[{"data":1,"prerenderedAt":-1},["ShallowReactive",2],{"post-11593235453696109969":3,"links-config":38,"post-survey-01KFTEH7ARWJ3QR84MGQCBPRJR":13,"post-survey-stats-01KFTEH7ARWJ3QR84MGQCBPRJR":13},{"id":4,"title":5,"slug":6,"excerpt":7,"cover_url":8,"publish_datetime":9,"reading_time":10,"author":11,"categories":15,"tags":20,"template":25,"stats":26,"content":29,"seo":13,"schema":13,"fields":30},"01KFTEH7ARWJ3QR84MGQCBPRJR","رأی شماره ۳۰۱۸۱۶۳ هیأت عمومی دیوان عدالت اداری در خصوص ابطال","11593235453696109969","رأی\u002Fنظر مصوب ۱۴۰۳\u002F۱۲\u002F۱۴ ","https:\u002F\u002Fstorage.amagestate.com\u002Farchive\u002F2025\u002F12\u002F29\u002F6952754bbaa76_placeholder.webp","2026-01-25 14:57:23",13,{"user_id":12,"email":13,"first_name":14,"last_name":13,"avatar_url":13,"bio":13,"display_name":14,"profile_image_url":13},"01KC1VNH5H35ZA3XPSMGH9MFN7",null,"آماگ",[16],{"id":17,"name":18,"slug":19},"01KDMX5CV6425FY5J2JRWQR91Y","قوانین","laws",[21],{"id":22,"name":23,"slug":24},"01KHP29DSP92JD72AQM6XQZYZB","رای‌ها و نظریه‌های مشورتی","opinions","law",{"views":27,"likes":28,"bookmarks":28},2,0,"شماره ۰۲۰۱۷۶۳ – ۱۴۰۳\u002F۱۲\u002F۲۲ \t بسمه تعالی \t مدیرعامل محترم روزنامه رسمی جمهوری اسلامی ایران \t یک نسخه از رأی هیأت عمومی دیوان عدالت اداری با شماره دادنامه ۱۴۰۳۳۱۳۹۰۰۰۳۰۱۸۱۶۳ مورخ ۱۴۰۳\u002F۱۲\u002F۱۴ مبنی بر: «بند ۴ مصوبه مورخ ۱۴۰۱\u002F۴\u002F۲ قائم مقام مدیرعامل و عضو هیأت مدیره شرکت راه آهن جمهوری اسلامی ایران که در خصوص مطالبه خسارت تأخیر تأدیه مقرر شده است که در صورت تأخیر بیش از دو ماه، اداره کل امور مالی و اموال موظف است نسبت به وصول مطالبات از محل تضامین اقدام کند و دسترسی شرکت بدهکار به سیستم صدور بارنامه قطع می شود، از تاریخ تصویب ابطال شد» جهت درج در روزنامه رسمی به پیوست ارسال می گردد . \t معاون قضایی هیأت عمومی و هیأت های تخصصی دیوان عدالت اداری ـ مهدی دربین \t تاریخ دادنامه: ۱۴۰۳\u002F۱۲\u002F۱۴ &nbsp;&nbsp; &nbsp;شماره دادنامه: ۱۴۰۳۳۱۳۹۰۰۰۳۰۱۸۱۶۳ \t شماره پرونده: ۰۲۰۱۷۶۳ \t مرجع رسیدگی: هیأت عمومی دیوان عدالت اداری \t شاکی: انجمن صنفی کارفرمایی شرکت های حمل و نقل ریلی و خدمات وابسته با وکالت آقای محمد حیدری \t طرف شکایت: شرکت راه آهن جمهوری اسلامی ایران \t موضوع شکایت و خواسته: ابطال بند ۴ مصوبه مورخ ۱۴۰۱\u002F۴\u002F۲۱ قائم مقام مدیرعامل و عضو هیأت مدیره شرکت راه آهن جمهوری اسلامی ایران \t گردش کار: آقای محمد حیدری به وکالت از انجمن صنفی کارفرمایی شرکت های حمل و نقل ریلی و خدمات وابسته به موجب دادخواستی ابطال بند ۴ مصوبه مورخ ۱۴۰۱\u002F۴\u002F۲۱ قائم مقام مدیرعامل و عضو هیأت مدیره شرکت راه آهن جمهوری اسلامی ایران را خواستار شده و در جهت تبیین خواسته به طور خلاصه اعلام کرده است که : \t \" به استناد نظریه شماره ۳۸۴۵ ـ ۱۳۶۴\u002F۴\u002F۱۲ و ۹۵\u002F۱۰۲\u002F۱۷۷۷ ـ ۱۳۹۵\u002F۵\u002F۱۲ فقهای شورای نگهبان، مطالبه مازاد بر بدهی بدهکار به عنوان خسارت تأخیر تأدیه چنانچه حضرت امام راحل نیز صراحتاً به این عبارت «آن چه به حساب دیرکرد تأدیه بدهی گرفته می شود ربا و حرام است» اعلام کرده اند جایز نیست و احکام صادر شده بر این مبنا شرعی نمی باشد. اگر در دعاوی چک خسارت تأخیر تأدیه تجویز شده، بنا به مصوبه مجمع تشخیص مصلحت نظام است که در مقام رفع اختلاف بین مجلس و شورای نگهبان تصویب شده است و به علت استثنایی بودن مفاد و محدوده شمول مصوبه مجمع تشخیص، نمی توان بین مفاد مصوبه مجمع و سایر موضوعات قیاس نمود. لذا در پرداخت خسارت تأخیر تأدیه، اصل بر غیر شرعی بودن آن است، مگر آن که شارع اجازه داده باشد که چنین اجازه ای از سوی مقنن و یا شرع مقدس صادر نگردیده است. لذا بند ۴ مصوبه هیأت مدیره راه آهن که مجوز اخذ جریمه تأخیر از شرکت های ریلی حمل بار را پیش بینی نموده است، خلاف شرع می باشد . \t این اقدام شرکت راه آهن جمهوری اسلامی ایران، در برخی دیگر از دستگاه های اجرایی و خصوصاً شهرداری ها مسبوق به سابقه است و تعدادی از مصوبات شورای اسلامی شهرها در بابت اخذ خسارت تأخیر تأدیه، قبلاً به موجب آراء صادره از هیأت عمومی دیوان عدالت اداری، ابطال گردیده است. به عنوان مثال آرای هیأت عمومی دیوان عدالت اداری به شماره های ۱۷۸۹ [۹۳۱۰۰۹۰۹۰۵۸۰۱۷۸۹] ـ ۱۳۹۳\u002F۱۰\u002F۲۲ ، ۱۳۵۸ مورخ ۱۳۸۶\u002F۱۱\u002F۱۶ ، ۳۳۶ [۹۲۱۰۰۹۰۹۰۵۸۰۰۳۳۶] ـ ۱۳۹۲\u002F۵\u002F۱۴ ، ۳۶۸ [۹۵۱۰۰۹۰۹۰۵۸۰۰۳۶۸] ـ مورخ ۱۳۹۵\u002F۵\u002F۲۶ ، ۲۸۱ [۹۷۰۹۹۷۰۹۰۵۸۱۰۲۸۱] مورخ ۱۳۹۷\u002F۲\u002F۴ ، ۷۵۵ مورخ ۱۳۹۹\u002F۷\u002F۱ [۹۹۰۹۹۷۰۹۰۵۸۱۰۷۵۵ مورخ ۱۳۹۹\u002F۶\u002F۱۸ ] و ۴۸ [۱۴۰۱۰۹۹۷۰۹۰۵۸۱۰۰۴۸] مورخ ۱۴۰۱\u002F۰۱\u002F۲۰ می توان اشاره نمود که در تمام این آراء اقدامات دستگاه های اجرایی و شهرداری در وضع خود سرانه جریمه تأخیر بابت مطالبات خود، غیر شرعی و خلاف قانون دانسته شده است که این موضوع خود گواه دیگری در خلاف شرع و غیر قانونی بودن مصوبه معترضٌ عنه می باشد . \t قانون دسترسی آزاد به شبکه حمل و نقل ریلی مصوب ۱۳۸۴\u002F۷\u002F۲۰ ، به عنوان قانون خاص حاکم بر روابط راه آهن و شرکت های حمل و نقل ریلی، در عین حال که در ماده یک این قانون، مالکیت شبکه ریلی کشور را متعلق به خوانده دانسته است اما در مقابل به شرکت های حمل و نقل ریلی اجازه بهره برداری از شبکه ریلی کشور جهت حمل و نقل بار و مسافر را داده است و در ماده ۶ این قانون، دسترسی شرکت های حمل و نقل ریلی به شبکه ریلی کشور مستلزم پرداخت وجوهی تحت عنوان «تعرفه بهره برداری از شبکه ریلی» به شرکت راه آهن شده است، اما چگونگی تعیین این تعرفه و میزان آن در فراز آخر ماده ۶ این قانون موکول به تصویب آیین نامه ای دانسته شده است که توسط هیأت مدیره شرکت راه آهن تهیه و به تصویب وزیر راه برسد که تا تاریخ تقدیم این دادخواست علی رغم گذشت بیش از ۱۸ سال از تصویب قانون فوق، چنین آیین نامه ای تهیه و تصویب نشده است و در طی این سال ها، هیأت مدیره شرکت راه آهن، نرخ های مصوب خود را بدون آن که به تصویب وزارت راه برسد، به شرکت های حمل و نقل ریلی تحمیل نموده است و اما اقدام اخیر هیأت مدیره راه آهن در پیش بینی خسارت تأخیر تأدیه بابت مطالبات معوق مربوط به حق دسترسی به شبکه، نه تنها خلاف ماده ۵۲۲ قانون آیین دادرسی مدنی و ماده ۶ قانون دسترسی آزاد است بلکه خارج از صلاحیت خوانده و هیأت مدیره آن می باشد. پر واضح است وقتی پیش بینی اصل تعرفه و تعیین نرخ دسترسی به شبکه ریلی منوط به آیین نامه مصوب وزیر راه شده است، به طریق اولی و از باب قیاس اولویت، پیش بینی و وضع خسارت تأخیر تأدیه برای نرخ های مذکور که نوعی قانونگذاری است، در صلاحیت هیأت مدیره شرکت راه آهن جمهوری اسلامی نبوده و نخواهد بود و مصوبه مورد اعتراض هم خلاف قانون بوده و هم خارج از حدود اختیارات خوانده و هیأت مدیره آن می باشد . \t النهایه نظر به مراتب یاد شده با توجه به ایرادات شرعی و قانونی مصوبه معترضٌ عنه و همچنین سابقه ابطال این گونه مصوبات در هیأت عمومی دیوان عدالت اداری، به علت خلاف شرع و خلاف قانون بودن بند ۴ مصوبه معترضٌ عنه، براساس بند ۱ ماده ۱۲ و ماده ۱۳ قانون دیوان عدالت اداری، تقاضای ابطال مصوبه معترضٌ عنه از تاریخ تصویب آن را دارد .\" \t متن مقرره مورد شکایت به شرح زیر است : \t \" مصوبه مورخ ۱۴۰۱\u002F۴\u002F۲ قائم مقام مدیرعامل و عضو هیأت مدیره شرکت راه آهن جمهوری اسلامی ایران \t معاون محترم بازرگانی و بهره برداری \t هیأت مدیره شرکت راه آهن در جلسه مورخ ۱۴۰۱\u002F۴\u002F۲ بنا به درخواست آن معاونت در خصوص تعیین تعرفه بهره برداری راه آهن برای حمل داخلی و به استناد تبصره (۸) ماده (۳) آیین نامه ماده (۶) قانون دسترسی آزاد به شبکه حمل و نقل ریلی و با رعایت ابلاغیه شماره ۵۰۰۸۰\u002F۱۱۰\u002F۰۱ مورخ ۱۴۰۱\u002F۴\u002F۲ وزیر محترم راه و شهرسازی، تعرفه بهره برداری از شبکه حمل و نقل ریلی برای حمل داخلی را به شرح زیر تصویب نمود : \t ............................. \t ۴ ـ در صورت عدم پرداخت صورت حساب ها در سررسید توسط شرکت های حمل و نقل ریلی بار، به ازای هر روز تأخیر یک دهم درصد کل مبلغ مانده بدهی سررسید شده به عنوان جریمه تأخیر محاسبه و دریافت می شود و از ماه دوم به ازای هر روز تأخیر پانزده صدم درصد به عنوان جریمه تأخیر محاسبه و دریافت می شود. در صورت تأخیر بیش از دو (۲) ماه، اداره کل امور مالی و اموال موظف است نسبت به وصول مالیات از محل تضامین اقدام نماید و دسترسی شرکت بدهکار به سیستم صدور بارنامه قطع می شود. این مصوبه از تاریخ ۱۴۰۱\u002F۴\u002F۱ لازم الاجرا است. ـ قائم مقام مدیرعامل و عضو هیأت مدیره شرکت راه آهن جمهوری اسلامی ایران \" \t در پاسخ به شکایت مذکور، مدیرکل دفتر حقوقی شرکت راه آهن جمهوری اسلامی ایران به موجب لوایح شماره ۷\u002F۴۴۳۰۱ \u002Fص مورخ ۱۴۰۲\u002F۵\u002F۱۷ و ۷\u002F۸۴۸۲۰ \u002Fص مورخ ۱۴۰۳\u002F۱۰\u002F۱۲ توضیحاتی داده که خلاصه آنها به قرار زیر است : \t \" ادعای شاکی مبنی بر ممنوعیت اخذ جریمه تأخیر، خلاف رویه قانونگذاری و قوانین مصوب می باشد و مطلق امکان اخذ خسارت خلاف شرع نیست؛ از جمله قانون اجازه وصول جریمه