قانون حمایت از شرکت ها و مؤسسات دانش بنیان و تجاری سازی نوآوری ها و اختراعات

قانون حمایت از شرکتها و مؤسسات دانش بنیان و تجاری سازی نوآوریها و اختراعات

مصوب ۱۳۸۹,۰۸,۰۵

با اصلاحات و الحاقات بعدی

ماده ۱ ـ شرکتها و مؤسسات دانش بنیان شرکت یا مؤسسه خصوصی یا تعاونی است که به منظور هم افزایی علم و ثروت، توسعه اقتصاد دانش محور، تحقق اهداف علمی و اقتصادی (شامل گسترش و کاربرد اختراع و نوآوری) و تجاری سازی نتایج تحقیق و توسعه (شامل طراحی و تولید کالا و خدمات) در حوزه فناوری های برتر و با ارزش افزوده فراوان به ویژه در تولید نرم افزارهای مربوط تشکیل می شود. تبصره ـ شرکتهای دولتی، مؤسسات و نهادهای عمومی غیردولتی و نیز شرکتها و مؤسساتی که بیش از پنجاه درصد (۵۰ %) از مالکیت آنها متعلق به شرکتهای دولتی و مؤسسات و نهادهای عمومی غیردولتی باشد، مشمول حمایتهای این قانون نیستند. ماده ۲ (اصلاحی ۱۱ˏ۰۲ˏ۱۴۰۱) ـ شورای راهبری فناوری ها و تولیدات دانش بنیان متشکل از رئیس جمهور (رئیس شورا)،­ معاون علمی و فناوری رئیس جمهور (نایب رئیس شورا)، وزیر دفاع و پشتیبانی نیروهای مسلح، وزیر علوم، تحقیقات و فناوری، وزیر صنعت، معدن و تجارت، وزیر بهداشت، درمان و آموزش پزشکی، وزیر امور اقتصادی و دارایی، وزیر ارتباطات و فناوری اطلاعات، وزیر جهاد کشاورزی و چهار نفر از اعضای کمیسیون های آموزش، تحقیقات و فناوری، صنایع و معادن، اقتصادی و کشاورزی، آب، منابع طبیعی و محیط زیست به انتخاب مجلس شورای اسلامی به عنوان ناظر» مسؤولیت سیاستگذاری، برنامه ریزی و پیگیری اجراء این قانون را به عهده دارد که از این پس در این قانون به اختصار شورا نامیده می شود. معاونت علمی و فناوری رئیس جمهور مسؤول پیگیری اجراء مصوبات شورا از طریق دستگاههای ذی ربط خواهد بود.

مصوبات چهارمین جلسه شورای راهبری فناوری‌ ها و تولیدات دانش‌ بنیان نظر شماره ۷۵۳۰۵/هب مورخ ۱۴۰۱/۰۸/۰۸ رییس مجلس شورای اسلامی در خصوص اعلام مغایرت اصلاح اساسنامه صندوق نوآوری و شکوفایی موضوع تصویب نامه شماره ۱۱۲۰۶۰/ت۵۹۹۳۹هـ مورخ مورخ ۱۴۰۱/۰۶/۲۷ نظر رییس مجلس شورای اسلامی به شماره۶۸۵۰۹/هـب مورخ ۱۴۰۱/۰۷/۲۰ در خصوص اعلام مغایرت قانونی تصویب نامه شماره ۸۶۸۵۶/ت۵۹۹۳۹ هـ مورخ ۲۴/ ۰۵/ ۱۴۰۱ با موضوع: اصلاح آیین نامه اجرایی ماده (۴۴) قانون رفع موانع تولید رقابت پذیر و ارتقای نظام مای کشور نظر رییس مجلس شورای اسلامی در خصوص تصویب نامه شماره۸۶۸۴۳/ت۵۹۹۳۹هـ مورخ ۱۴۰۱/۰۵/۲۴، موضوع: «اصلاح آیین نامه اجرایی قانون حمایت از شرکتها و موسسات دانش بنیان» رأی شماره ۹۷ هیأت عمومی دیوان عدالت اداری با موضوع ابطال بندهای (۱)، (۵) و جزءهای (۲) و (۳) بند (۶) بیستمین جلسه شورای عالی علوم، تحقیقات و فناوری مورخ ۱۲/ ۱۱/ ۱۳۹۵

