چکیده دادنامه و رای دادگاه درباره ضمانت اجرای عدم رعایت مهلت دریافت گواهی عدم پرداخت چک: عدم رعایت مهلت قانونی جهت دریافت گواهی عدم پرداخت چک؛ موجب عدم مسئولیت تضامنی امضا کنندگانی که در مقام انتقال چک بوده اند (ظهرنویسان)، می باشد؛ اما مسئولیت ضامنین چک باقی است.

رأی دادگاه بدوی

در خصوص دادخواست خواهان ح. ت.ف. بطرفیت خواندگان 1- ح. ب.ب. ی 2- م. ن.س. 3- الف. ن.س. بخواسته صدور حکم مبنی بر محکومیت تضامنی خواندگان به پرداخت وجه چک بشماره 034172 مورخ 91/1/30 عهده بانک تجارت شعبه هدایت کد 281 بمبلغ دوازده میلیارد ریال بانضمام هزینه دادرسی خسارات تاخیرتادیه و صدور قرار تامین خواسته دادگاه با ملاحظه دادخواست تقدیمی خواهان و ضمائم پیوست آن از جمله تصویر مصدق چک مستند دعوی و گواهینامه عدم پرداخت از سوی بانک محال علیه و اینکه وجود اصول اسناد مدرکیه در ید خواهان ظهور در اشتغال ذمه خوانده ردیف اول و استحقاق خواهان به دریافت وجه آن دارد و خوانده با وصف صحت ابلاغ و جری تشریفات قانونی در جلسه رسیدگی حاضر نگردیده و دفاعی که دلالت بر عدم اشتغال ذمه خود باشد ارائه نداشته توجها به عدم تعرض وی به دعوی خواهان و مدارک ابرازی ایشان دعوی خواهان را مقرون به صحت و ثابت تشخیص و مستندا بمواد 310 و 313 قانون تجارت و تبصره الحاقی بماده 2 قانون صدور چک و قانون استفساریه تبصره مذکور مصوب مجمع تشخیص مصلحت نظام و مواد 198 و 522 قانون آیین دادرسی مدنی مصوب سال 1379 حکم به محکومیت خوانده ردیف اول ( ح. ب.ب. ی) به پرداخت مبلغ دوازده میلیارد ریال معادل یک میلیارد و دویست میلیون تومان بابت اصل خواسته و پرداخت خسارت تاخیرتادیه از تاریخ صدور چک (91/1/30) لغایت اجرای حکم مطابق تغییر شاخص سالانه قیمتها که توسط بانک مرکزی جمهوری اسلامی ایران اعلام میشود در حق خواهان صادر و اعلام میدارد و در خصوص تامین خواسته با توجه به عدم تودیع خسارت احتمالی تعیین شده از سوی دادگاه و در رابطه با هزینه های دادرسی نظر باینکه خواهان بدلیل صدور حکم اعسار هزینه ای پرداخت نکرده است قرار رد دعوی و نسبت به خواندگان ردیف دوم و سوم بلحاظ اینکه گواهی عدم پرداخت چک خارج از ظرف 15 روز از تاریخ صدور چک صادر شده قرار عدم استماع دعوی صادر میگردد. بدیهی است اجرای احکام هنگام اجرای حکم هزینه های دادرسی را از خواهان که از اعسار خارج خواهد شد دریافت و بخزانه کشور واریز خواهد نمود. رای صادره نسبت به خوانده ردیف اول غیابی و ظرف بیست روز پس از ابلاغ قابل واخواهی در همین دادگاه و سپس ظرف بیست روز دیگر قابل تجدیدنظر خواهی در محاکم محترم تجدیدنظر استان تهران میباشد.

دادرس دادگاه شعبه117حقوقی تهران- محمد بابائی

رأی دادگاه تجدیدنظر استان

تجدیدنظرخواهی آقای ح. ت.ف. به طرفیت آقایان م. ن.س. و الف. ن.س. نسبت به آن قسمت از دادنامه شماره 1012-94 مورخ 94/8/18 صاره از شعبه 117دادگاه عمومی حقوقق تهران که متضمن صدور قرار عدم استماع دعوا ( قرار رد) نسبت به تجدیدنظرخواندگان می باشد با این استدلال که چون رعایت موعد پیش بینی شده در ماده 315 قانون تجارت نشده نسبت به امضاء کنندگان ظهرچک مستند دعوا قرارمعترض عنه را صادرنموده است مآلا وارد است زیرا آنچه در ماده فوق الذکرپیش بینی شده راجع به ظهرنویس به معنای مصطلح کلمه می باشد و از مندرجات متن چک و اینکه مستتقیما بنام دارنده آن که اقدام به دریافت گواهی عدم پرداخت از بانک نیز نموده چنین برمی آیدکه امضاء کندگان ظهرچک علی الظاهر بعنوان ظهرنویس و منتقل کننده چک موصوف به دارنده نبوده اند لذا به نظر می رسد موضوع خارج از مفاد ماده مذکور می باشد بنابراین این قسمت از دادنامه بدون تحقیق در این زمینه و تا وقتی که عنوان ظهرنویسی برای آنان احراز نشود مواجه با ایراد است علی هذا با پذیرش تجدیدنظرخواهی مستندا به ماده 353 قانون آئین دادرسی مدنی ضمن نقض این قسمت از دادنامه جهت ادامه رسیدگی به دادگاه محترم صادرکننده رای اعاده می گردد.

شعبه اول دادگاه تجدیدنظر استان تهران - مستشار و مستشار

​سیدمحمد فاضل حسینی - داودصادقی