۱۰ دی ۱۴۰۴، ۱۸:۲۸•ویرایش ۱۱ شهریور ۱۴۰۵، ۲۱:۴۴
تغییر کاربری غیرمجاز اراضی زراعی و قلع و قمع بنا
بررسی نظریه مشورتی قوه قضاییه درباره تغییر کاربری غیرمجاز اراضی زراعی و باغی و قلع و قمع بنا بر اساس ماده ۴۸۴ قانون آیین دادرسی کیفری
اولاً، با توجه به ماده ۳ اصلاحی ۱/۸/۱۳۸۵ قانون حفظ کاربری اراضی زراعی و باغ ها و لحاظ رأی وحدت رویه شماره ۷۰۷ مورخ ۲۱/۱۲/۱۳۸۶ هیأت عمومی دیوان عالی کشور، چنان چه مالکان یا متصرفان اراضی زراعی و باغ های موضوع این قانون به صورت غیرمجاز، یعنی بدون اخذ مجوز کمیسیون مقرر در این قانون اقدام به تغییر کاربری نمایند، صدور حکم قلع و قمع بنا و مستحدثات به تبع جرم، وظیفه دادگاه کیفری رسیدگی کننده به جرم است. بنابراین، قلع و قمع بنا موضوع تبصره ۲ ماده ۱۰ قانون مذکور توسط مأموران جهاد کشاورزی با توجه به مواد ۳ و۱۰ این قانون پس از اعلام به مراجع قضایی و صدور حکم امکان پذیر است. ثانیاً، طبق ماده ۴۸۴ (اصلاحی ۲۴/۳/۱۳۹۴) قانون آیین دادرسی کیفری مصوب ۱۳۹۲، اجرای احکام کیفری بر عهده دادستان است و طبق تبصره ۳ ماده مذکور اجرای احکام کیفری صادره از دادگاه های بخش به عهده رئیس دادگاه و در غیاب وی با دادرس علی البدل است؛ اما قانونگزار در تبصره ۲ ماده ۱۰ قانون حفظ کاربری اراضی زراعی و باغها مصوب ۱۳۷۴ با اصلاحات و الحاقات بعدی، اجرای حکم دادگاه در خصوص قلع و قمع بنا را به عهده مأمورین جهاد کشاورزی قرار داده است و به همین علت کلمه «رأساً» در این تبصره به کار رفته است و حضور نماینده دادسرا و در نقاطی که دادسرا نباشد، حضور نماینده دادگاه از باب نظارت دادستان یا دادگاه در اجرای این حکم است. ۲ و ۳- با توجه به اظهار نظر در بند ۱، پاسخ به این بندها روشن است. ۴- مأموران جهاد کشاورزی بر اساس قانون حفظ کاربری اراضی زراعی و باغ ها مصوب ۱۳۷۴ با اصلاحات و الحاقات بعدی و آیین نامه اجرایی این قانون (مصوب ۲/۳/۱۳۸۶ هیأت وزیران) وظیفه دارند از تغییر کاربری غیرمجاز در اراضی زراعی و باغهای موضوع این قانون جلوگیری نمایند و نسبت به توقیف عملیات، اقدام و مراتب را به اداره متبوع جهت انعکاس به مراجع قضایی اعلام نمایند و اقدام مأموران مذکور در خصوص قلع و قمع بنا و مستحدثات موضوع تبصره ۲ ماده ۱۰ این قانون و ماده ۱۳ آیین نامه اجرایی آن همانگونه که در بند ۱ اعلام گردید، پس از صدور حکم به قلع و قمع بنا از طرف مراجع قضایی امکان پذیر است.