تبصره ۱ (الحاقی ۱۱ˏ۰۲ˏ۱۴۰۱) ـ هرگونه استفاده از مزایا، امتیازات و تسهیلات عنوان شده در این قانون برای شرکتها و مؤسسات دانش بنیان، پس از انطباق با اهداف مندرج در این قانون و متناسب با ویژگی ‌ها و انواع آنها، توسط هر یک از اعضاء جهت تصویب به شورای راهبری فناوری ها و تولیدات دانش بنیان ارائه می ‌گردد. همچنین کلیه دستگاههای مجری این قانون موظف هستند مزایا، امتیازات و تسهیلات خود در حمایت از شرکتها و مؤسسات دانش بنیان را به منظور بررسی انطباق با اهداف مندرج در این قانون، به شورای راهبری فناوری ها و تولیدات دانش بنیان اطلاع رسانی کرده و در صورت تشخیص عدم انطباق و مغایرت، نسبت به توقف و در صورت کوتاهی نسبت به انجام آن اقدام کنند. تبصره ۲ (الحاقی ۱۱ˏ۰۲ˏ۱۴۰۱) - دبیرخانه شورای راهبری فناوری­ها و تولیدات دانش بنیان در معاونت علمی و فناوری رئیس جمهور تشکیل و جلسات آن شورا حداقل ماهی یکبار برگزار می شود. ماده ۳ ـ حمایتها و تسهیلات قابل اعطاء به شرکتها و مؤسسات دانش بنیان موضوع این قانون عبارتند از:

رأی شماره ۴۹۴۳۷۱ هیأت تخصصی مالیاتی، بانکی دیوان عدالت اداری با موضوع: رد شکایت ابطال ماده ۸ آئین نامه ارزیابی شرکتها و مؤسسات دانش بنیان مصوب ۱۴۰۰/۱۱/۰۲

بخشنامه گمرک در خصوص اعطای معافیت حقوق ورودی از محل ماده (۳) قانون حمایت از شرکت ها و مؤسسات دانش بنیان رأی شماره ۹۱۸ هیأت عمومی دیوان عدالت اداری با موضوع: ابطال شیوه نامه اعطای معافیت حقوق گمرکی، سود بازرگانی و عوارض به شرکتها و مؤسسات دانش بنیان مصوب معاونت علمی و فناوری

الف ـ معافیت از پرداخت مالیات، عوارض، حقوق گمرکی، سود بازرگانی و عوارض صادراتی به مدت پانزده سال.

رأی شماره ۶۰۳۳۵۰ هیأت عمومی دیوان عدالت اداری با موضوع ابطال بند ۲ از ماده۱ و ماده۳ وعبارت "مالیات با نرخ صفر" ازماده۵ آیین نامه اجرایی ماده ۱۰ قانون حمایت از شرکتها و موسسات دانش بنیان موضوع تصویبنامه شماره ۱۰۱۰۶۱/ت۶۰۱۷۲هـ هیات وزیران از تاریخ تصویب

