آماگ
۰۵/۰۲/۱۷ ۰۵:۵۱

ابطال انتقال زمین توسط برادر با وکالت فراتر از اختیار و استرداد سهم مادر

بیست سال پیش برادرم برای دریافت وام از پدرم وکالتنامه گرفت اما ظاهراً زمین را بدون اطلاع به نام خود قباله کرده است. نیمی از زمین متعلق به مادرم است. پدرم فوت کرده و تاکنون کسی از این معامله خبر نداشته است. آیا می‌توان قولنامه را باطل کرد یا نصف زمین متعلق به مادر را پس گرفت؟

پاسخ‌ها

درود بر شما؛ در صورت اثبات اینکه وکالتنامه صرفاً برای اخذ وام بوده و اختیار انتقال یا فروش زمین به برادر اعطا نشده، اقدام وی خارج از حدود وکالت است؛ مواد ۶۶۳ و ۶۶۷ قانون مدنی صراحتاً تجاوز وکیل از حدود اختیار را منع می‌کند. نسبت به سهم مستقل مادر نیز، در صورت فقدان اذن، معامله فضولی و منوط به تنفیذ مالک است و با رد مالک، قابلیت استناد علیه وی ندارد؛ مواد ۲۴۷، ۲۴۸، ۲۴۹ و ۲۵۱ قانون مدنی. بنابراین ابتدا باید متن وکالتنامه، سند انتقال/قباله، سابقه ثبتی ملک و نحوه انتقال دقیق بررسی شود؛ سپس حسب مورد، دعوای اعلام عدم نفوذ/ابطال آثار انتقال نسبت به سهم مادر، اصلاح یا ابطال سند رسمی و استرداد ملک قابل طرح است. صرف گذشت حدود ۲۰ سال، بدون بررسی وضعیت ثبتی و تصرفات، به‌تنهایی مانع رسیدگی نیست. آیا در وکالتنامه اختیار «فروش، انتقال، صلح یا تنظیم سند» وجود داشته و زمین در زمان انتقال رسماً به نام پدر بوده یا مشاعاً متعلق به پدر و مادر؟ تعیین همین دو موضوع، مسیر صحیح دعوا و خواندگان و خواسته‌های قابل طرح را مشخص می‌کند و پیش از هر اقدام ثبتی یا قضایی، بررسی اصل اسناد برای جلوگیری از انتخاب دعوای نادرست ضروری است.
۰۵/۰۲/۱۷ ۰۷:۵۱
بله، بابت سهم مادر می‌توانید دادخواست ابطال معامله بدید. برادر بدون اذن مادر حق انتقال نداشته است. برای سهم پدر نیز اگر وکالت فراتر از اختیار بوده، قابل پیگیری است.
۰۵/۰۲/۱۷ ۰۸:۵۱
بله، سهم مادر قطعاً قابل استرداد است. برای سهم پدر نیز با اثبات خروج از اختیار وکالت اقدام کنید.