وسائل دستی و غیر ماشینی تهیه شده و یا خواهد شد نمیگردد. ماده ۱۵ - علاوه بر مقررات مذکور در ماده ۹ قانون اصلاحی مالیات بر درآمد مصوب تیر ماه ۱۳۳۷ شرکتها موظفند ترازنامه و حساب سود و زیانعملیات هر سال مالی خود را پس از تصویب مجمع عمومی صلاحیتدار منتهی تا پایان ۴ ماه بعد از دوره مالی در روزنامه رسمی و یا یکی از جرایدکثیرالانتشار محل چاپ و منتشر کنند. ماده ۱۶ - کلیه مقررات مخالف این قانون ملغی می گردد. کسبه و صنعتگران دستمزدبگیر (پیشهوران) موضوع ماده ۶ این قانون بشرح زیر است:
۱ - آئینهساز و آئینه فروش ۲ - آبکار و قلمزن و ورشوساز ۳ - آبنباتساز ۴ - آجیلفروش ۵ - آرایشگاه ۶ - آهنگر ۷ - اغذیهفروش ۸ - اوراقچیاتومبیل و خردهفروش ۹ - ابزارفروش ۱۰ - اتوشوئی ۱۱ - الوارفروش ۱۲ - باطریساز ۱۳ - بزاز ذرعی فروش ۱۴ - بیلیاردچی ۱۵ - بستنیفروش۱۶ - بلورفروش ۱۷ - بنزین و نفت روغن فروش ۱۸ - پیراهندوز و پیراهنفروش ۱۹ - تخته سهلائی فروش ۲۰ - تراشکار فلزات و جوشکار ۲۱ -تعمیرکار اتومبیل و میکانیک ۲۲ - تیرفروش ۲۳ - جوراببافی که خود فروشنده باشد و جورابفروش ۲۴ - چلوکبابی و چلوخورشتی و رستوران ۲۵- چاپخانه ۲۶ - چرمفروش ۲۷ - خرازیفروش ۲۸ - خواربار فروش ۲۹ - خیاط و خیاط اتومبیل ۳۰ - دباغ ۳۱ - دوچرخهساز و دوچرخه کرایه بده۳۲ - داروخانه (باستثنای عمدهفروش) ۳۳ - ریختهگر و چدنریز ۳۴ - سوهانکار و ترازوساز ۳۵ - رنگرز ۳۶ - رنگ فروش ۳۷ - زردوز و ملیلهدوز۳۸ - زرگر که جواهرفروش نباشد ۳۹ - ذغالفروش و هیزم فروش ۴۰ - سراج و چمدانساز و صندوقساز ۴۱ - سمسار ۴۲ - سیگار و توتون و تنباکوفروش ۴۳ - سیمانکار ۴۴ - سبزی فروش ۴۵ - شیشه بر شیشه فروش شیشهگر ۴۶ - صابونفروش ۴۷ - ظرف کرایه بده ۴۸ - علاقبند ۴۹ - قناد ۵۰ -قندریز ۵۱ - قهوهچی ۵۲ - قهوهفروش ۵۳ - عطار و سقطفروش و تخم گل فروش ۵۴ - عکاس و ظاهرکننده فیلم ۵۵ - کتابفروش باستثنای ناشرین کتاب و مجله فروش ۵۶ - کفاش - ۵۷ - کلاهدوز و کلاهفروش ۵۸ - کاروانسرا دارو قپاندار و سرایدار ۵۹ - گراورساز و پلاکساز و مهرساز ۶۰- گرمابه دار ۶۱ - گلفروش ۶۲ - گیوهفروش ۶۳ - لبنیات فروش و ماستبند ۶۴ - لباس دوخته و نیم دار فروش ۶۵ - لباسشو و اتوکشی ۶۶ - لحاف فروش ۶۷ - لوازم الکتریک فروش ۶۸ - لاستیک کهنه فروش آپاراتچی ۶۹ - مسافرخانهدار و پانسیوندار ۷۰ - مهمانخانهدار ۷۱ - میوهفروش۷۲ - مصالح بنائی فروش ۷۳ - نانوا ۷۴ - نجار و مبلساز و مبلفروش و اطاق ساز ماشین ۷۵ – نوشابه فروش ۷۶ – یخچال دار ۷۷ - فخار ۷۸ –پرنده فروش ۷۹ - آسیابداران (بشرطی که دارای آسیاب بادی و آبی باشند) ۸۰ - آب معدنی شربت دوغ آب میوه فروش و گلاب فروش (بشرطیکه تهیهکننده نباشند) ۸۱ - آهنفروش کهنه ۸۲ - آهنکوب و شیروانی ساز ۸۳ - در و پنجرهساز که