ب ـ تأمین تمام یا بخشی از هزینه تولید، عرضه یا به کارگیری نوآوری و فناوری با اعطاء تسهیلات کم بهره یا بدون بهره بلندمدت یا کوتاه مدت بر طبق عقود شرعی. ج (اصلاحی ۰۱ˏ۰۲ˏ۱۳۹۴) ـ اولویت استقرار واحدهای پژوهشی، فناوری و مهندسی و تولیدی شرکتها و مؤسسات دانش‌ بنیان موضوع این قانون در محل پارکهای علم و فناوری، مراکز رشد، مناطق ویژه اقتصادی و یا مناطق ویژه علم و فناوری و شهرکهای فناوری. د ـ اولویت واگذاری تمام یا بخشی از سهام مراکز و مؤسسات پژوهشی دولتی قابل واگذاری بر اساس ضوابط قانون اصلاح موادی از قانون برنامه چهارم توسعه اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی جمهوری اسلامی ایران و اجراء سیاستهای کلی اصل چهل و چهارم (۴۴) قانون اساسی به شرکتها و مؤسسات دانش بنیان موضوع این قانون. ه ـ ـ ایجاد پوشش بیمه ای مناسب برای کاهش خطرپذیری محصولات دستاوردهای دانش، نوآوری و فناوری در تمام مراحل تولید، عرضه و به کارگیری. و ـ تسهیل شرایط مناقصه در موضوعات مرتبط با ماده (۱) و تمهید امکان مشارکت شرکتها و مؤسسات دانش بنیان موضوع این قانون. ماده ۴ (اصلاحی ۱۱ˏ۰۲ˏ۱۴۰۱) - وزارت امور اقتصادی و دارایی موظف است در راستای قانون اجراء سیاستهای کلی اصل چهل و چهارم (۴۴) قانون اساسی مصوب بهمن ماه ۱۳۸۶ شمسی ظرف سه ماه از تاریخ تصویب این قانون، با همکاری کلیه دستگاههای دولتی، فهرست تمامی مراکز و مؤسسات پژوهشی دولتی را تهیه و به شورای عالی علوم، تحقیقات و فناوری ارائه نماید. شورای عالی علوم، تحقیقات و فناوری موظف است ظرف سه ماه از تاریخ دریافت این فهرست، مراکز و مؤسسات پژوهشی غیرحاکمیتی قابل واگذاری به بخش خصوصی و تعاونی را احصاء نموده و وزارت امور اقتصادی و دارایی مطابق قانون مذکور در این ماده زمینه واگذاری آنها را فراهم نماید.

رأی شماره ۹۷ هیأت عمومی دیوان عدالت اداری با موضوع ابطال بندهای (۱)، (۵) و جزءهای (۲) و (۳) بند (۶) بیستمین جلسه شورای عالی علوم، تحقیقات و فناوری مورخ ۱۲/ ۱۱/ ۱۳۹۵

تبصره ۱ - ماهیت این شرکتها پس از واگذاری نباید تغییر کند. تبصره ۲ - وزارت علوم، تحقیقات و فناوری وظیفه نظارت بر حُسن اجراء و احراز صلاحیت خریداران را در این ماده بر عهده دارد. ماده ۵ (اصلاحی ۱۱ˏ۰۲ˏ۱۴۰۱) - به منظور کمک به تجاری سازی نوآوریها و اختراعات و شکوفاسازی و کاربردی نمودن دانش فنی از طریق ارائه کمک و تسهیلات قرض الحسنه و تسهیلات بدون اخذ هرگونه تضمین و مشارکت با اختیار بخشش تمام یا بخشی از سهم مشارکت به شرکتها و مؤسسات دانش بنیان، صندوقی تحت عنوان صندوق نوآوری و شکوفایی زیر نظر شورای راهبری فناوری ها و تولیدات دانش بنیان به‌عنوان هیأت امنای صندوق نوآوری و شکوفایی تأسیس می شود. منابع مالی صندوق شامل کمکهای دولت، اعتبارات مندرج در بودجه سالانه، هرگونه کمک و سرمایه گذاری اشخاص حقیقی و حقوقی و شرکتهای دولتی وابسته و تابع، نهادهای عمومی غیردولتی و شهرداریها و شرکتهای وابسته و تابع می باشد.

بانکها نیز می توانند بخشی از منابع تسهیلات موضوع صندوق یاد شده را تأمین نمایند. به منظور تأمین منابع مالی صندوق، دولت موظف است از سال سوم به بعد در لایحه بودجه، حداقل نیم درصد (۵ /۰ %) از منابع بودجه عمومی خود را جهت کمک به این صندوق در نظر بگیرد.

نظر شماره ۷۵۳۰۵/هب مورخ ۱۴۰۱/۰۸/۰۸ رییس مجلس شورای اسلامی در خصوص اعلام مغایرت اصلاح اساسنامه صندوق نوآوری و شکوفایی موضوع تصویب نامه شماره ۱۱۲۰۶۰/ت۵۹۹۳۹هـ مورخ مورخ ۱۴۰۱/۰۶/۲۷

تبصره ۱(اصلاحی ۰۱ˏ۰۲ˏ۱۳۹۴) - حداقل پنج درصد (۵%) از سرمایه این صندوق جهت اعطاء تسهیلات به صندوق های غیردولتی پژوهشی و فناوری موضوع ماده (۴۵) قانون برنامه چهارم توسعه اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی جمهوری اسلامی ایران مورد تأیید وزارت علوم، تحقیقات و فناوری تخصیص خواهدیافت.