تأخیر تأدیه صورت حساب هزینه کالا به وسیله شرکت سهامی راه آهن جمهوری اسلامی ایران مصوب ۱۳۷۶\u002F۳\u002F۱۱ مجلس شورای اسلامی، که طی آن اخذ جریمه از حمل و نقل به صورت اعتباری پیش بینی شده است و بنابراین مصوبه این شرکت در راستای انجام به تکالیف قانونی خویش بوده و مغایرتی با قانون یا شرع ندارد . \t افزون بر آن، در این راستا فقهای متعددی نیز از جمله مقام معظم رهبری، آیت ا... نوری همدانی، آیت ا... مکارم شیرازی و مرحوم آیت ا... صافی گلپایگانی معتقدند که این مقرره (جرایم تأخیر تأدیه) مطلقاً جایز است. مضاف بر آن که مفهوم مصوبه استنادی، جواز تأخیر شرکت های حمل و نقل ریلی در پرداخت اصل بدهی نیست و مراد آن که این شرکت در مقام تفسیر آن به عنوان مرجع تصویب کننده بیان می دارد، الزام مدیون بر ادای دِین رأس مدت مقرر می باشد، نه این که جریمه پرداخت گردد تا مبلغ دِین در مدت دیگری نزد مدیون باقی بماند؛ بنابراین جریمه قانونی در مقابل عدم ادا، فاقد اشکال می باشد. به عبارتی در این مصوبه مقرر نکرده است که شرکت های حمل و نقل ریلی بدواً و بدون تحقق شرایطی دال بر تخطی خویش، می بایست در سر رسید مواعد، مبلغی مازاد بر اصل دِین را به شرکت راه آهن ادا نمایند، بلکه شرکت راه آهن همان طور که برای اطمینان از وفای دِین گاهی وثیقه مطالبه می کند (طبق ماده ۴ شرایط و ضوابط استفاده از شبکه ریلی کشور توسط شرکت های حمل و نقل ریلی باری موضوع مصوبه شماره ۱۰۰\u002F۱۶۰۶۱۶ \u002Fص مورخ ۱۳۹۶\u002F۱۱\u002F۱۱ هیأت مدیره راه آهن)، این بار و در راستای تبصره ۸ ماده ۳ آیین نامه ماده ۶ قانون دسترسی آزاد به شبکه حمل و نقل ریلی و با رعایت ابلاغیه شماره ۵۰۰۸۰\u002F۱۱۰\u002F۰۱ مورخ ۱۴۰۱\u002F۴\u002F۲ وزیر راه و شهرسازی، برای الزام مدیون به وفای دِین در سر رسید مقرر، او را متعهد می کند که در صورت نقض عهد و تخلف از پرداخت به موقع، مبلغی را به عنوان جریمه بپردازد . \t در نهایت این مصوبه به دلیل شرایط استثنایی خود از یک سو، و انتخاب و توافق شرکت ها بر اجرای آن از سویی دیگر، نمی تواند خلاف شرع تلقی گردد . \t دفاعیات در راستای جهات خلاف قانون نبودن مصوبه به استحضار می رساند که ماده ۵۲۲ قانون آیین دادرسی مدنی به صورت عام و ناظر بر دیونی است که فاقد قوانین و مقررات خاص است، در حالی که در مانحن فیه مصوبه مورد شکایت در اجرای آیین نامه اجرایی ماده ۶ قانون دسترسی آزاد به شبکه حمل و نقل ریلی (به عنوان قانون خاص) تنظیم و ابلاغ گردیده است و اساساً ارتباط این ماده استنادی شاکی، به خسارت تأخیر قابل پیش بینی توسط هر یک از طریق طبق اصول حقوقی پیش گفته، مشخص نیست و بدون توجه به ماهیت امر، به ماده قانونی استناد شده است که هیچ گونه ارتباطی به اصل شکایت مطرح شده توسط شخص ایشان ندارد . \t بر خلاف ادعای شاکی، تصویب مقرره مورد شکایت در اجرای آیین نامه ماده ۶ قانون دسترسی آزاد به شبکه حمل و نقل ریلی و با رعایت ابلاغیه شماره ۵۰۰۸۰\u002F۱۱۰\u002F۰۱ مورخ ۱۴۰۱\u002F۴\u002F۲ وزیر راه و شهرسازی بوده و این ادعا که آیین نامه ای پیرامون ماده ۶ قانون یاد شده تهیه و تنظیم نشده خلاف واقع است. لذا ابطال مصوبه ای که بر مبنای آیین نامه قانونی تنظیم گردیده تا زمانی که آیین نامه مبنا، دارای اعتبار قانونی است، امکان پذیر نمی باشد. افزون بر آن طبق ماده ۱۰ قانون دسترسی آزاد به شبکه حمل و نقل ریلی مصوب ۱۳۸۴ شرکت های حمل و نقل ریلی مکلف به رعایت کلیه مقررات، ضوابط و دستورالعمل هایی هستند که در چهارچوب قوانین کشور توسط هیأت مدیره راه آهن تهیه و ابلاغ می گردد. در نهایت نظر به این که طبق ماده ۱۲ قانون دیوان عدالت اداری صلاحیت هیأت عمومی در خصوص مقررات «دولتی و شهرداری و مؤسسات عمومی غیر دولتی» پیش بینی شده است و از آن جایی که شرکت راه آهن، خارج از مصادیق فوق و یک شرکت دولتی است که ماهیت تجاری نیز دارد و بخش اعظم مقررات آن ذیل قانون تجارت تعریف می شود، و نظر به این که ذیل بند الف ماده ۱۰ قانون دیوان عدالت اداری صراحتاً در خصوص صلاحیت شعب دیوان، به «شرکت های دولتی» اشاره شده است، بنابراین سکوت قانونگذار در ماده ۱۲ در بیان حدود صلاحیت هیأت عمومی در خصوص شرکت های تجاری، تعمدی و در مقام بیان بوده، بنابراین ابطال مصوبات شرکت های دولتی (از جمله شرکت راه آهن) به دلیل عدم تصریح ماده ۱۲، در آن مرجع امکان پذیر نخواهد بود . \t در پایان، موکداً به استحضار می رساند مرقومه مندرج در قسمتی از لایحه شاکی مبنی بر ممنوعیت استفاده شرکت حمل و نقل ریلی از دسترسی شبکه، تاکنون محقق نگشته بلکه وضعیت شرکت های بدهکار از حالت اعتباری به نقدی تبدیل شده و شرکت با پرداخت نقدی حق دسترسی امکان سِیر در شبکه ریلی کشور را خواهد داشت. با عنایت به مراتب معنونه و این که تعیین خسارت (جریمه نقدی) به دو طرفین قابل انجام است: ۱ـ با مجوز قانون (به موجب مواد ۵۲۲ قانون آیین دادرسی مدنی و تبصره ماده ۲ قانون صدور چک) که به مراجع قضایی اعطاء شده است ۲ـ با تراضی طرفین (مواد ۱۰ و ۲۳۰ قانون مدنی) و از آن جایی که هر دو طریق تعیین خسارات (قانونی و تراضی طرفین) در مانحن فیه موجود است رد شکایت شاکی مورد استدعاست . \" \t هیأت عمومی دیوان عدالت اداری در تاریخ ۱۴۰۳\u002F۱۲\u002F۱۴ با حضور رئیس و معاونین دیوان عدالت اداری و رؤسا و مستشاران شعب دیوان تشکیل شد و پس از بحث و بررسی با اکثریت آراء به شرح زیر به صدور رأی مبادرت کرده است . \t&nbsp; \t رأی هیأت عمومی \t هر چند براساس قانون اجازه وصول جریمه تأخیر تأدیه ۱۳۷۶\u002F۳\u002F۱۱ مقرر شده است که در مواردی که کرایه و سایر هزینه های حمل و نقل به صورت اعتباری باشد، شرکت سهامی راه آهن جمهوری اسلامی ایران مکلف است ضمن قرارداد شرط کند که در صورت عدم پرداخت صورت حساب در موعد مقرر ( یک ماه) طرف قرارداد ملزم به پرداخت جریمه نقدی به حساب راه آهن باشد، ولی با توجه به این که در بند ۴ مصوبه مورخ ۱۴۰۱\u002F۴\u002F۲ هیأت مدیره شرکت راه آهن جمهوری اسلامی ایران درخصوص مطالبه خسارت تأخیر تأدیه اخذ جریمه تأخیر با درصد متفاوتی با حکم قانونی مذکور مقرر شده و اعلام گردیده است که در صورت تأخیر بیش از دو ماه، اداره کل امور مالی و اموال موظف است نسبت به وصول مطالبات از محل تضامین اقدام نماید و دسترسی شرکت بدهکار به سیستم صدور بارنامه قطع می شود که این موارد با حکم مقرر در قانون صدرالاشاره منطبق نیست، لذا بند ۴ مصوبه مورخ ۱۴۰۱\u002F۴\u002F۲ هیأت مدیره شرکت راه آهن جمهوری اسلامی ایران خلاف قانون و خارج از حدود اختیار است و مستند به بند ۱ ماده ۱۲ و مواد ۱۳ و ۸۸ قانون دیوان عدالت اداری مصوب سال ۱۳۹۲ از تاریخ تصویب ابطال می شود. این رأی براساس ماده ۹۳ قانون دیوان عدالت اداری (اصلاحی مصوب ۱۴۰۲\u002F۲\u002F۱۰ ) در رسیدگی و تصمیم گیری مراجع قضایی و اداری معتبر و ملاک عمل است . \t رئیس هیأت عمومی دیوان عدالت اداری ـ احمدرضا عابدی\u003C\u002Fp>\u003Cp>&nbsp; \t&nbsp;",{"title":31,"law_id":6,"content":32,"pdf_url":33,"law_type":34,"text_status":35,"approval_date":36,"executive_bodies":37,"notification_date":13,"approval_authority":13,"notification_authority":13},"رأی شماره ۳۰۱۸۱۶۳ هیأت عمومی دیوان عدالت اداری در خصوص ابطال بند ۴ مصوبه مورخ ۱۴۰۱\u002F۴\u002F۲ قائم مقام مدیرعامل و عضو هیأت مدیره شرکت راه آهن جمهوری اسلامی ایران","شماره 0201763 – 1403\u002F12\u002F22 \t بسمه تعالی \t مدیرعامل محترم روزنامه رسمی جمهوری اسلامی ایران \t یک نسخه از رأی هیأت عمومی دیوان عدالت اداری با شماره دادنامه 140331390003018163 مورخ 1403\u002F12\u002F14 مبنی بر: «بند 4 مصوبه مورخ 1401\u002F4\u002F2 قائم مقام مدیرعامل و عضو هیأت مدیره شرکت راه آهن جمهوری اسلامی ایران که در خصوص مطالبه خسارت تأخیر تأدیه مقرر شده است که در صورت تأخیر بیش از دو ماه، اداره کل امور مالی و اموال موظف است نسبت به وصول مطالبات از محل تضامین اقدام کند و دسترسی شرکت بدهکار به سیستم صدور بارنامه قطع می شود، از تاریخ تصویب ابطال شد» جهت درج در روزنامه رسمی به پیوست ارسال می گردد . \t معاون قضایی هیأت عمومی و هیأت های تخصصی دیوان عدالت اداری ـ مهدی دربین \t تاریخ دادنامه: 1403\u002F12\u002F14 &nbsp;&nbsp; &nbsp;شماره دادنامه: 140331390003018163 \t شماره پرونده: 0201763 \t مرجع رسیدگی: هیأت عمومی دیوان عدالت اداری \t شاکی: انجمن صنفی کارفرمایی شرکت های حمل و نقل ریلی و خدمات وابسته با وکالت آقای محمد حیدری \t طرف شکایت: شرکت راه آهن جمهوری اسلامی ایران \t موضوع شکایت و خواسته: ابطال بند 4 مصوبه مورخ 1401\u002F4\u002F21 قائم مقام مدیرعامل و عضو هیأت مدیره شرکت راه آهن جمهوری اسلامی ایران \t گردش کار: آقای محمد حیدری به وکالت از انجمن صنفی کارفرمایی شرکت های حمل و نقل ریلی و خدمات وابسته به موجب دادخواستی ابطال بند 4 مصوبه مورخ 1401\u002F4\u002F21 قائم مقام مدیرعامل و عضو هیأت مدیره شرکت راه آهن جمهوری اسلامی ایران را خواستار شده و در جهت تبیین خواسته به طور خلاصه اعلام کرده است که : \t \" به استناد نظریه شماره 3845 ـ 1364\u002F4\u002F12 و 95\u002F102\u002F1777 ـ 1395\u002F5\u002F12 فقهای شورای نگهبان، مطالبه مازاد بر بدهی بدهکار به عنوان خسارت تأخیر تأدیه چنانچه حضرت امام راحل نیز صراحتاً به این عبارت «آن