کارخانه نداشته باشند ۸۴ - باروتساز و آتش بازی ساز۸۵ - بقال ۸۶ - باربند ساز و باربند فروش ۸۷ - بند ساعتساز بند ساعت فروش ۸۸ – بطری فروش جزء ۸۹ - بخاریساز و بخاریفروش که کارخانه نداشته باشد ۹۰ - پنبهفروش و پشم فروش و پرفروش جزء ۹۱ - پیزرباف ۹۲ - پالاندوز ۹۳ - پوستین دوز و پوستینفروش ۹۴ - پرسکار (منگنه زن)۹۵ - پالودهفروش ۹۶ - توقفگاه ماشین ۹۷ - تعمیرکننده چرخ خیاطی و ماشین تحریر ۹۸ - تخت گیوه فروش و گیوهدوز ۹۹ - تلمبهساز ۱۰۰ -تعمیرکننده کمک فنر و فنرساز ۱۰۱ - تعمیرکننده عینک و قلم خودنویس ۱۰۲ - تیماج فروش ۱۰۳ - تابلوساز ۱۰۴ - تعمیر رادیو و تلفن ۱۰۵ - تعمیرکار دینام ۱۰۶ - تعمیر چرخ ۱۰۷ - جوال و نمد فروش ۱۰۸ - چینی فروش ۱۰۹ - چوب پرده فروش و چوب پردهساز و جای رختیساز ۱۱۰ -چرخ آبکشی ساز (نجار) ۱۱۱ - حلبیساز ۱۱۲ - حناساب و ادویهساب ۱۱۳ - حلاج ۱۱۴ - خراط ۱۱۵ – خرما فروش جزء ۱۱۶ - دلوساز ومشگ ساز ۱۱۷ - دندانساز که دندانپزشک نباشد ۱۱۸ - دستمال و کلاغی فروش ۱۱۹ - دمپائی و نعلین و کفشهای راحتی فروش ۱۲۰ - رشتهفروش که کارخانه نداشته باشد ۱۲۱ - ریسمانفروش ۱۲۲ - روغن خوراکی فروش جزء ۱۲۳ - زیلوباف و زیلوفروش ۱۲۴ - زردچوبهکوب وادویهفروش ۱۲۵ - لباس بافته فروش که کارخانه نداشته باشد ۱۲۶ - سبدفروش ۱۲۷ - سوهانپز و سوهانفروش ۱۲۸ - سیمانفروش کهعمده فروش نباشد ۱۲۹ – شانه فروش ۱۳۰ - صدف ساز ۱۳۱ - طناب و ریسمان تاب و فروشنده آن ۱۳۲ - ظروف آلمینیوم و روی و نیکل فروش ۱۳۳- علاف ۱۳۴ - عباباف ۱۳۵ - عصار ۱۳۶ - عامل فروش قند و شکر ۱۳۷ - فیبر فروش و فرمیکا فروش که عمده فروش نباشد ۱۳۸ - قالب چوبی سازو قالب چوبی فروش ۱۳۹ - قالی شوی دستی ۱۴۰ – قاب ساز ۱۴۱ - کرباس و متقالفروش جزء ۱۴۲ - گالشفروش ۱۴۳ - کاه فروش ۱۴۴ -گیوهدوز ۱۴۵ - گلگیرساز و رادیاتورساز ۱۴۶ – گل دوز و زیکزاگ دوز ۱۴۷ - لولهکش - ۱۴۸ - لنتکوب ۱۴۹ – لنگ فروش ۱۵۰ - مسگر یا سفیدگر۱۵۱ - مینیاتور و خاتم ساز ۱۵۲ - موتورسیکلت و اتومبیل کرایه بده ۱۵۳ - مهر و تسبیح فروش ۱۵۴ – مشمع فروش و نایلن و پلاستیک فروش جزء ۱۵۵ – ماهی فروش ۱۵۶ - مس فروش جزء ۱۵۷ - مشروبات غیر الکلی فروش جزء ۱۵۸ - نمک فروش بشرطی که استخراج کننده نباشد ۱۵۹- نوشتافزار فروش ۱۶۰ - نقاش اتومبیل ۱۶۱ - نقاش اعم از رنگ و روغن کار یا الکل کار ۱۶۲ - نی قلیانساز ۱۶۳ - نداف پشم و پنبه زن ۱۶۴ -نخود ریز ۱۶۵ - یخفروش (بشرطی که کارخانه نداشته باشد). قانون بالا مشتمل بر شانزده ماده و چهارده تبصره پس از اظهار ملاحظات مجلس سنا در تاریخ روز شنبه بیست و هفتم تیر ماه یکهزاروسیصدوچهل وسه در جلسه روزیکشنبه بیست و هشتم تیر ماه یکهزار و سیصد و چهل و سه بتصویب مجلس شورای ملی رسید. رئیس مجلس شورای ملی - مهندس عبدالله ریاضی