نشست قضایی معاملات شخص ممنوعالمعامله و انتقال ملک

صورتجلسه نشست قضایی با موضوع وکالت در فروش اموال صغیر مورخ 1399/12/06 که در شهر بندر ترکمن برگزار شد.

پرسش

پدری وکالت در فروش ملک خود را به فرزند کبیر خود داده قرار بر این بود که فرزند کبیر سه دانگ از ملک را به نام فرزند صغیر پدر (برادر خود) و سه دانگ دیگر را به نام خود بزند لیکن نامبرده ضمن سوء استفاده تمامی ملک را به نام خود می زند پدر به ولایت از فرزند صغیر خود طرح دادخواستی نموده لیکن درفهرست خواهان نام خود و فرزند صغیر را وارد نموده و در فهرست خواندگان علاوه بر نام فرزند کبیر اجبارا می بایست نام خود (پدر) را نیز درج بنماید حال این تعارض را چگونه می توان حل کرد؟

نظر هیات عالی

در فرض سوال، با توجه به این که پدر به نمایندگی قانونی صغیر و به عنوان ولی قهری مبادرت به طرح دعوا نموده؛ لذا خواهان تلقی نمی شود و نیازی به نوشتن نام ایشان به عنوان خواهان دعوا در دادخواست نیست و اگر هم به عنوان خواهان و خوانده اسم وی در دادخواست درج شده باشد، خواهان تلقی نشده و از این جهت تعارضی ایجاد نمی شود.

نظر اکثریت

به نظر می رسد در اینجا با یک تعارض روبرو هستیم از یک طرف پدر به ولایت از صغیر می بایست نام خود را در فهرست خواهان درج بنماید و از طرف دیگر چون ملک قبلا به نام خود او بوده فلذا در فهرست خواندگان نیز نامش مندرج است در این حالت اگر بخواهیم صرفا به قبل از قانون اعم از قانون آیین دادرسی مدنی و قانون مدنی... عمل کنیم کاری از پیش نمی بریم چرا که این یک خلاء قانونی است لیکن به هر حال این چالش را باید حل کرد نمی توان به پرونده رسیدگی نکرد فلذا باید در اینجا قیم تعیین بشود حتی می توانیم از ماده 70 قانون آیین دادرسی کیفری وحدت ملاک گرفته و قیم موقت تعیین کنیم البته می توان از قانون مدنی کمک گرفت و وفق ماده 1174 قانون مدنی نظر به عدم رعایت غبطه صغیر توسط وی نسبت به تعیین قیم اقدام نمود حتی در این خصوص نظریه مشورتی 378/7 را داریم که در تایید نظر ماست.

نظر ابرازی

به هیچ عنوان نمی توان برای صغیر قیم تعیین کرد ماده 73 قانون امور حسبی مقرر داشته در صورتی که محجور ولی یا وصی داشته باشد دادستان و دادگاه حق دخالت در اداره امور او را ندارند این ماده حجت را تمام کرده و نظریه مشورتی نیز اشتباه است چرا که از ماده 1185 قانون مدنی تلقی نادرستی دارد این ماده می گوید اگر ولی قهری طفل محجور بشود قیم برای طفل انتخاب می شود ماده 1184 قانون مدنی نیز مقرر داشته چنانچه ولی قهری رعایت غبطه صغیر ننماید اتفاقا در اینجا ولی در حال رعایت غبطه صغیر است یا اینکه بگوییم یا ولی خود جداگانه باید علیه فرزند کبیر خود طرح دعوا کند مبنی بر ابطال سند رسمی (اگر سند به نام فرزند کبیر خورده باشد) و یا با هر عنوان دیگری علیه وی طرح دعوی نموده و سپس دادگاه ضمن رای خود به صورت رای اعلامی در خصوص حق صغیر نیز اظهار نظر (به صورت ضمنی) خواهد کرد و ولی از همان می تواند استفاده کند.