چه به حساب دیرکرد تأدیه بدهی گرفته می شود ربا و حرام است» اعلام کرده اند جایز نیست و احکام صادر شده بر این مبنا شرعی نمی باشد. اگر در دعاوی چک خسارت تأخیر تأدیه تجویز شده، بنا به مصوبه مجمع تشخیص مصلحت نظام است که در مقام رفع اختلاف بین مجلس و شورای نگهبان تصویب شده است و به علت استثنایی بودن مفاد و محدوده شمول مصوبه مجمع تشخیص، نمی توان بین مفاد مصوبه مجمع و سایر موضوعات قیاس نمود. لذا در پرداخت خسارت تأخیر تأدیه، اصل بر غیر شرعی بودن آن است، مگر آن که شارع اجازه داده باشد که چنین اجازه ای از سوی مقنن و یا شرع مقدس صادر نگردیده است. لذا بند 4 مصوبه هیأت مدیره راه آهن که مجوز اخذ جریمه تأخیر از شرکت های ریلی حمل بار را پیش بینی نموده است، خلاف شرع می باشد . \t این اقدام شرکت راه آهن جمهوری اسلامی ایران، در برخی دیگر از دستگاه های اجرایی و خصوصاً شهرداری ها مسبوق به سابقه است و تعدادی از مصوبات شورای اسلامی شهرها در بابت اخذ خسارت تأخیر تأدیه، قبلاً به موجب آراء صادره از هیأت عمومی دیوان عدالت اداری، ابطال گردیده است. به عنوان مثال آرای هیأت عمومی دیوان عدالت اداری به شماره های 1789 [9310090905801789] ـ 1393\u002F10\u002F22 ، 1358 مورخ 1386\u002F11\u002F16 ، 336 [9210090905800336] ـ 1392\u002F5\u002F14 ، 368 [9510090905800368] ـ مورخ 1395\u002F5\u002F26 ، 281 [9709970905810281] مورخ 1397\u002F2\u002F4 ، 755 مورخ 1399\u002F7\u002F1 [9909970905810755 مورخ 1399\u002F6\u002F18 ] و 48 [140109970905810048] مورخ 1401\u002F01\u002F20 می توان اشاره نمود که در تمام این آراء اقدامات دستگاه های اجرایی و شهرداری در وضع خود سرانه جریمه تأخیر بابت مطالبات خود، غیر شرعی و خلاف قانون دانسته شده است که این موضوع خود گواه دیگری در خلاف شرع و غیر قانونی بودن مصوبه معترضٌ عنه می باشد . \t قانون دسترسی آزاد به شبکه حمل و نقل ریلی مصوب 1384\u002F7\u002F20 ، به عنوان قانون خاص حاکم بر روابط راه آهن و شرکت های حمل و نقل ریلی، در عین حال که در ماده یک این قانون، مالکیت شبکه ریلی کشور را متعلق به خوانده دانسته است اما در مقابل به شرکت های حمل و نقل ریلی اجازه بهره برداری از شبکه ریلی کشور جهت حمل و نقل بار و مسافر را داده است و در ماده 6 این قانون، دسترسی شرکت های حمل و نقل ریلی به شبکه ریلی کشور مستلزم پرداخت وجوهی تحت عنوان «تعرفه بهره برداری از شبکه ریلی» به شرکت راه آهن شده است، اما چگونگی تعیین این تعرفه و میزان آن در فراز آخر ماده 6 این قانون موکول به تصویب آیین نامه ای دانسته شده است که توسط هیأت مدیره شرکت راه آهن تهیه و به تصویب وزیر راه برسد که تا تاریخ تقدیم این دادخواست علی رغم گذشت بیش از 18 سال از تصویب قانون فوق، چنین آیین نامه ای تهیه و تصویب نشده است و در طی این سال ها، هیأت مدیره شرکت راه آهن، نرخ های مصوب خود را بدون آن که به تصویب وزارت راه برسد، به شرکت های حمل و نقل ریلی تحمیل نموده است و اما اقدام اخیر هیأت مدیره راه آهن در پیش بینی خسارت تأخیر تأدیه بابت مطالبات معوق مربوط به حق دسترسی به شبکه، نه تنها خلاف ماده 522 قانون آیین دادرسی مدنی و ماده 6 قانون دسترسی آزاد است بلکه خارج از صلاحیت خوانده و هیأت مدیره آن می باشد. پر واضح است وقتی پیش بینی اصل تعرفه و تعیین نرخ دسترسی به شبکه ریلی منوط به آیین نامه مصوب وزیر راه شده است، به طریق اولی و از باب قیاس اولویت، پیش بینی و وضع خسارت تأخیر تأدیه برای نرخ های مذکور که نوعی قانونگذاری است، در صلاحیت هیأت مدیره شرکت راه آهن جمهوری اسلامی نبوده و نخواهد بود و مصوبه مورد اعتراض هم خلاف قانون بوده و هم خارج از حدود اختیارات خوانده و هیأت مدیره آن می باشد . \t النهایه نظر به مراتب یاد شده با توجه به ایرادات شرعی و قانونی مصوبه معترضٌ عنه و همچنین سابقه ابطال این گونه مصوبات در هیأت عمومی دیوان عدالت اداری، به علت خلاف شرع و خلاف قانون بودن بند 4 مصوبه معترضٌ عنه، براساس بند 1 ماده 12 و ماده 13 قانون دیوان عدالت اداری، تقاضای ابطال مصوبه معترضٌ عنه از تاریخ تصویب آن را دارد .\" \t متن مقرره مورد شکایت به شرح زیر است : \t \" مصوبه مورخ 1401\u002F4\u002F2 قائم مقام مدیرعامل و عضو هیأت مدیره شرکت راه آهن جمهوری اسلامی ایران \t معاون محترم بازرگانی و بهره برداری \t هیأت مدیره شرکت راه آهن در جلسه مورخ 1401\u002F4\u002F2 بنا به درخواست آن معاونت در خصوص تعیین تعرفه بهره برداری راه آهن برای حمل داخلی و به استناد تبصره (8) ماده (3) آیین نامه ماده (6) قانون دسترسی آزاد به شبکه حمل و نقل ریلی و با رعایت ابلاغیه شماره 50080\u002F110\u002F01 مورخ 1401\u002F4\u002F2 وزیر محترم راه و شهرسازی، تعرفه بهره برداری از شبکه حمل و نقل ریلی برای حمل داخلی را به شرح زیر تصویب نمود : \t ............................. \t 4 ـ در صورت عدم پرداخت صورت حساب ها در سررسید توسط شرکت های حمل و نقل ریلی بار، به ازای هر روز تأخیر یک دهم درصد کل مبلغ مانده بدهی سررسید شده به عنوان جریمه تأخیر محاسبه و دریافت می شود و از ماه دوم به ازای هر روز تأخیر پانزده صدم درصد به عنوان جریمه تأخیر محاسبه و دریافت می شود. در صورت تأخیر بیش از دو (2) ماه، اداره کل امور مالی و اموال موظف است نسبت به وصول مالیات از محل تضامین اقدام نماید و دسترسی شرکت بدهکار به سیستم صدور بارنامه قطع می شود. این مصوبه از تاریخ 1401\u002F4\u002F1 لازم الاجرا است. ـ قائم مقام مدیرعامل و عضو هیأت مدیره شرکت راه آهن جمهوری اسلامی ایران \" \t در پاسخ به شکایت مذکور، مدیرکل دفتر حقوقی شرکت راه آهن جمهوری اسلامی ایران به موجب لوایح شماره 7\u002F44301 \u002Fص مورخ 1402\u002F5\u002F17 و 7\u002F84820 \u002Fص مورخ 1403\u002F10\u002F12 توضیحاتی داده که خلاصه آنها به قرار زیر است : \t \" ادعای شاکی مبنی بر ممنوعیت اخذ جریمه تأخیر، خلاف رویه قانونگذاری و قوانین مصوب می باشد و مطلق امکان اخذ خسارت خلاف شرع نیست؛ از جمله قانون اجازه وصول جریمه تأخیر تأدیه صورت حساب هزینه کالا به وسیله شرکت سهامی راه آهن جمهوری اسلامی ایران مصوب 1376\u002F3\u002F11 مجلس شورای اسلامی، که طی آن اخذ جریمه از حمل و نقل به صورت اعتباری پیش بینی شده است و بنابراین مصوبه این شرکت در راستای انجام به تکالیف قانونی خویش بوده و مغایرتی با قانون یا شرع ندارد . \t افزون بر آن، در این راستا فقهای متعددی نیز از جمله مقام معظم رهبری، آیت ا... نوری همدانی، آیت ا... مکارم شیرازی و مرحوم آیت ا... صافی گلپایگانی معتقدند که این مقرره (جرایم تأخیر تأدیه) مطلقاً جایز است. مضاف بر آن که مفهوم مصوبه استنادی، جواز تأخیر شرکت های حمل و نقل ریلی در پرداخت اصل بدهی نیست و مراد آن که این شرکت در مقام تفسیر آن به عنوان مرجع تصویب کننده بیان می دارد، الزام مدیون بر ادای دِین رأس مدت مقرر می باشد، نه این که جریمه پرداخت گردد تا مبلغ دِین در مدت دیگری نزد مدیون باقی بماند؛ بنابراین جریمه قانونی در مقابل عدم ادا، فاقد اشکال می باشد. به عبارتی در این مصوبه مقرر نکرده است که شرکت های حمل و نقل ریلی بدواً و بدون تحقق شرایطی دال بر تخطی خویش، می بایست در سر رسید مواعد، مبلغی مازاد بر اصل دِین را به شرکت راه آهن ادا نمایند، بلکه شرکت راه آهن همان طور که برای اطمینان از وفای دِین گاهی وثیقه مطالبه می کند (طبق ماده 4 شرایط و ضوابط استفاده از شبکه ریلی کشور توسط شرکت های حمل و نقل ریلی باری موضوع مصوبه شماره 100\u002F160616 \u002Fص مورخ 1396\u002F11\u002F11 هیأت مدیره راه آهن)، این بار و در راستای تبصره 8 ماده 3 آیین نامه ماده 6 قانون دسترسی آزاد به شبکه حمل و نقل ریلی و با رعایت ابلاغیه شماره 50080\u002F110\u002F01 مورخ 1401\u002F4\u002F2 وزیر راه و شهرسازی، برای الزام مدیون به وفای دِین در سر رسید مقرر، او را متعهد می کند که در صورت نقض عهد و تخلف از پرداخت به موقع، مبلغی را به عنوان جریمه بپردازد . \t در نهایت این مصوبه به دلیل شرایط استثنایی خود از یک سو، و انتخاب و توافق شرکت ها بر اجرای آن از سویی دیگر، نمی تواند خلاف شرع تلقی گردد . \t دفاعیات در راستای جهات خلاف قانون نبودن مصوبه به استحضار می رساند که ماده 522 قانون آیین دادرسی مدنی به صورت عام و ناظر بر دیونی است که فاقد قوانین و مقررات خاص است، در حالی که در مانحن فیه مصوبه مورد شکایت در اجرای آیین نامه اجرایی ماده 6 قانون دسترسی آزاد به شبکه حمل و نقل ریلی (به عنوان قانون خاص) تنظیم و ابلاغ گردیده است و اساساً ارتباط این ماده استنادی شاکی، به خسارت تأخیر قابل پیش بینی توسط هر یک از طریق طبق اصول حقوقی پیش گفته، مشخص نیست و بدون توجه به ماهیت امر، به ماده قانونی استناد شده است که هیچ گونه ارتباطی به اصل شکایت مطرح شده توسط شخص ایشان ندارد . \t بر خلاف ادعای شاکی، تصویب مقرره مورد شکایت در اجرای آیین نامه ماده 6 قانون دسترسی آزاد به شبکه حمل و نقل ریلی و با رعایت ابلاغیه شماره 50080\u002F110\u002F01 مورخ 1401\u002F4\u002F2 وزیر راه و شهرسازی بوده و این ادعا که آیین نامه ای پیرامون ماده 6 قانون یاد شده تهیه و تنظیم نشده خلاف واقع است. لذا ابطال مصوبه ای که بر مبنای آیین نامه قانونی تنظیم گردیده تا زمانی که آیین نامه مبنا، دارای اعتبار قانونی است، امکان