به منظور ایجاد زمینه‌های مشارکت و سرمایه‌گذاری بخش غیردولتی و حمایت کمی و کیفی از فعالیت‌های پژوهشی و فناوری، بالاخص پژوهش‌ها و فناوری‌های کاربردی توسعه‌ای، دولت مجاز است در تأسیس صندوق‌های غیردولتی پژوهشی و فناوری موضوع ماده (۱۰۰) قانون برنامه سوم توسعه اقتصادی،‌ اجتماعی و فرهنگی جمهوری اسلامی ایران مصوب ۱۷/ ۱/ ۱۳۷۹ مشارکت کند و موظف به تقویت صندوق‌های دولتی موجود می‌باشد و باید ترتیبی اتخاذ کند که این صندوق‌ها مجاز به استفاده از وجوه اداره شده دستگاههای اجرائی و سود تسهیلات مالی ‌باشند. اساسنامه صندوق جدیدالتأسیس و آیین‌نامه مشارکت بخش دولتی، نظام بانکی و بخش غیردولتی در تأمین منابع مورد نیاز آن، جایگاه سازمانی، اهداف و وظایف این صندوق‌ها به پیشنهاد مشترک سازمان مدیریت و برنامه‌ریزی کشور و وزارت علوم، تحقیقات و فناوری حداکثر ظرف مدت یکسال پس از تصویب این قانون به تصویب هیأت وزیران می‌رسد. تبصره ۲ - سرمایه اولیه صندوق نوآوری و شکوفایی به میزان سی هزار میلیارد (۰۰۰ /۰۰۰ /۰۰۰ /۰۰۰ /۳۰) ریال به تدریج حداکثر ظرف سه سال از محل صندوق توسعه ملی یا حساب ذخیره ارزی تأمین می گردد. تبصره ۳ (اصلاحی ۱۱ˏ۰۲ˏ۱۴۰۱) - اساسنامه این صندوق شامل ارکان، وظایف، اختیارات، نحوه فعالیت، مدیریت و نظارت بر صندوق در چهارچوب این قانون توسط شورا حداکثر ظرف سه ماه از تاریخ تصویب این قانون تهیه و به تصویب هیأت وزیران می رسد.

اصلاح ماده (۴) اصلاحی اساسنامه صندوق نوآوری و شکوفایی [موضوع تصویب نامه شماره ۱۸۸۷۵/ت۶۱۰۰۰هـ مورخ ۱۴۰۳/۲/۸‌ ] اصلاح اساسنامه صندوق نوآوری و شکوفایی اصلاح بند (۲) تصویب نامه شماره ۱۱۲۰۶۰ /ت ۵۹۹۳۹ هـ مورخ ۱۴۰۱/۶/۲۷ با موضوع [اصلاح اساسنامه صندوق نوآوری و شکوفایی] اصلاح اساسنامه صندوق نوآوری و شکوفایی اصلاح اساسنامه صندوق نوآوری و شکوفایی الحاق یک بند به ماده (۸) اساسنامه صندوق نوآوری و شکوفایی اصلاح بند (ج) ماده (۹) اساسنامه صندوق نوآوری و شکوفایی اصلاح اساسنامه صندوق نوآوری و شکوفایی اساسنامه صندوق نوآوری و شکوفایی اساسنامه صندوق نوآوری و شکوفایی

