نظریه شماره 7/1402/283 مورخ 1402/07/25 اداره کل حقوقی قوه قضاییه

این سند شامل خلاصه‌ای است که توسط مدل‌های زبانی (LLM) تولید شده است.

نظریه شماره 7/1402/283 مورخ 1402/07/25 اداره کل حقوقی قوه قضاییه درباره مسؤولیت عاملان فرار مرتکب قتل عمدی طبق ماده 434 قانون مجازات اسلامی در صورت فوت مرتکب یا تعذر دستگیری وی: نظریه مشورتی اداره کل حقوقی قوه قضاییه در این خصوص ارائه می‌دهد که مسؤولیت تضامنی برای عاملان فرار مستلزم تصریح قانونی یا قراردادی است. به نقل از مواد 453 و 533 قانون مجازات اسلامی، در صورتی که اولیای دم به یکی از عاملان فرار مراجعه و دیه مقتول را دریافت کنند، آن عامل حق رجوع به سایر عاملان فرار به نسبت سهم آنان را خواهد داشت، حتی اگر مرجع قضایی، مسؤولیت آنان را تضامنی اعلام کند.

استعلام

در خصوص مسؤولیت عاملان فرار مرتکب قتل عمدی، موضوع ماده 434 قانون مجازات اسلامی مصوب 1392 (در صورت فوت مرتکب یا تعذر دستگیری وی):

اولا، آیا مسؤولیت عاملان فرار، تضامنی است یا نسبی یا بالسویه؟

ثانیا، در صورت مراجعه اولیای دم به یکی از عاملان فرار و پرداخت تمام دیه قتل مقتول از سوی وی، آیا عامل فرار مذکور، حق رجوع به سایر عاملان فرار برای دریافت دیه پرداختی (به نسبت سهم آنان) را دارد؟

نظریه مشورتی اداره کل حقوقی قوه قضاییه

اولا، مسؤولیت تضامنی مستلزم تصریح مقنن یا قرارداد است (ماده 403 قانون تجارت مصوب 1311).

ثانیا، در فرض سؤال که عاملان فرار مرتکب جنایت عمدی موضوع ماده 434 قانون مجازات اسلامی مصوب 1392 بیش از یک نفر هستند، از مواد 453 و 533 همین قانون چنین مستفاد است که در صورت مطالبه اولیای دم هر کدام به طور مساوی عهده دار پرداخت دیه در حق اولیای دم هستند.

ثالثا، چنان چه اولیای دم از طریق مرجع قضایی به فراری دهنده رجوع کنند، وی به سایر فراری دهندگان به میزان سهم آنان حق رجوع دارد؛ حتی اگر مرجع قضایی، مسؤولیت فراری دهندگان را تضامنی بداند.