پذیر نمی باشد. افزون بر آن طبق ماده 10 قانون دسترسی آزاد به شبکه حمل و نقل ریلی مصوب 1384 شرکت های حمل و نقل ریلی مکلف به رعایت کلیه مقررات، ضوابط و دستورالعمل هایی هستند که در چهارچوب قوانین کشور توسط هیأت مدیره راه آهن تهیه و ابلاغ می گردد. در نهایت نظر به این که طبق ماده 12 قانون دیوان عدالت اداری صلاحیت هیأت عمومی در خصوص مقررات «دولتی و شهرداری و مؤسسات عمومی غیر دولتی» پیش بینی شده است و از آن جایی که شرکت راه آهن، خارج از مصادیق فوق و یک شرکت دولتی است که ماهیت تجاری نیز دارد و بخش اعظم مقررات آن ذیل قانون تجارت تعریف می شود، و نظر به این که ذیل بند الف ماده 10 قانون دیوان عدالت اداری صراحتاً در خصوص صلاحیت شعب دیوان، به «شرکت های دولتی» اشاره شده است، بنابراین سکوت قانونگذار در ماده 12 در بیان حدود صلاحیت هیأت عمومی در خصوص شرکت های تجاری، تعمدی و در مقام بیان بوده، بنابراین ابطال مصوبات شرکت های دولتی (از جمله شرکت راه آهن) به دلیل عدم تصریح ماده 12، در آن مرجع امکان پذیر نخواهد بود . \t در پایان، موکداً به استحضار می رساند مرقومه مندرج در قسمتی از لایحه شاکی مبنی بر ممنوعیت استفاده شرکت حمل و نقل ریلی از دسترسی شبکه، تاکنون محقق نگشته بلکه وضعیت شرکت های بدهکار از حالت اعتباری به نقدی تبدیل شده و شرکت با پرداخت نقدی حق دسترسی امکان سِیر در شبکه ریلی کشور را خواهد داشت. با عنایت به مراتب معنونه و این که تعیین خسارت (جریمه نقدی) به دو طرفین قابل انجام است: 1ـ با مجوز قانون (به موجب مواد 522 قانون آیین دادرسی مدنی و تبصره ماده 2 قانون صدور چک) که به مراجع قضایی اعطاء شده است 2ـ با تراضی طرفین (مواد 10 و 230 قانون مدنی) و از آن جایی که هر دو طریق تعیین خسارات (قانونی و تراضی طرفین) در مانحن فیه موجود است رد شکایت شاکی مورد استدعاست . \" \t هیأت عمومی دیوان عدالت اداری در تاریخ 1403\u002F12\u002F14 با حضور رئیس و معاونین دیوان عدالت اداری و رؤسا و مستشاران شعب دیوان تشکیل شد و پس از بحث و بررسی با اکثریت آراء به شرح زیر به صدور رأی مبادرت کرده است . \t&nbsp; \t رأی هیأت عمومی \t هر چند براساس قانون اجازه وصول جریمه تأخیر تأدیه 1376\u002F3\u002F11 مقرر شده است که در مواردی که کرایه و سایر هزینه های حمل و نقل به صورت اعتباری باشد، شرکت سهامی راه آهن جمهوری اسلامی ایران مکلف است ضمن قرارداد شرط کند که در صورت عدم پرداخت صورت حساب در موعد مقرر ( یک ماه) طرف قرارداد ملزم به پرداخت جریمه نقدی به حساب راه آهن باشد، ولی با توجه به این که در بند 4 مصوبه مورخ 1401\u002F4\u002F2 هیأت مدیره شرکت راه آهن جمهوری اسلامی ایران درخصوص مطالبه خسارت تأخیر تأدیه اخذ جریمه تأخیر با درصد متفاوتی با حکم قانونی مذکور مقرر شده و اعلام گردیده است که در صورت تأخیر بیش از دو ماه، اداره کل امور مالی و اموال موظف است نسبت به وصول مطالبات از محل تضامین اقدام نماید و دسترسی شرکت بدهکار به سیستم صدور بارنامه قطع می شود که این موارد با حکم مقرر در قانون صدرالاشاره منطبق نیست، لذا بند 4 مصوبه مورخ 1401\u002F4\u002F2 هیأت مدیره شرکت راه آهن جمهوری اسلامی ایران خلاف قانون و خارج از حدود اختیار است و مستند به بند 1 ماده 12 و مواد 13 و 88 قانون دیوان عدالت اداری مصوب سال 1392 از تاریخ تصویب ابطال می شود. این رأی براساس ماده 93 قانون دیوان عدالت اداری (اصلاحی مصوب 1402\u002F2\u002F10 ) در رسیدگی و تصمیم گیری مراجع قضایی و اداری معتبر و ملاک عمل است . \t رئیس هیأت عمومی دیوان عدالت اداری ـ احمدرضا عابدی\u003Cbr \u002F>&nbsp; \t&nbsp;","https:\u002F\u002Fqavanin.ir\u002FPdfs\u002Fnewspapers\u002F312421.pdf","رأی\u002Fنظر","valid","1403\u002F12\u002F14","[]",{"id":39,"scope":40,"key":41,"value":42,"created_at":1921},"01KHZKFFHC0KXYFVA7T7GC57E0","client","links",[43,46,49,52,55,57,59,62,64,67,69,71,74,76,78,81,83,85,88,90,93,95,97,100,102,104,107,109,111,114,116,118,121,123,125,128,130,132,135,137,139,142,144,146,149,151,153,156,158,160,163,165,167,170,172,174,177,179,181,184,186,188,191,193,195,198,200,203,205,207,210,212,214,217,219,221,224,226,229,231,234,236,238,241,243,245,248,250,252,255,257,259,262,264,266,269,271,273,276,278,281,283,285,288,290,292,295,297,299,302,304,306,309,311,314,316,318,321,323,325,328,330,332,335,337,339,342,344,346,349,351,353,356,358,361,363,365,368,370,373,375,377,380,382,384,387,389,391,394,396,398,401,403,405,408,410,412,415,417,419,422,424,426,429,431,433,436,438,440,443,445,447,450,452,454,457,459,461,464,466,468,471,473,475,478,480,482,485,487,489,492,494,496,499,501,503,506,508,510,513,515,517,520,522,524,527,529,531,534,536,538,541,543,545,548,550,552,555,557,559,562,564,566,569,571,573,576,578,580,583,585,587,590,592,594,597,599,601,604,606,608,611,613,615,618,620,622,625,627,629,632,634,636,639,641,643,646,648,650,653,655,657,660,662,664,667,669,671,674,676,678,681,683,685,688,690,692,695,697,699,702,704,706,709,711,714,716,719,721,723,726,728,730,733,735,737,740,742,744,747,749,751,754,756,758,761,763,765,768,770,772,775,777,779,782,784,786,789,791,793,796,798,800,803,805,808,810,812,815,817,819,822,824,827,829,831,834,836,838,841,843,845,848,850,852,855,857,859,862,864,866,869,871,873,876,878,880,883,885,887,890,892,894,897,899,901,904,906,908,911,913,915,918,920,922,925,927,929,932,934,936,939,941,944,946,948,951,953,955,958,960,962,965,967,969,972,974,976,979,981,983,986,988,990,993,995,997,1000,1002,1004,1007,1009,1011,1014,1016,1018,1021,1023,1025,1028,1030,1032,1035,1037,1039,1042,1044,1046,1049,1051,1053,1056,1058,1060,1063,1065,1067,1070,1072,1074,1077,1079,1081,1084,1086,1088,1091,1093,1095,1098,1100,1102,1105,1107,1109,1112,1114,1116,1119,1121,1123,1126,1128,1130,1133,1135,1137,1140,1142,1144,1146,1148,1150,1153,1155,1157,1160,1162,1164,1167,1169,1171,1174,1176,1178,1181,1183,1185,1188,1190,1192,1195,1197,1199,1202,1204,1206,1209,1211,1213,1216,1218,1220,1223,1225,1227,1230,1232,1234,1237,1239,1241,1244,1246,1248,1251,1253,1255,1258,1260,1262,1265,1267,1269,1272,1274,1276,1279,1281,1283,1286,1288,1290,1293,1295,1297,1300,1302,1304,1307,1309,1311,1314,1316,1318,1321,1323,1325,1328,1330,1332,1335,1337,1339,1342,1344,1346,1349,1351,1353,1356,1358,1360,1363,1365,1367,1370,1372,1374,1377,1379,1381,1384,1386,1388,1391,1393,1396,1398,1400,1403,1405,1407,1410,1412,1414,1417,1419,1421,1424,1426,1428,1431,1433,1435,1438,1440,1442,1445,1447,1449,1452,1454,1456,1459,1461,1463,1466,1468,1470,1473,1475,1477,1480,1482,1484,1487,1489,1492,1494,1497,1499,1502,1504,1506,1509,1511,1513,1516,1518,1520,1523,1525,1528,1530,1533,1535,1538,1540,1543,1545,1548,1550,1553,1555,1558,1560,1562,1565,1567,1570,1572,1574,1577,1579,1582,1584,1586,1589,1591,1593,1596,1598,1600,1603,1605,1607,1610,1612,1614,1617,1619,1621,1624,1626,1629,1631,1633,1636,1638,1641,1643,1645,1648,1650,1652,1655,1657,1659,1662,1664,1667,1669,1672,1674,1677,1679,1682,1684,1686,1689,1691,1694,1696,1698,1701,1703,1706,1708,1711,1713,1715,1718,1720,1723,1725,1728,1730,1732,1735,1737,1739,1742,1744,1746,1749,1751,1754,1756,1758,1761,1763,1765,1768,1770,1772,1775,1777,1779,1782,1784,1786,1789,1791,1793,1796,1798,1801,1803,1805,1808,1810,1812,1815,1817,1819,1822,1824,1827,1829,1832,1834,1837,1839,1841,1844,1846,1848,1851,1853,1855,1858,1860,1862,1865,1867,1869,1872,1874,1876,1879,1881,1884,1886,1888,1891,1893,1896,1898,1900,1903,1905,1907,1910,1912,1914,1917,1919],[44,45],"نقشه برداری","complete-guide-to-surveying-mapping",[47,48],"نقشه برداری هوایی","aerial-surveying-types-uses-and-future",[50,51],"نقشه برداری زمینی","land-surveying-what-and-uses",[53,54],"وجه التزام","iran-travel-ban-exit-restrictions-gois",[56,54],"وجه التزام در قرارداد",[58,54],"مطالبه وجه التزام",[60,61],"کهکشان راه شیری","best-milky-way-photos-2024-25-stunning",[63,61],"عکس کهکشان راه شیری ۲۰۲۴",[65,66],"کشف نجومی ۲۰۲۵","8-astronomy-discoveries-2025",[68,66],"اخبار نجوم ۲۰۲۵",[70,66],"انرژی تاریک",[72,73],"ساتراپی هخامنشی","achaemenid-satrapy-system-management",[75,73],"امپراتوری هخامنشی",[77,73],"نظام اداری هخامنشی",[79,80],"قدرالسهم","land-share-calculation-legal-guide",[82,80],"محاسبه قدرالسهم",[84,80],"قدرالسهم ملک",[86,87],"سیاهچاله","black-holes-complete-guide",[89,87],"انواع سیاهچاله",[91,92],"مالکیت کوچه بن بست","cul-de-sac-ownership",[94,92],"کوچه بن بست",[96,92],"حقوق مالک کوچه بن بست",[98,99],"سامانه ثبت ادعا","saqar-guide",[101,99],"سامانه ساغر",[103,99],"ثبت