رای هیات تخصصی دیوان عدالت اداری درباره ابطال ماده 44 از فصل 12 آیین نامه تأسیس و اداره امور آزمایشگاههای تشخیص پزشکی

رای هیات تخصصی دیوان عدالت اداری درباره ابطال ماده 44 از فصل 12 آیین نامه تأسیس و اداره امور آزمایشگاههای تشخیص پزشکی

هیأت تخصصی فرهنگی ، آموزشی و پزشکی

شماره پرونده : ه ع /96/475 دادنامه : 9709970906010148 تاریخ : 26/6/97

شاکی : خانم مهرناز نارویی نژاد فرزند عباس با وکالت خانم ها 1- بهشید ارفع نیا 2- فاطمه حاتمی

• طرف شکایت : وزارت بهداشت ، درمان و آموزش پزشکی – سازمان نظام پزشکی کل کشور

موضوع شکایت و خواسته : ابطال ماده 44 از فصل 12 آیین نامه تأسیس و اداره امور آزمایشگاههای تشخیص پزشکی

متن مقرره مورد شکایت

فصل دوازدهم) شرایط ویژه آزمایشگاه های ژنتیک پزشکی

ماده 44- شرایط احراز سمت مسئول فنی

الف- مسئول فنی آزمایشگاه ژنتیک پزشکی باید دارای مدرک تایید شده و یا صادره از وزارت بهداشت ، درمان و آموزش پزشکی به شرح زیر باشد :

1- دکترای تخصصی (PhD )در رشته ژنتیک پزشکی یا انسانی

2- دکترای تخصصی (PhD )در رشته سیتوژنتیک پزشکی

3- دکترای تخصصی (PhD )در رشته ژنتیک پزشکی با گرایش سیتوژنتیک پزشکی

4- دکترای تخصصی (PhD )در رشته ژنتیک انسانی با گرایش سیتوژنتیک پزشکی

تبصره 1- افرادی که دارای مدرک تخصصی PhD در رشته های علوم زیستی بوده و از کشورهای آمریکا ، کانادا و انگلستان ، آلمان ، فرانسه و استرالیا دارای بورد Certified ( دارای مجوز کار مستقل در تشخیص ژنتیک مولکولی و یا سیتوژنتیک موضوع این آیین نامه در آن کشور ) باشند ، پس از تایید آن توسط معاونت آموزشی وزارت و تائید کمیسیون مرکزی ، می توانند مشمول مزایای این آیین نامه شوند.

تبصره 2- متخصصین مذکور مجاز به انجام مشاوره ژنتیک در فضای آزمایشگاه نمی باشند.

دلایل شاکی برای ابطال مقرره مورد شکایت

خانم مهرناز نارویی نژاد تحصیلات خود را در مقطع دکتری در رشته ژنتیک مولکولی با گرایش پزشکی از پژوهشگاه ملی مهندسی ژنتیک و زیست فناوری ، به پایان رسانیده است. وی برای دریافت شماره نظام آزمایشگاهی و مجوز تأسیس آزمایشگاه اقدام نموده لیکن به دلیل تغییرات در ساختار کلان مدیریتی کشور و در پستهای سازمانی از جمله پست ریاست پژوهشگاه ملی مهندسی ژنتیک و زیست فناوری درخواستهای ایشان به جریان نیفتاد. پس از پیگیری های فراوان در تاریخ 28/10/93 بار دیگر درخواست خود را با فرم ثبت نام اولیه و فیش پرداختهای هزینه مربوطه ، طی نامه شماره 11940 – 93 مورخ 6/11/93 رئیس سازمان نظام پزشکی زاهدان و شورای هماهنگی استان به سازمان نظام پزشکی کل کشور ارسال نموده لیکن به دلیل مغایرت آن با مقرره مندرج در ماده 44 از فصل 12 آئین نامه جدید ( آئین نامه تأسیس و اداره امور آزمایشگاههای تشخیص پزشکی مصوب 6/12/92 ) ترتیب اثر داده نشد. مطابق مقرره جدید ، دارندگان مدارک دکتری تخصصی در 4 رشته واجد شرایط جهت احراز سمت مسئول فنی آزمایشگاههای ژنتیک پزشکی شناخته شده اند که رشته تحصیلی ژنتیک مولکولی با گرایش پزشکی ( رشته تحصیلی شاکیه ) جزء هیچیک از آنها نیست. مقرره مندرج در آئین نامه موصوف موجب نقض حقوق مکتسبه شاکیه گردیده است. تصویب این آئین نامه و عطف به ما سبق کردن آن نسبت به دانش آموختگان پژوهشگاه ملی مهندسی ژنتیک و زیست فناوری ، مغایر اصول برابری و اصل عدم تبعیض است. اصولی که در قوانین بنیادین و اساسی جمهوری اسلامی ایران ، بند 9 و 14 اصل 3 و 20 قانون اساسی و ... مورد حمایت و تضمین قرار گرفته است. در آئین نامه پیشین مصوب 30/4/87 مفاد ماده 21 از فصل هفتم ، از حقوق و امتیازات خاص آن ، اخذ شماره نظام آزمایشگاهی و مجوز تأسیس آزمایشگاه بود که با تصویب آئین نامه بعدی ( مفاد ماده 44 از فصل 12 ) از این حق و امتیاز محروم گردیده است. برابری در برابر قانون از مؤلفه های اصلی و محوری عدالت است ، عطف به ما سبق کردن آئین نامه مصوب 92 و محروم کردن دانش آموختگان پژوهشگاه ملی مهندسی ژنتیک و زیست فناوری ، تبعیض نارواست. لذا تقاضای ابطال این قسمت از آئین نامه موصوف را دارد.