ماده ۶ - کلیه دستگاهها و شرکتهای دولتی مجازند بخشی از مبلغ قراردادهای خرید کالا یا خدمات با مبدأ خارجی را جهت نیل به خودکفایی در همان زمینه از طریق انجام فعالیتهای تحقیق و توسعه فناوری ضمن عقد قرارداد با شرکتها و مؤسسات دانش بنیان به انجام رسانند. ماده ۷ (اصلاحی ۱۱ˏ۰۲ˏ۱۴۰۱) - کلیه دستگاههای مجری این قانون موظف هستند حداکثر ظرف یک ماه به درخواستهای متقاضیان جهت استفاده از حمایت مندرج در این قانون رسیدگی کنند و نتیجه نهایی را به متقاضی اعلام نمایند، چنانچه نظر مبنی بر رد درخواست باشد باید به طور مستدل به آگاهی درخواست کننده برسانند. درخواست کننده می تواند نزد معاونت علمی و فناوری رئیس جمهور اعتراض کند و شورا موظف است ظرف یک ماه به شکایت واصله رسیدگی کند. ماده ۸ - شرکتها و مؤسسات دانش بنیان مجازند مرکز فعالیت خود را در محدوده شهر تهران و دیگر شهرها با رعایت مقررات زیست محیطی مستقر نمایند. ماده ۹ (اصلاحی ۱۱ˏ۰۲ˏ۱۴۰۱) - به منظور ایجاد و توسعه شرکتها و مؤسسات دانش‌ بنیان و تقویت همکاریهای بین‌ المللی اجازه داده می‌ شود واحدهای پژوهشی و فناوری و مهندسی مستقر در پارک های علم و فناوری و شهرکهای فناوری در جهت انجام مأموریت های محوله از مزایای قانونی مناطق آزاد در خصوص روابط کار، معافیتهای مالیاتی و عوارض ، سرمایه‌ گذاری خارجی و مبادلات مالی بین‌ المللی و در چهارچوب مصوبات شورای راهبری فناوری ها و تولیدات دانش ‌بنیان و پس از انطباق با اهداف مندرج در ماده (۱) این قانون توسط شورای مذکور، از مزایای شرکتها و مؤسسات دانش بنیان برخوردار گردند.

دادنامه شماره ۲۰۰۴ در خصوص ابطال ماده (۲) مصوبه شماره ۱۶۵۳۰/ت۵۲۲۳۴ه مورخ ۱۳۹۴/۱۲/۱۶ با موضوع (اصلاح ماده (۲) مقررات اجرایی ماده (۹) قانون حمایت از شرکتها و موسسات دانش بنیان و تجاری سازی نو آوری و اختراعات موضوع بند (۱۱) تصویبنامه شماره ۲۰۲۹۵۶/ت۴۶۵۱۳هـ مورخ ۱۳۹۱/۱۰/۱۷) رای شماره ۲۰۰۴ هیات عمومی دیوان عدالت اداری با موضوع ابطال ماده ۲ مصوبه شماره ۱۶۵۳۰۴/ت۵۲۲۳۴هـ ـ ۱۳۹۴/۱۲/۱۶ هیأت وزیران در خصوص اصلاح ماده (۲) مقررات اجرایی ماده (۹) قانون حمایت از شرکتها و موسسات دانش بنیان و تجاری سازی نو آوری و اختراعات اصلاح ماده (۲) مقررات اجرایی ماده (۹) قانون حمایت از شرکتها و موسسات دانش بنیان و تجاری سازی نوآوری و اختراعات آیین‌ نامه اجرایی ماده (۴۷) قانون برنامه چهارم توسعه اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی جمهوری اسلامی ایران [مقررات اجرایی ماده (۹) قانون حمایت از شرکت ها و موسسات دانش بنیان و تجاری سازی نوآوری و اختراعات]

ماده ۱۰ (اصلاحی ۱۱ˏ۰۲ˏ۱۴۰۱) - کارکنان شاغل در پارکهای علم و فناوری مشمول ماده (۹۱) قانون مالیات‌ های مستقیم مصوب ۳ /۱۲ /۱۳۶۶ با اصلاحات و الحاقات بعدی می ‌باشند. آیین ‌نامه اجرائی این ماده ظرف سه ماه پس از تصویب این قانون به پیشنهاد وزارتخانه های علوم، تحقیقات و فناوری، بهداشت، درمان و آموزش پزشکی و معاونت علمی و فناوری رئیس ‌جمهور تهیه و به تصویب هیأت وزیران می ‌رسد.