ادعای مالکیت",[105,106],"زیرساخت سبز","green-infrastructure-water-management",[108,106],"مدیریت آب شهری",[110,106],"باغ بارانی",[112,113],"واحدهای مساحت زمین","land-measurement-units-iran",[115,113],"جریب به متر مربع",[117,113],"هکتار به متر مربع",[119,120],"نئوم عربستان","linear-city-neom-saudi-arabia",[122,120],"شهر خطی",[124,120],"THE LINE",[126,127],"زیگورات","ziggurat-chogha-zanbil-info",[129,127],"چغازنبیل",[131,127],"زیگورات ایران",[133,134],"عکس برداری هوایی","what-is-aerial-photography",[136,134],"عکاسی هوایی",[138,134],"عکس برداری هوایی با پهپاد",[140,141],"عکس هوایی","aerial-photography-complete-guide",[143,141],"عکاسی هوایی با پهپاد",[145,141],"تفاوت عکس هوایی و ماهواره ای",[147,148],"ماهواره نقشه برداری","what-is-satellite-use-in-surveying",[150,148],"ماهواره",[152,148],"سنجش از دور ماهواره ای",[154,155],"شهرستان قوچان","quchan-county-guide",[157,155],"قوچان",[159,155],"گردشگری قوچان",[161,162],"کمیسیون ماده ۵۶","commission-56-national-land-objections",[164,162],"اعتراض اراضی ملی",[166,162],"اراضی ملی ماده ۵۶",[168,169],"سرمایه گذاری در ملک","real-estate-investing-guide-market",[171,169],"سرمایه گذاری در مسکن",[173,169],"بازار ملک ایران",[175,176],"نقشه برداری مسیر","what-is-route-surveying-transportation",[178,176],"نقشه برداری راه",[180,176],"GPS در مسیریابی",[182,183],"شرکت پیمانکاری","contracting-and-construction-company",[185,183],"ثبت شرکت عمرانی",[187,183],"رتبه بندی پیمانکاری",[189,190],"شهرستان کاشان","kashan-county-guide",[192,190],"گردشگری کاشان",[194,190],"جاذبه های کاشان",[196,197],"شهرستان قرچک","qarchak-county-guide",[199,197],"قرچک تهران",[201,202],"شهر ۱۵ دقیقه ای","15-minute-city-sustainable-urban",[204,202],"شهرسازی پایدار",[206,202],"شهر انسان محور",[208,209],"مهندس نقشه بردار دعاوی ملکی","surveyor-role-land-disputes-resolution",[211,209],"اختلافات ملکی نقشه برداری",[213,209],"کارشناسی نقشه برداری ملکی",[215,216],"دفتر خدمات الکترونیک قضایی","judicial-electronic-service-offices",[218,216],"ثبت شکایت آنلاین",[220,216],"سامانه ثنا دادگستری",[222,223],"باتری سیمانی","concrete-battery-energy-storage",[225,223],"ذخیره سازی انرژی در بتن",[227,228],"موسسه حقوقی","legal-institution-services",[230,228],"تفاوت موسسه حقوقی و دفتر وکالت",[232,233],"بیدو","what-is-beidou-china-gps-alternative",[235,233],"سامانه ناوبری بیدو",[237,233],"جایگزین GPS چین",[239,240],"وام ودیعه مسکن ۱۴۰۴","saman-mrud-guide",[242,240],"شرایط وام ودیعه مسکن",[244,240],"ودیعه مسکن مستاجران",[246,247],"کاربری زمین","land-use-types-inquiry-change",[249,247],"تغییر کاربری زمین",[251,247],"استعلام کاربری ملک",[253,254],"شهرستان ورامین","varamin-county-guide",[256,254],"ورامین تهران",[258,254],"گردشگری ورامین",[260,261],"لس آنجلس هوشمند","los-angeles-smartla-2028-plan",[263,261],"SmartLA 2028",[265,261],"آتش سوزی لس آنجلس ۲۰۲۵",[267,268],"مهندس نقشه بردار","survey-engineer-duties-skills-and-income",[270,268],"وظایف نقشه بردار",[272,268],"درآمد مهندس نقشه بردار",[274,275],"شهرستان شهریار","shahriar-county-guide",[277,275],"شهریار تهران",[279,280],"نقشه","what-is-a-map-history-types-and-uses",[282,280],"انواع نقشه",[284,280],"تاریخچه نقشه",[286,287],"متاورس","what-is-metaverse-digital-cities",[289,287],"شهر متاورسی",[291,287],"دیجیتال تویین شهری",[293,294],"مشاور املاک","real-estate-agent",[296,294],"شغل مشاور املاک",[298,294],"درآمد مشاور املاک",[300,301],"شهر قم","qom-city-guide",[303,301],"گردشگری قم",[305,301],"جاذبه های قم",[307,308],"شهر سمنان","semnan-city-guide",[310,308],"گردشگری سمنان",[312,313],"انسلادوس","enceladus-saturn-moon-hidden-ocean",[315,313],"قمر یخی زحل",[317,313],"حیات در فضا قمر",[319,320],"شهر بیرجند","birjand-city-guide",[322,320],"خراسان جنوبی بیرجند",[324,320],"گردشگری بیرجند",[326,327],"شهر گرگان","gorgan-city-guide",[329,327],"گردشگری گرگان",[331,327],"گلستان گرگان",[333,334],"شهر شهرکرد","shahrekord-city-guide",[336,334],"چهارمحال بختیاری",[338,334],"گردشگری شهرکرد",[340,341],"شهر زاهدان","zahedan-city-guide",[343,341],"سیستان بلوچستان",[345,341],"گردشگری زاهدان",[347,348],"شهر بوشهر","bushehr-city-guide",[350,348],"گردشگری بوشهر",[352,348],"بندر بوشهر",[354,355],"شهر زنجان","zanjan-city-guide",[357,355],"گردشگری زنجان",[359,360],"شهر کرمان","kerman-city-guide",[362,360],"گردشگری کرمان",[364,360],"جاذبه های کرمان",[366,367],"شهر کرمانشاه","kermanshah-city-guide",[369,367],"گردشگری کرمانشاه",[371,372],"دفتر اسناد رسمی","notary-publics-office",[374,372],"سردفتر اسناد رسمی",[376,372],"درآمد سردفتری",[378,379],"سامانه ثنا","sana-adliran-guide",[381,379],"ثبت نام ثنا",[383,379],"ابلاغ الکترونیکی قضایی",[385,386],"شهر سبز","green-city-renewable-energy-future",[388,386],"انرژی تجدیدپذیر شهری",[390,386],"شهرسازی پایدار سبز",[392,393],"شهر کرج","karaj-city-guide",[395,393],"استان البرز کرج",[397,393],"گردشگری کرج",[399,400],"شهر یاسوج","yasuj-city-guide",[402,400],"کهگیلویه یاسوج",[404,400],"گردشگری یاسوج",[406,407],"شهر اهواز","ahvaz-city-guide",[409,407],"خوزستان اهواز",[411,407],"گردشگری اهواز",[413,414],"کارشناس رسمی راه و ساختمان","court-certified-expert-road-and-building",[416,414],"کارشناسی دادگستری ساختمان",[418,414],"حق الزحمه کارشناس ساختمان ۱۴۰۴",[420,421],"وکیل دادگستری","lawyer-duties-income",[423,421],"درآمد وکیل",[425,421],"آزمون وکالت",[427,428],"شهر بجنورد","bojnurd-city-guide",[430,428],"خراسان شمالی",[432,428],"گردشگری بجنورد",[434,435],"کارشناس رسمی معماری","court-certified-expert-architecture",[437,435],"کارشناسی دادگستری معماری",[439,435],"تعرفه کارشناس معماری",[441,442],"شهر سنندج","sanandaj-city-guide",[444,442],"کردستان سنندج",[446,442],"گردشگری سنندج",[448,449],"کارشناس رسمی کشاورزی","court-certified-expert-agriculture",[451,449],"دادگستری کشاورزی منابع طبیعی",[453,449],"حق الزحمه کارشناس کشاورزی",[455,456],"شهر بندرعباس","bandar-abbas-city-guide",[458,456],"هرمزگان بندرعباس",[460,456],"گردشگری بندرعباس",[462,463],"پمپئی","pompeii-frozen-city-ancient-rome",[465,463],"شهر پمپئی",[467,463],"روم باستان آتشفشان",[469,470],"کارشناس رسمی امور ثبتی","court-certified-expert-property-registry",[472,470],"دادگستری ثبت اسناد",[474,470],"کارشناس ثبت ملک",[476,477],"کارشناس رسمی نقشه برداری","court-certified-expert-surveying",[479,477],"کارشناسی دادگستری نقشه برداری",[481,477],"آزمون کارشناس نقشه برداری",[483,484],"شهر ایلام","ilam-city-guide",[486,484],"گردشگری ایلام",[488,484],"طبیعت ایلام",[490,491],"شهر ساری","sari-city-guide",[493,491],"مازندران ساری",[495,491],"گردشگری ساری",[497,498],"سامانه کاتب","kateb-guide",[500,498],"قرارداد الکترونیکی کاتب",[502,498],"ثبت قرارداد آنلاین",[504,505],"شهر همدان","hamedan-city-guide",[507,505],"گردشگری همدان",[509,505],"جاذبه های همدان",[511,512],"استیون ویتکاف","steven-witkoff-biography",[514,512],"مشاور ملکی معروف جهان",[516,512],"امپراتور ملک آمریکا",[518,519],"K2-18b سیاره","k2-18-and-biosignatures-are-we-alone",[521,519],"حیات فرازمینی",[523,519],"سیاره مسکون فضایی",[525,526],"UTM","what-is-utm-coordinate-system-guide",[528,526],"سیستم مختصات UTM",[530,526],"مختصات جغرافیایی نقشه برداری",[532,533],"روش های نوین تولید برق","8modern-electricity-generation-methods",[535,533],"انرژی خورشیدی برق",[537,533],"هیدروژن سبز",[539,540],"قولنامه","what-is-preliminary-agreement",[542,540],"قولنامه ملک",[544,540],"اعتبار حقوقی قولنامه",[546,547],"اکتشاف مریخ","mars-exploration-science-tech-and-future",[549,547],"مأموریت مریخ",[551,547],"سکونت در مریخ",[553,554],"شهرهای نابودشده تاریخ","destroyed-cities-ancient-ruins-world",[556,554],"شهرهای باستانی ویران",[558,554],"شهر سوخته ایران",[560,561],"حیات در مریخ","mars-life-search-red-planet",[563,561],"جستجوی حیات مریخ",[565,561],"میکروب مریخ",[567,568],"استارلینک","starlink-satellite-internet-future-guide",[570,568],"اینترنت ماهواره ای",[572,568],"استارلینک در ایران",[574,575],"رویداد نجومی آوریل ۲۰۲۵","astronomy-events-april-2025-calendar",[577,575],"ماه صورتی ۲۰۲۵",[579,575],"بارش شهابی شلیاقی",[581,582],"مدیر ساختمان","building-manager-duties",[584,582],"وظایف مدیر ساختمان",[586,582],"قوانین