• خلاصه مدافعات طرف شکایت :

شاکیه متقاضی ابطال ماده 44 از فصل 12 آئین نامه تأسیس و اداره آزمایشگاه های تشخیص طبی مصوب 92 می باشد و نیز متقاضی تأسیس آزمایشگاه می باشد. مع الوصف تقاضای ابطال شرایط مربوط به احراز سمت مسئول فنی آزمایشگاه ژنتیک پزشکی شده است. در نتیجه چون شرایط مؤسس با شرایط مسئول فنی متفاوت است ، خواسته اصلی وی مشخص نمی باشد.

مضافا با ابطال ماده 44 از فصل 12 ، خواسته وی محقق نمی گردد . امکان دریافت پروانه مسئول فنی را نخواهد داشت. با ابطال ماده مذکور ، صرفا شرایط احراز مسئول فنی آزمایشگاه ژنتیک پزشکی منتفی می گردد ولی برای وزارتخانه اجباری در خصوص دارندگان رشته ژنتیک مولکولی برای تصدی مسئولیت فنی آزمایشگاه های تشخیص پزشکی به وجود نمی آید. بلکه با توجه به لغو آئین نامه های قبلی ، وزارتخانه بابت خلاء به وجود آمده موظف به تنظیم مقررات جدید خواهد بود. مضافا اینکه برنامه دکترای ژنتیک مولکولی مصوب وزارت علوم ، تحقیقات و فناوری با برنامه دکترای تخصصی ژنتیک پزشکی که در دانشگاه علوم پزشکی کشور اجراء می گردد ، دو برنامه کاملا مجزا بوده و در نتیجه ، برخورداری فارغ التحصیلان رشته دکترای ژنتیک مولکولی از شرایط فارغ التحصیلان رشته دکترای تخصصی ژنتیک پزشکی فاقد وجاهت قانونی است. تعیین شرایط و وظایف مسئولین فنی موسسات پزشکی صرفا به عهده وزارتخانه بهداشت است و تخلفی صورت نگرفته است. تقاضای رد شکایت را دارد.

• رأی هیات تخصصی فرهنگی ، آموزشی و پزشکی :

در خصوص درخواست ابطال ماده 44 از فصل 12 آئین نامه تأسیس و اداره امور آزمایشگاههای تشخیص طبی پزشکی که طی آن ضمن احصاء دارندگان مدارک تحصیلی که می توانند متصدی مسئولیت فنی آزمایشگاه باشند ، دارندگان مدرک تحصیلی دکتری ژنتیک مولکولی را در زمره آنها قرار نداده است. از حیث مغایرت با بندهای 9 و 14 اصل سوم و 20 قانون اساسی با توجه به اوراق و محتویات پرونده و مدافعات طرف شکایت نظر به اینکه وزارت بهداشت ، درمان و آموزش پزشکی در حدود اختیارات کلی خود به شرح بندهای ذیل ماده یک قانون تشکیلات ، وظایف وزارت بهداشت ، درمان و آموزش پزشکی مصوب سال 67 در واقع مدارک تحصیلی مرتبط با شرایط احراز مسئول فنی آزمایشگاهها را تعیین نموده و با توجه به اینکه رشته ژنتیک مولکولی جزء رشته های تحصیلی علوم پزشکی نمی باشد ، عدم درج آن در موارد ذیل ماده 44 صدرالذکر مصداق تبعیض ناروا یا مغایر مساوات و عدالت و خارج از حدود اختیار مرجع صدور تشخیص نمی گردد. لذا رأی به رد شکایت مطروحه صادر و اعلام می گردد. این رأی ظرف مهلت بیست روز پس از صدور از سوی رئیس محترم دیوان عدالت اداری یا ده تن از قضات قابل اعتراض است و در خصوص بخشی از شکایت شاکی که مدعی است قبل از دستورالعمل مذکور برای مدارک مشابه تصدی مسئول فنی آزمایشگاه مورد موافقت قرار گرفته و ایشان نیز قبل از دستورالعمل فارغ التحصیل شده و درخواست داده است لیکن به استناد دستورالعمل مذکور با درخواست او موافقت نشده است. چون موضوع شکایت موردی است قابل طرح در شعبه محترم دیوان عدالت اداری است. /ت

ذبیح اله واحدی

رئیس هیأت تخصصی فرهنگی ، آموزشی و پزشکی

دیوان عدالت اداری

کدمنبع: 11458