رای شماره ۲۹۶۳۹۹۱ هیات تخصصی مالیاتی، بانکی دیوان عدالت اداری با موضوع: رد شکایت ابطال از زمان تصویب ماده (۲) تصویب ‌نامه شماره ۱۰۱۰۶۱/ت۶۰۱۷۲هـ مورخ ۱۴۰۱/۶/۱۲ هیأت وزیران آیین نامه اجرایی ماده (۱۰) قانون حمایت از شرکت ها و مؤسسات دانش بنیان و تجاری سازی نوآوری ها و اختراعات رأی شماره ۹۱۸ هیأت عمومی دیوان عدالت اداری با موضوع: ابطال شیوه نامه اعطای معافیت حقوق گمرکی، سود بازرگانی و عوارض به شرکتها و مؤسسات دانش بنیان مصوب معاونت علمی و فناوری

ماده ۱۱ - کلیه اشخاص (حقیقی یا حقوقی) که از حمایتهای این قانون برخوردار شده اند چنانچه حمایتها و تسهیلات اعطاء شده بر طبق این قانون را برای مقاصد دیگری مصرف کنند ضمن محرومیت از استفاده مجدد از حمایتهای این قانون مجازاتهای زیر در مورد آنها اعمال می شود. الف ـ در صورت برخورداری از تسهیلات مالی علاوه بر رد مال، به جریمه نقدی برابر با تسهیلات دریافتی محکوم می شوند. ب ـ در صورت برخورداری از شرایط تسهیلات در ورود به مناقصه به مدت سه سال از شرکت در کلیه مناقصه ها منع می شوند ج ـ در صورت برخورداری از معافیتهای مالیاتی یا عوارض علاوه بر پرداخت آنها به جریمه نقدی برابر میزان معافیت اعطاء شده محکوم می شوند. د ـ در صورت برخورداری از پوشش بیمه ای، به پرداخت جریمه معادل پوشش بیمه ای دریافتی محکوم می شوند. ماده ۱۲ (اصلاحی ۱۱ˏ۰۲ˏ۱۴۰۱) - گزارش نحوه اجراء این قانون هر شش ماه یک بار توسط معاونت علمی و فناوری رئیس جمهور تهیه و به مجلس شورای اسلامی ارائه می گردد.

ماده ۱۳ (اصلاحی ۱۱ˏ۰۲ˏ۱۴۰۱) - آئین نامه های اجرائی این قانون حداکثر ظرف سه ماه از تصویب آن توسط وزارت علوم، تحقیقات و فناوری و شورا تهیه و به تصویب هیأت وزیران خواهد رسید.

اصلاح آیین نامه اجرایی قانون حمایت از شرکت ها و مؤسسات دانش بنیان و تجاری سازی نوآوری ها و اختراعات

رأی شماره ۹۷ هیأت عمومی دیوان عدالت اداری با موضوع ابطال بندهای (۱)، (۵) و جزءهای (۲) و (۳) بند (۶) بیستمین جلسه شورای عالی علوم، تحقیقات و فناوری مورخ ۱۲/ ۱۱/ ۱۳۹۵ اصلاح آیین نامه اجرایی قانون حمایت از شرکتها و موسسات دانش بنیان و تجاری سازی نوآوری ها و اختراعات اصلاح آیین نامه اجرایی قانون حمایت از شرکت ها و موسسات دانش بنیان و تجاری سازی نوآوری ها و اختراعات اصلاح ماده (۲۶) آیین نامه اجرایی قانون حمایت از شرکتها و موسسات دانش بنیان و تجاری سازی نوآوری ها و اختراعات اصلاح آیین نامه اجرایی قانون حمایت از شرکتها و مؤسسات دانش بنیان و تجاری سازی نو آوری ها و اختراعات آیین نامه اجرایی قانون حمایت از شرکتها و مؤسسات دانش بنیان و تجاری سازی نوآوری ها و اختراعات

قانون فوق مشتمل بر سیزده ماده و شش تبصره در جلسه علنی روز چهارشنبه مورخ پنجم آبان ماه یکهزار و سیصد و هشتاد و نه مجلس شورای اسلامی تصویب و در تاریخ ۱۹ /۸ /۱۳۸۹ به تأیید شورای نگهبان رسید.

رییس مجلس شورای اسلامی ـ علی لاریجانی