مدیر ساختمان ۱۴۰۴",[588,589],"سامانه ثبت ملک","sabtemelk-ssaa-guide",[591,589],"سند تک برگ sabtemelk",[593,589],"دریافت سند تک برگ آنلاین",[595,596],"شهر اردبیل","ardebil-city-guide",[598,596],"گردشگری اردبیل",[600,596],"جاذبه های اردبیل",[602,603],"شهر اراک","arak-city-guide",[605,603],"گردشگری اراک",[607,603],"صنعت اراک",[609,610],"شهر رشت","rasht-city-guide",[612,610],"گیلان رشت",[614,610],"گردشگری رشت",[616,617],"شهر قزوین","qazvin-city-guide",[619,617],"گردشگری قزوین",[621,617],"جاذبه های قزوین",[623,624],"شهر خرم آباد","khorramabad-city-guide",[626,624],"لرستان خرم آباد",[628,624],"گردشگری خرم آباد",[630,631],"شهر ارومیه","urmia-city-guide",[633,631],"دریاچه ارومیه",[635,631],"گردشگری ارومیه",[637,638],"شهر یزد","yazd-city-guide",[640,638],"گردشگری یزد",[642,638],"معماری سنتی یزد",[644,645],"شهر تبریز","tabriz-city-guide",[647,645],"گردشگری تبریز",[649,645],"بازار تبریز",[651,652],"شهر اصفهان","isfahan-city-guide",[654,652],"گردشگری اصفهان",[656,652],"نصف جهان اصفهان",[658,659],"شهر شیراز","shiraz-city-guide",[661,659],"گردشگری شیراز",[663,659],"جاذبه های شیراز",[665,666],"شهر مشهد","mashhad-city-guide",[668,666],"گردشگری مشهد",[670,666],"حرم امام رضا",[672,673],"شهر تهران","tehran-city-guide",[675,673],"پایتخت ایران",[677,673],"گردشگری تهران",[679,680],"استان سیستان و بلوچستان","sistan-and-baluchestan-province-guide",[682,680],"گردشگری سیستان",[684,680],"طبیعت سیستان و بلوچستان",[686,687],"دیوان عدالت اداری","administrative-court-nesab-rulings",[689,687],"نصاب مالکانه اراضی",[691,687],"اعتراض به کمیسیون ماده ۱۲",[693,694],"استان کرمان","kerman-province-guide",[696,694],"گردشگری استان کرمان",[698,694],"پهناورترین استان ایران",[700,701],"استان قم","qom-province-guide",[703,701],"حرم حضرت معصومه",[705,701],"قطب مذهبی ایران",[707,708],"استان ایلام","ilam-province-guide",[710,708],"گردشگری استان ایلام",[712,713],"استان سمنان","semnan-province-guide",[715,713],"شهرهای استان سمنان",[717,718],"استان گیلان","gilan-province-guide",[720,718],"گردشگری گیلان",[722,718],"شمال ایران گیلان",[724,725],"نصاب مالکانه","nesab-malekaneh-complete-guide",[727,725],"اراضی موات شهری حقوق",[729,725],"حقوق مالکان اراضی موات",[731,732],"استان چهارمحال و بختیاری","chaharmahal-and-bakhtiari-province-guide",[734,732],"گردشگری چهارمحال",[736,732],"بام ایران",[738,739],"استان بوشهر","bushehr-province-guide",[741,739],"خلیج فارس بوشهر",[743,739],"گردشگری استان بوشهر",[745,746],"استان خوزستان","khuzestan-province-guide",[748,746],"صنعت نفت خوزستان",[750,746],"گردشگری خوزستان",[752,753],"استان البرز","alborz-province-guide",[755,753],"کرج البرز",[757,753],"صنعت استان البرز",[759,760],"استان همدان","hamedan-province-guide",[762,760],"هگمتانه همدان",[764,760],"گردشگری استان همدان",[766,767],"تعریف خانه","home-definition-human-importance",[769,767],"تاریخچه خانه",[771,767],"معماری سنتی ایران",[773,774],"استان کهگیلویه و بویراحمد","kohgiluyeh-boyer-ahmad-province-guide",[776,774],"گردشگری کهگیلویه",[778,774],"طبیعت کهگیلویه",[780,781],"استان گلستان","golestan-province-guide",[783,781],"جنگل هیرکانی گلستان",[785,781],"گردشگری گلستان",[787,788],"استان کردستان","kurdistan-province-guide",[790,788],"گردشگری کردستان",[792,788],"طبیعت کردستان",[794,795],"استان مرکزی","markazi-province-guide",[797,795],"صنعت استان مرکزی",[799,795],"گردشگری استان مرکزی",[801,802],"حق کسب و پیشه","business-trade-rights-iran",[804,802],"انتقال حق کسب و پیشه",[806,807],"استان مازندران","mazandaran-province-guide",[809,807],"گردشگری مازندران",[811,807],"شمال ایران مازندران",[813,814],"استان زنجان","zanjan-province-guide",[816,814],"صنایع دستی زنجان",[818,814],"گردشگری استان زنجان",[820,821],"استان اردبیل","ardebil-province-guide",[823,821],"چشمه های آب گرم اردبیل",[825,826],"استان یزد","yazd-province-guide",[828,826],"بافت تاریخی یزد",[830,826],"میراث جهانی یزد",[832,833],"استان فارس","fars-province-guide",[835,833],"تخت جمشید شیراز",[837,833],"گردشگری استان فارس",[839,840],"استان لرستان","lorestan-province-guide",[842,840],"طبیعت لرستان",[844,840],"آبشارهای لرستان",[846,847],"سرقفلی","goodwill-definitions-types-laws",[849,847],"انواع سرقفلی",[851,847],"قانون سرقفلی",[853,854],"مستثنیات اراضی ملی","national-land-exemptions-rights",[856,854],"حقوق مالکان اراضی ملی",[858,854],"خروج از اراضی ملی",[860,861],"استان خراسان جنوبی","south-khorasan-province-guide",[863,861],"گردشگری خراسان جنوبی",[865,861],"بیرجند خراسان جنوبی",[867,868],"استان اصفهان","isfahan-province-guide",[870,868],"گردشگری استان اصفهان",[872,868],"صنعت اصفهان",[874,875],"استان آذربایجان غربی","west-azerbaijan-province-guide",[877,875],"ارومیه آذربایجان غربی",[879,875],"گردشگری آذربایجان غربی",[881,882],"آپارتمان","apartment-definition-rights-culture",[884,882],"قوانین آپارتمان نشینی",[886,882],"حقوق ساکنین آپارتمان",[888,889],"استان هرمزگان","hormozgan-province-guide",[891,889],"خلیج فارس هرمزگان",[893,889],"گردشگری هرمزگان",[895,896],"استان خراسان رضوی","khorasan-razavi-province-guide",[898,896],"مشهد خراسان رضوی",[900,896],"گردشگری خراسان رضوی",[902,903],"استان تهران","tehran-province-guide-investment",[905,903],"سرمایه گذاری در تهران",[907,903],"اقتصاد استان تهران",[909,910],"الزام به تنظیم سند رسمی","deed-registration-legal-process",[912,910],"دعوای سند رسمی ملک",[914,910],"مراحل اخذ سند رسمی",[916,917],"استان خراسان شمالی","north-khorasan-province-guide",[919,917],"بجنورد خراسان شمالی",[921,917],"گردشگری خراسان شمالی",[923,924],"استان آذربایجان شرقی","east-azerbaijan-province-guide",[926,924],"تبریز آذربایجان شرقی",[928,924],"گردشگری آذربایجان شرقی",[930,931],"استان قزوین","qazvin-province-guide",[933,931],"گردشگری استان قزوین",[935,931],"باغستان قزوین",[937,938],"استان کرمانشاه","kermanshah-province-guide",[940,938],"طبیعت کرمانشاه",[942,943],"جغرافیای ایران","iran-geography-economy-global-position",[945,943],"اقتصاد ایران",[947,943],"جایگاه ایران در جهان",[949,950],"سامانه املاک و اسکان","amlak-mrud-guide",[952,950],"ثبت نام سامانه اسکان",[954,950],"کد یکتا مسکن",[956,957],"خرید زمین امن","safe-land-purchase-15-tips",[959,957],"جلوگیری از خرید اراضی ملی",[961,957],"برگ تشخیص ماده ۵۶",[963,964],"احداث نیروگاه خورشیدی","solar-power-plant-land-guide",[966,964],"زمین نیروگاه خورشیدی دولتی",[968,964],"وام نیروگاه خورشیدی",[970,971],"عقد رهن","mortgage-contract-legal-aspects",[973,971],"رهن ملک",[975,971],"تفاوت رهن و وثیقه",[977,978],"رژه سیاره ای","planetary-parade-what-when-how",[980,978],"هم راستایی سیارات",[982,978],"رصد سیارات",[984,985],"سامانه خودنویس","khodnevis-property-registration",[987,985],"ثبت قرارداد ملک آنلاین",[989,985],"قرارداد اجاره خودنویس",[991,992],"تاریخچه مریخ","mars-history-why-lost-water-and-air",[994,992],"جو مریخ",[996,992],"آب مریخ باستان",[998,999],"GIS مدیریت اراضی ملی","integrated-tech-land-management",[1001,999],"پهپاد مدیریت اراضی",[1003,999],"سامانه دیجیتال اراضی ملی",[1005,1006],"استعلام اراضی ملی","national-land-inquiry-step-by-step",[1008,1006],"منابع طبیعی استعلام زمین",[1010,1006],"پیگیری استعلام اراضی ملی",[1012,1013],"کاربردهای هوش مصنوعی","ai-applications-daily-life-industry",[1015,1013],"AI در صنعت",[1017,1013],"هوش مصنوعی در زندگی روزمره",[1019,1020],"سرمایه گذاری در مکران","makran-investment-opportunity",[1022,1020],"مکران پایتخت جدید ملک",[1024,1020],"بازار ملک مکران",[1026,1027],"مکران کجاست","where-is-makran-iran-new-capital",[1029,1027],"پایتخت جدید ایران",[1031,1027],"انتقال پایتخت از تهران",[1033,1034],"پهپاد در مدیریت اراضی","drone-applications-land-management",[1036,1034],"کاربرد پهپاد در منابع طبیعی",[1038,1034],"نظارت اراضی ملی با پهپاد",[1040,1041],"ثبت اختراع آنلاین","my-ssaa-guide-part-2",[1043,1041],"ثبت علامت تجاری my.ssaa.ir",[1045,1041],"مالکیت معنوی ثبت من",[1047,1048],"پیش فروش ملک","pre-sale-pre-purchase-real-estate",[1050,1048],"پیش خرید آپارتمان",[1052,1048],"قوانین پیش فروش ملک",[1054,1055],"مسکن ارزان قیمت","affordable-housing-analysis-economic",[1057,1055],"مسکن اجتماعی ایران",[1059,1055],"تحلیل بازار مسکن ارزان",[1061,1062],"هوش