رای دادگاه درباره زمان انحلال قرارداد به موجب فسخ و مطالبه خسارات دادرسی در دعوی فسخ قرارداد (دادنامه شماره 9409970221801382)
رأی/نظر مصوب 1394/11/10
چکیده دادنامه و رای دادگاه درباره (1)- زمان انحلال قرارداد به موجب فسخ (2)- مطالبه خسارات دادرسی در دعوی فسخ قرارداد: 1-فسخ یک واقعه حقوقی است که با اراده یکی از متعاملین واقع و نیازی به تراضی طرفین ندارد و اثر انحلال که با اراده یک طرف صورت می گیرد ناظر به آینده است و عقد را از هنگام تحقق سبب بر هم می زند و تسری به تاریخ انعقاد عقد ندارد. 2-با توجه به اینکه فسخ پس از تایید توسط دادگاه دارای اثر حقوقی و قانونی است، خواهان جهت اثبات ادعای خود متحمل پرداخت خسارات دادرسی(هزینه دادرسی و کارشناسی) می شود که هزینه های مذکور به طور مستقیم مؤثر در رسیدگی دادگاه است؛ بنابراین استحقاق دریافت آن را از خوانده دارد.
رأی دادگاه بدوی
در خصوص دادخواست تقدیمی د. آذر پیرا به طرفیت م.ب. ع. بخواسته فسخ توافق نامه مورخ 1390/4/1 منعقده فی مابین طرفین بلحاظ غبن فاحش و تدلیس موضوع واگذاری سه دانگ مغازه نانوایی دادگاه ملاحظه می نماید آقای ک. ک. ضمن اعلام وکالت ازخوانده وارد جریان دادرسی شده است خواهان مدعی است سهم مشارالیه از درآمد واحد نانوایی درماه سه میلیون ریال تعیین شده که بعلت افزایش درآمد و افزایش میزان پخت نان خواهان مغبون واقع شده است دادگاه قرار ارجاع امر به کارشناسی صادر و کارشناس محترم درآمد حاصله را تا سقف 18 میلیون ریال درماه برآورد کرده است و گرچه وکیل خوانده مدعی است سه دانگ دیگر متعلق به سهم آقای ع. است و نصف مبلغ کارشناسی باید ملاک عمل قرار بگیرد و دفاعیات دیگر ی مطرح که در پرونده منعکس است علی ایحال دادگاه با مد نظر قراردادن افزایش قیمت ها و تورم حاکم بر قضیه در زمان انعقاد قرارداد و گزارش کارشناس که مصون از خدشه و ایراد مانده است لذا با پذیرش دعوی مطروحه مستندا به مواد 416 لغایت 421 قانون مدنی حکم به فسخ قرارداد منعقده ازتاریخ تقدیم دادخواست 1393/2/27 صادر و اعلام می دارد و درخصوص مطالبه خسارت و هزینه دادرسی خواهان را فاقد استحقاق مطالبه آن دانسته و مستندا به ماده 197 قانون ایین دادرسی مدنی حکم به بیحقی خواهان دراین قسمت صادر می نماید رای صادره حضوری بوده و ظرف 20روز پس از ابلاغ قابل تجدیدنظر نزد محاکم محترم تجدیدنظر استان تهران است.
رئیس شعبه 85 دادگاه عمومی حقوقی تهران-حسین طالب زاده
رأی دادگاه تجدیدنظر استان
آن قسمت از دادنامه تجدیدنظرخواسته به شماره 9409972168500121 مورخه 1394/2/29 صادره از شعبه 85 دادگاه عمومی حقوقی تهران که بر تأیید فسخ قرارداد عادی مورخه 1390/4/1 از تاریخ تقدیم دادخواست (1393/2/27) اشعار داشته و مورد تجدیدنظرخواهی آقای د. الف. واقع شده است مآلا موافق قانون و مقررات موضوعه و مدارک ابرازی بوده و اعتراض به شرح لایحه اعتراضیه وارد نبوده و متضمن جهت موجه در نقض آن نمی باشد زیرا که یکی از طرق و سبب های انحلال قراردادهای تنظیمی فی مابین اشخاص فسخ است که فسخ یک واقعه حقوقیست که با اراده یکی از متعاملین واقع و نیازی به تراضی طرفین ندارد و در انحلال که با اراده یک طرف صورت می پذیرد اثر آن ناظر به آینده است و عقد را از هنگام تحقق سبب بر هم می زند که در مانحن فیه هرچند عقد واقع شده در تاریخ 1390/4/1 بوده است لیکن تجدیدنظرخواه با تقدیم دادخواست در تاریخ 1393/2/27 خواستار انحلال شده است که با تحقق این واقعه اثر آن از زمان فسخ و ناظر به آینده می باشد تسری به تاریخ انعقاد عقد ندارد از این رو دادنامه تجدیدنظرخواسته که بر همین اساس صادر گردیده خالی از هرگونه ایراد و اشکالی بوده و دادگاه ضمن رد درخواست تجدیدنظرخواهی مستندا به قسمت اخیر ماده 358 از قانون آیین دادرسی مدنی دادنامه معترض عنه را در این قسمت تأیید و استوار می نماید. لیکن آن قسمت از دادنامه تجدیدنظرخواسته که بموجب آن حکم بر بی حقی تجدیدنظرخواه نسبت به مطالبه خسارات دادرسی اصدار یافته است مخالف قانون و مقررات موضوعه بوده و اعتراض به شرح لایحه اعتراضیه وارد و مستوجب نقض آن می باشد زیرا که اولا زمانی واقعه فسخ دارای اثر حقوقی و قانونی می باشد که این واقعه به تأیید دادگاه رسیده باشد که بر همین اساس خواهان دعوی خود را برابر مقررات درخواست و در جهت اثبات ادعای خود متحمل پرداخت هزینه دادرسی شده است ثانیا پرداخت های صورت گرفته بطور مستقیم مؤثر در رسیدگی دادگاه بوده است و با عدم پرداخت هزینه های دادرسی امکان ورود به ماهیت نبوده است بنابراین از این حیث خواهان با استناد به ماده 519 قانون آیین دادرسی مدنی استحقاق دریافت را داشته است علی هذا اولا با قبول لایحه اعتراضیه و با استناد به قسمت اول از ماده 358 از قانون مرقوم ضمن نقض دادنامه معترض عنه حکم بر محکومیت خوانده به پرداخت خسارت دادرسی در حق خواهان صادر و اعلام می نماید. رأی صادره حضوری و قطعی است.
شعبه 18 دادگاه تجدیدنظر استان تهران - رئیس و مستشار
عزت اله امانی شلمزاری - علی کرمی صادق آبادی
اگر تجربهای در تفسیر یا اجرای این قانون دارید، دیدگاه حرفهای خود را در گفتمان منتشر کنید.