مصنوعی در حقوق","ai-tools-in-law-iran-and-world",[1064,1062],"ابزار AI حقوقی",[1066,1062],"نرم افزار حقوقی هوشمند",[1068,1069],"GIS در مدیریت اراضی","gis-applications-land-management",[1071,1069],"سیستم اطلاعات جغرافیایی اراضی",[1073,1069],"کاربرد GIS منابع طبیعی",[1075,1076],"تغییرات جمعیتی مسکن ایران","demographic-changes-housing-iran-impacts",[1078,1076],"بازار مسکن و جمعیت",[1080,1076],"سالمندی جمعیت مسکن",[1082,1083],"سامانه ثبت من","my-ssaa-guide-part-1",[1085,1083],"my.ssaa.ir راهنما",[1087,1083],"ثبت ملک آنلاین ssaa",[1089,1090],"هوش مصنوعی","what-is-ai-history-and-applications",[1092,1090],"تاریخچه هوش مصنوعی",[1094,1090],"یادگیری ماشین",[1096,1097],"سامانه دیجیتال مدیریت اراضی","digital-land-management-system",[1099,1097],"کاداستر دیجیتال",[1101,1097],"GIS اراضی ملی",[1103,1104],"نقشه برداری ثبتی","cadastral-surveying-importance-and-uses",[1106,1104],"کاداستر نقشه برداری",[1108,1104],"نقشه برداری کاداستر",[1110,1111],"صندوق سرمایه گذاری ملک","reit-investment-guide-2025",[1113,1111],"REIT",[1115,1111],"سرمایه گذاری مسکن REIT",[1117,1118],"واقعیت مجازی نقشه برداری","ar-vr-surveying-complete-guide-part2",[1120,1118],"VR در نقشه برداری",[1122,1118],"نقشه برداری هوشمند VR",[1124,1125],"لیزر اسکنر نقشه برداری","laser-scanner-guide-for-3d-surveying",[1127,1125],"نقشه برداری سه بعدی LiDAR",[1129,1125],"لیزر اسکنر",[1131,1132],"اراضی ملی","national-lands-iran-guide",[1134,1132],"قوانین اراضی ملی",[1136,1132],"تشخیص اراضی ملی",[1138,1139],"دیجیتال مارکتینگ ملک","real-estate-digital-marketing",[1141,1139],"بازاریابی آنلاین مسکن",[1143,1139],"SEO ملک و مسکن",[1145,61],"بهترین عکس کهکشان ۲۰۲۴",[1147,61],"مسابقه عکاسی راه شیری",[1149,61],"عکس نجومی ۲۰۲۴",[1151,1152],"واقعیت افزوده نقشه برداری","ar-vr-surveying-complete-guide-part1",[1154,1152],"AR در نقشه برداری",[1156,1152],"تفاوت AR و VR نقشه برداری",[1158,1159],"طراحی داخلی و ارزش ملک","interior-design-property-value",[1161,1159],"افزایش ارزش ملک با دکوراسیون",[1163,1159],"طراحی داخلی برای فروش خانه",[1165,1166],"تغییر کاربری اراضی کشاورزی","agricultural-land-use-change-law-1404",[1168,1166],"قانون تغییر کاربری ۱۴۰۴",[1170,1166],"جریمه تغییر کاربری کشاورزی",[1172,1173],"روانشناسی خرید ملک","real-estate-buy-sell-psychology-guide",[1175,1173],"رفتار خریدار مسکن",[1177,1173],"روانشناسی فروش ملک",[1179,1180],"هوش مصنوعی در نقشه برداری","artificial-intelligence-in-surveying",[1182,1180],"AI نقشه برداری",[1184,1180],"کاربرد AI در نقشه برداری",[1186,1187],"فروش سریع ملک","prepare-property-for-fast-sale",[1189,1187],"آماده سازی ملک برای فروش",[1191,1187],"ترفند فروش خانه",[1193,1194],"مریخ","mars-why-red-planet-is-our-future",[1196,1194],"سکونت انسان در مریخ",[1198,1194],"آینده مریخ برای بشر",[1200,1201],"یونوسفر","ionosphere-smartphone-surveying",[1203,1201],"GPS و یونوسفر",[1205,1201],"دقت GPS موبایل",[1207,1208],"معیارهای قیمت گذاری ملک","property-pricing-criteria",[1210,1208],"قیمت آپارتمان مشهد",[1212,1208],"عوامل قیمت ملک",[1214,1215],"سونار","advanced-sonar-new-tech-and-applications",[1217,1215],"فناوری سونار",[1219,1215],"کاربرد سونار زیر آب",[1221,1222],"اراضی موات","land-mavat-history-iran",[1224,1222],"تاریخچه اراضی موات ایران",[1226,1222],"تفاوت موات و بایر",[1228,1229],"نقشه برداری و مدیریت زلزله","surveying-remote-sensing-earthquake-p2",[1231,1229],"InSAR زلزله",[1233,1229],"سنجش از دور در زلزله",[1235,1236],"سند معارض","conflicting-deed-guide-prevention",[1238,1236],"رفع سند معارض",[1240,1236],"پیشگیری از سند معارض",[1242,1243],"نقشه برداری در لرزه شناسی","surveying-remote-sensing-earthquake-p1",[1245,1243],"GNSS و زلزله",[1247,1243],"سنجش از دور لرزه نگاری",[1249,1250],"قانون حدنگار","boundary-law-and-land-registration-laws",[1252,1250],"الزام به ثبت اراضی",[1254,1250],"کاداستر قانون",[1256,1257],"فناوری ژئودزی آلمان","geodesy-technology-germany-visit",[1259,1257],"پروژه های ژئودزی اروپا",[1261,1257],"ژئودزی مدرن",[1263,1264],"تبدیل سند مشاع به مفروز","guide-separation-joint-ownership",[1266,1264],"افراز ملک مشاع",[1268,1264],"هزینه تبدیل سند مشاع",[1270,1271],"انواع اراضی در ایران","land-types-history-iran",[1273,1271],"اراضی تاریخی ایران",[1275,1271],"اراضی خالصه و موقوفه",[1277,1278],"هیدروگرافی","what-is-hydrography-underwater-surveying",[1280,1278],"نقشه برداری زیر آب",[1282,1278],"فناوری سونار هیدروگرافی",[1284,1285],"ArcGIS مدیریت اراضی","arcgis-technology-land-management",[1287,1285],"مدل سازی سه بعدی GIS",[1289,1285],"تحلیل اراضی با ArcGIS",[1291,1292],"اصلاحات ارضی ایران","land-reform-policies-in-iran",[1294,1292],"انقلاب سفید زمین",[1296,1292],"تاریخچه اصلاحات ارضی",[1298,1299],"سند تک برگ","what-is-title-deed-why-mandatory",[1301,1299],"مزایای سند تک برگ",[1303,1299],"اخذ سند تک برگ",[1305,1306],"مالکیت زمین ایران باستان","ancient-iran-land-ownership-history",[1308,1306],"تاریخ زمین داری ایران",[1310,1306],"دهقانان ساسانی",[1312,1313],"انواع کاداستر","cadastre-types-10-modern-technologies",[1315,1313],"فناوری های نوین کاداستر",[1317,1313],"کاداستر ۲۰۲۵",[1319,1320],"تاریخچه سکونت بشر","human-settlement-evolution-history",[1322,1320],"یکجانشینی انسان",[1324,1320],"آغاز کشاورزی و شهرنشینی",[1326,1327],"نقشه برداری نظامی","military-surveying-guide-tech-future",[1329,1327],"فناوری نظامی نقشه برداری",[1331,1327],"کاربرد نقشه برداری در ارتش",[1333,1334],"تاریخچه مالکیت اراضی ایران","land-ownership-iran-5000-years",[1336,1334],"زمین خواری تاریخی",[1338,1334],"اصلاحات ارضی ایلامیان تا امروز",[1340,1341],"کاداستر","cadastre-history-applications-challenges",[1343,1341],"تاریخچه کاداستر",[1345,1341],"کاربرد کاداستر",[1347,1348],"تفاوت قولنامه و مبایعه نامه","sale-agreement-vs-deed-legal-guide",[1350,1348],"ملک قولنامه ای",[1352,1348],"ریسک قولنامه ملک",[1354,1355],"تاریخچه سند ملکی","history-of-ownership-document",[1357,1355],"سند ملک باستان",[1359,1355],"تحول سند مالکیت",[1361,1362],"منظومه شمسی","solar-system-planets-and-moons",[1364,1362],"سیارات منظومه شمسی",[1366,1362],"قمرهای منظومه شمسی",[1368,1369],"نقشه برداری زیرزمینی","underground-surveying-mapping",[1371,1369],"نقشه برداری معدن",[1373,1369],"نقشه برداری تونل",[1375,1376],"شهرنشینی","urbanization-history-challenges-future",[1378,1376],"تاریخچه شهرنشینی",[1380,1376],"چالش های شهرنشینی",[1382,1383],"حقوق ملکی ایران","property-law-guide-iran",[1385,1383],"قوانین ملک ایران",[1387,1383],"راهنمای قانونی خرید ملک",[1389,1390],"شهرستان بردسکن","bardaskan-county-guide",[1392,1390],"بردسکن خراسان رضوی",[1394,1395],"آینده مشاور ملک","tech-and-real-estate-agent-threat-or-op",[1397,1395],"تکنولوژی در ملک و مسکن",[1399,1395],"دیجیتال مارکتینگ مشاور ملک",[1401,1402],"هوش مصنوعی برای وکلا","ai-in-law-llm-guide-for-lawyers",[1404,1402],"LLM در حقوق",[1406,1402],"AI در تحلیل قرارداد",[1408,1409],"بلاک چین ملک","real-estate-tech-blockchain-vr-ai",[1411,1409],"هوش مصنوعی در مسکن",[1413,1409],"واقعیت مجازی برای بازدید ملک",[1415,1416],"کتاب سه دقیقه نخستین","first-three-minutes-book-summary",[1418,1416],"استیون واینبرگ بیگ بنگ",[1420,1416],"خلاصه کتاب بیگ بنگ",[1422,1423],"تاریخچه مالکیت زمین","land-ownership-history-blockchain",[1425,1423],"بلاک چین مالکیت زمین",[1427,1423],"تحول مالکیت زمین",[1429,1430],"نقشه برداری صنعتی","industrial-surveying-importance",[1432,1430],"LiDAR در صنعت",[1434,1430],"تفاوت نقشه برداری صنعتی و عمومی",[1436,1437],"تاریخچه ملک","property-history",[1439,1437],"بازار مسکن تاریخی",[1441,1437],"تحول بازار ملک",[1443,1444],"حرکت ماهواره در فضا","how-do-satellites-move-in-space",[1446,1444],"مدار ماهواره",[1448,1444],"انواع ماهواره",[1450,1451],"تاریخچه نقشه برداری","history-of-surveying-from-2700-bc",[1453,1451],"نقشه برداری در مصر باستان",[1455,1451],"تحول علم نقشه برداری",[1457,1458],"پیدایش زمین","earth-birth-4-billion-years-ago",[1460,1458],"تشکیل سیاره زمین",[1462,1458],"تاریخچه زمین ۴.۶ میلیارد سال",[1464,1465],"نظریه بیگ بنگ","big-bang-theory-origins-of-universe",[1467,1465],"آغاز جهان بیگ بنگ",[1469,1465],"شواهد بیگ بنگ",[1471,1472],"قرارداد اجاره آپارتمان","apartment-rental-contract-drafting",[1474,1472],"تنظیم قرارداد اجاره",[1476,1472],"نکات حقوقی اجاره نامه",[1478,1479],"ممنوع الخروجی","iran-travel-ban-exit-restrictions-guides",[1481,1479],"استعلام ممنوع الخروجی",[1483,1479],"رفع ممنوع الخروجی",[1485,1486],"شهرستان بجستان","bajestan-county-guide",[1488,1486],"بجستان خراسان رضوی",[1490,1491],"شهرستان چناران","chenaran-county-guide",[1493,1491],"چناران خراسان رضوی",[1495,1496],"شهرستان جوین","joveyn-county-guide",[1498,1496],"جوین خراسان رضوی",[1500,1501],"ثبت شرکت معماری","architecture-company",[1503,1501],"مجوز شرکت معماری",[1505,1501],"راهنمای قانونی شرکت معماری",[1507,1508],"کارشناس رسمی شهرسازی","court-certified-expert-urban-planning",[1510,1508],"برنامه ریزی شهری کارشناسی",[1512,1508],"درآمد کارشناس شهرسازی",[1514,1515],"شهرستان گلبهار","golbahar-county-guide",[1517,1515],"گلبهار مشهد",[1519,1515],"سرمایه گذاری گلبهار",[1521,1522],"شهرستان خواف","khaf-county-guide",[1524,1522],"خواف خراسان رضوی",[1526,1527],"شهرستان تایباد","taybad-county-guide",[1529,1527],"تایباد مرزی خراسان",[1531,1532],"شهرستان گناباد","gonabad-county-guide",[1534,1532],"قنات قصبه گناباد",[1536,1537],"شهرستان فریمان","fariman-county-guide",[1539,1537],"فریمان خراسان رضوی",[1541,1542],"شهرستان تربت جام","torbat-jam-county-guide",[1544,1542],"تربت جام خراسان",[1546,1547],"شهرستان تربت حیدریه","torbat-heydariyeh-county-guide",[1549,1547],"زعفران تربت حیدریه",[1551,1552],"شهرستان کاشمر","kashmar-county-guide",[1554,1552],"کاشمر خراسان رضوی",[1556,1557],"مشاور ملک موفق","agent-client-vs-sales-focus",[1559,1557],"فروشنده محور یا مشتری محور",[1561,1557],"سبک مشاوره ملک",[1563,1564],"شهرستان درگز","dargaz-county-guide",[1566,1564],"درگز خراسان رضوی",[1568,1569],"مقابله زحل","saturn-opposition-complete-observation",[1571,1569],"رصد زحل",[1573,1569],"حلقه های زحل",[1575,1576],"شهرستان سرخس","sarakhs-county-guide",[1578,1576],"سرخس خراسان رضوی",[1580,1581],"پلاک ثبتی","registry-vs-subdivision-plaque",[1583,1581],"پلاک تفکیکی",[1585,1581],"استعلام پلاک ملک",[1587,1588],"بحران آب جهانی","all-about-water-cosmic-to-crisis",[1590,1588],"منشأ آب در زمین",[1592,1588],"چرخه آب طبیعت",[1594,1595],"شهرستان نیشابور","neyshabur-county-guide",[1597,1595],"نیشابور خراسان رضوی",[1599,1595],"گردشگری نیشابور",[1601,1602],"پرتفوی ملکی","real-estate-portfolio-guide",[1604,1602],"سبد سرمایه گذاری ملک",[1606,1602],"ریسک سرمایه گذاری مسکن",[1608,1609],"معماران بزرگ ایرانی","iranian-architects-top-list",[1611,1609],"معماری ایران معاصر",[1613,1609],"آثار معماران ایرانی",[1615,1616],"شهرستان سبزوار","sabzevar-county-guide",[1618,1616],"سبزوار خراسان رضوی",[1620,1616],"گردشگری سبزوار",[1622,1623],"شهرستان نظرآباد","nazarabad-county-guide",[1625,1623],"نظرآباد استان البرز",[1627,1628],"GPS","what-is-gps-and-how-does-it-work",[1630,1628],"سامانه موقعیت یابی جهانی",[1632,1628],"کاربرد GPS",[1634,1635],"شهرستان فردیس","fardis-county-guide",[1637,1635],"فردیس استان البرز",[1639,1640],"ماه خونین","blood-moon-lunar-eclipse-explained",[1642,1640],"ماه گرفتگی قرمز",[1644,1640],"رصد ماه گرفتگی",[1646,1647],"بیوگرافی دونالد ترامپ","donald-trump-biography",[1649,1647],"دونالد ترامپ ملک",[1651,1647],"ترامپ ریاست جمهوری ۲۰۲۴",[1653,1654],"شهرستان طالقان","taleqan-county-guide",[1656,1654],"طالقان استان البرز",[1658,1654],"گردشگری طالقان",[1660,1661],"شهرستان ساوجبلاغ","savojbolagh-county-guide",[1663,1661],"ساوجبلاغ استان البرز",[1665,1666],"شهرستان چهارباغ","chaharbagh-county-guide",[1668,1666],"چهارباغ استان البرز",[1670,1671],"شهرستان اشتهارد","eshtehard-county-guide",[1673,1671],"اشتهارد استان البرز",[1675,1676],"شهرستان کهک","kahak-county-guide",[1678,1676],"کهک استان قم",[1680,1681],"ژئودزی","what-is-geodesy-history-tools-and-uses",[1683,1681],"علم ژئودزی",[1685,1681],"ژئودزی و GPS",[1687,1688],"شهرستان جعفرآباد قم","jafarabad-county-guide",[1690,1688],"جعفرآباد استان قم",[1692,1693],"خانه هوشمند مزایا","smart-home-pros-cons-value",[1695,1693],"مزایا و معایب خانه هوشمند",[1697,1693],"خانه هوشمند و ارزش ملک",[1699,1700],"شهرستان آوج","avaj-county-guide",[1702,1700],"آوج استان قزوین",[1704,1705],"شهرستان البرز قزوین","alborz-county-guide",[1707,1705],"البرز استان قزوین",[1709,1710],"شهرستان تاکستان","takestan-county-guide",[1712,1710],"انگور تاکستان",[1714,1710],"تاکستان قزوین",[1716,1717],"شهرستان بوئین زهرا","buin-zahra-county-guide",[1719,1717],"بوئین زهرا قزوین",[1721,1722],"شهرستان آبیک","abyek-county-guide",[1724,1722],"آبیک استان قزوین",[1726,1727],"شهرستان ملارد","malard-county-guide",[1729,1727],"ملارد استان تهران",[1731,1727],"سرمایه گذاری ملارد",[1733,1734],"مهندسی کشاورزی","agricultural-engineering",[1736,1734],"رشته کشاورزی بازار کار",[1738,1734],"درآمد مهندس کشاورزی",[1740,1741],"شهرستان شمیرانات","shemiranat-county-guide",[1743,1741],"شمیرانات تهران",[1745,1741],"ویلاهای شمیرانات",[1747,1748],"شهرستان قدس","qods-county-guide",[1750,1748],"قدس تهران",[1752,1753],"شهرستان فیروزکوه","firoozkooh-county-guide",[1755,1753],"فیروزکوه تهران",[1757,1753],"گردشگری فیروزکوه",[1759,1760],"بحران آب ایران","iran-water-crisis-solutions",[1762,1760],"مدیریت آب پایدار ایران",[1764,1760],"راهکارهای کمبود آب",[1766,1767],"شهرستان ری","rey-county-guide",[1769,1767],"شهرری تهران",[1771,1767],"جاذبه های ری",[1773,1774],"جید میلز","jade-mills-richest-real-estate-agent",[1776,1774],"ثروتمندترین مشاور ملک دنیا",[1778,1774],"موفق ترین مشاور ملک",[1780,1781],"کره زمین","earth-amazing-facts-about-blue-planet",[1783,1781],"حقایق زمین",[1785,1781],"گرمایش جهانی زمین",[1787,1788],"حکم تخلیه مستاجر","tenant-eviction-order",[1790,1788],"دستور تخلیه فوری",[1792,1788],"مراحل تخلیه مستاجر",[1794,1795],"شهرستان رباط کریم","robat-karim-county-guide",[1797,1795],"رباط کریم تهران",[1799,1800],"شهرستان دماوند","damavand-county-guide",[1802,1800],"دماوند تهران",[1804,1800],"کوه دماوند گردشگری",[1806,1807],"ماه ماهی خاویار","sturgeon-moon-august-full-moon",[1809,1807],"ابرماه اگوست",[1811,1807],"ماه کامل اوت",[1813,1814],"راهنمای خرید خانه","buying-renting-house-guide",[1816,1814],"چک لیست خرید ملک",[1818,1814],"راهنمای اجاره آپارتمان",[1820,1821],"شهرستان پیشوا","pishva-county-guide",[1823,1821],"پیشوا تهران",[1825,1826],"راهنمای سامانه اسکان","answer-faq-amlak-mrud-platform",[1828,1826],"رفع خطا سامانه اسکان",[1830,1831],"شهرستان پردیس","pardis-county-guide",[1833,1831],"پردیس تهران شرق",[1835,1836],"سنجش از دور","what-is-remote-sensing-concepts-and-uses",[1838,1836],"فناوری RS سنجش از دور",[1840,1836],"ماهواره سنجش از دور",[1842,1843],"مهندسی معماری","architecture-engineering",[1845,1843],"رشته معماری بازار کار",[1847,1843],"درآمد مهندس معمار",[1849,1850],"شهرستان پاکدشت","pakdasht-county-guide",[1852,1850],"پاکدشت تهران",[1854,1850],"کشاورزی پاکدشت",[1856,1857],"کارشناس رسمی معدن","court-certified-expert-mining",[1859,1857],"دادگستری معدن",[1861,1857],"حق الزحمه کارشناس معدن",[1863,1864],"کارشناس رسمی مهندسی آب","court-certified-expert-water-engineering",[1866,1864],"کارشناس آب دادگستری",[1868,1864],"صلاحیت کارشناس آب",[1870,1871],"شهرستان کلات","kalat-county-guide",[1873,1871],"کلات خراسان رضوی",[1875,1871],"گردشگری کلات",[1877,1878],"شهرستان بهارستان","baharestan-county-guide",[1880,1878],"بهارستان تهران",[1882,1883],"قانون تعیین تکلیف ملک","property-status-law-official-deed-guide",[1885,1883],"هیات تعیین تکلیف اراضی",[1887,1883],"سند رسمی ملک بدون سند",[1889,1890],"شهرستان اسلامشهر","eslamshahr-county-guide",[1892,1890],"اسلامشهر تهران",[1894,1895],"مهندس عمران","civil-engineer-education-salary-job",[1897,1895],"رشته عمران درآمد",[1899,1895],"بازار کار مهندسی عمران",[1901,1902],"ماده ۱۰۰ شهرداری","commission-article-100-the-municipal-law",[1904,1902],"تخلفات ساختمانی",[1906,1902],"کمیسیون ماده ۱۰۰",[1908,1909],"شهرستان تالش","talesh-county-guide",[1911,1909],"تالش",[1913,1909],"گردشگری تالش",[1915,1916],"تلسکوپ جیمز وب","james-web-journey-to-cosmic-origins",[1918,1916],"کشفیات جیمز وب ۲۰۲۵",[1920,1916],"جیمز وب کهکشان","2026-02-22T14:15:21+03:30"]