سامانه ساغر با هدف ساماندهی اسناد غیررسمی راهاندازی شد
زمان آغاز به کار سامانه ساغر اعلام شد؛ جزئیات اجرای سامانه ساماندهی اسناد غیررسمی و املاک مشمول را در این گزارش بخوانید.

مقدمه
بر اساس اعلان رسمی منتشرشده از سوی معاون اول قوه قضائیه، یکی از مهمترین تحولات حوزه ثبت املاک و اسناد غیررسمی در سالهای اخیر وارد مرحله اجرایی شده است. مطابق این اطلاعیه، «سامانه ساماندهی اسناد غیررسمی» موضوع ماده ۱۰ قانون الزام به ثبت رسمی معاملات اموال غیرمنقول، از تاریخ ۱ خرداد ۱۴۰۵ بهصورت رسمی فعالیت خود را آغاز خواهد کرد؛ سامانهای که قرار است نقش تعیینکنندهای در کاهش دعاوی ملکی و ساماندهی وضعیت اسناد عادی ایفا کند.
این سامانه در واقع با هدف ایجاد شفافیت بیشتر در معاملات املاک و جلوگیری از نقلوانتقالهای غیررسمی طراحی شده و اجرای آن میتواند ساختار سنتی معاملات ملکی در کشور را دستخوش تغییرات جدی کند. بر اساس متن رسمی منتشرشده، دامنه شمول این سامانه مرحلهبندی شده و تمامی املاک را بهصورت یکسان در بر نمیگیرد.
املاک مشمول در فاز نخست اجرای سامانه

طبق بند نخست این اعلان، کلیه املاکی که در بازه زمانی ۱ فروردین ۱۳۹۶ تا ۳۱ اردیبهشت ۱۴۰۵ دارای سند رسمی حدنگار (کاداستری) شدهاند، از تاریخ ۱ خرداد ۱۴۰۵ مشمول ثبت ادعا در سامانه خواهند بود. این بدان معناست که مالکان این دسته از املاک، در صورت وجود هرگونه ادعا یا اختلاف نسبت به ملک، باید از طریق این سامانه اقدام به ثبت و پیگیری کنند.
این بخش از قانون، در عمل بخش بزرگی از املاک دارای سند رسمی جدید را وارد یک چرخه نظارتی و ثبت الکترونیکی میکند؛ چرخهای که هدف آن کاهش اختلافات حقوقی و ایجاد بانک اطلاعاتی یکپارچه از وضعیت مالکیتها است.
املاک جدید چگونه مشمول سامانه میشوند؟
در بند دوم اعلامیه آمده است که املاکی که از تاریخ ۱ خرداد ۱۴۰۵ به بعد سند حدنگار دریافت میکنند، از همان روز صدور سند بهطور خودکار مشمول مقررات سامانه خواهند شد. این موضوع نشان میدهد که از این تاریخ به بعد، فرآیند صدور سند و ثبت در سامانه بهصورت همزمان و یکپارچه انجام خواهد شد و عملاً امکان فاصله زمانی بین صدور سند و ثبت اطلاعات کاهش مییابد.
این اقدام میتواند سرعت رسیدگی به اختلافات و همچنین دقت اطلاعات ثبتی را افزایش دهد و از ایجاد پروندههای معوق جلوگیری کند.
اگر هنوز نمیدانید سامانه ساغر چیست، چه کسانی باید ثبت ادعا انجام دهند، و مراحل کار چگونه است، این مقاله را بخوانید.
وضعیت سایر املاک چه میشود؟
در بند سوم این اعلان تصریح شده است که تکلیف سایر املاک که هنوز مشمول این سامانه نشدهاند، در آینده و با پیشنهاد رئیس سازمان ثبت اسناد و املاک کشور و تأیید معاون اول قوه قضائیه، بهصورت رسمی از طریق روزنامه رسمی کشور اعلام خواهد شد. بنابراین، اجرای این سامانه در حال حاضر بهصورت مرحلهای و تدریجی پیش خواهد رفت.
این موضوع نشان میدهد که سیاستگذار قصد دارد از اجرای ناگهانی و گسترده جلوگیری کرده و ابتدا زیرساختها و فرآیندها را بهصورت کنترلشده توسعه دهد.
هدف از راهاندازی سامانه چیست؟
بر اساس مفاد ماده ۱۰ قانون الزام به ثبت رسمی معاملات اموال غیرمنقول، هدف اصلی این سامانه ساماندهی اسناد غیررسمی و کاهش اعتبار اسناد عادی در معاملات ملکی است. در سالهای گذشته، بخش قابل توجهی از دعاوی حقوقی در حوزه املاک ناشی از معاملات غیررسمی یا اسناد غیرثبتی بوده است. این سامانه قرار است با ایجاد یک بستر رسمی و الکترونیکی، از بروز چنین اختلافاتی جلوگیری کند.
از سوی دیگر، ایجاد بانک اطلاعاتی متمرکز برای ثبت ادعاها و مالکیتها، امکان نظارت دقیقتر و کاهش تخلفات احتمالی را فراهم خواهد کرد.
تبصره مهم درباره آگهیهای قانونی
در بند چهارم نیز به موضوع انتشار آگهیهای مرتبط با تبصره ۳ ماده ۱۰ اشاره شده و تاریخ آغاز اجرای این بخش نیز ۱ خرداد ۱۴۰۵ اعلام شده است. این بخش از سامانه به انتشار و ثبت رسمی اطلاعیهها و آگهیهای مرتبط با املاک اختصاص دارد که میتواند نقش مهمی در شفافیت حقوقی ایفا کند.
جمعبندی
با توجه به مفاد این اعلان رسمی، میتوان گفت از خرداد ۱۴۰۵ وارد مرحله جدیدی در نظام ثبت املاک کشور خواهیم شد؛ مرحلهای که در آن ثبت ادعاها، مالکیتها و وضعیت حقوقی املاک بهصورت متمرکز و الکترونیکی انجام میشود. کارشناسان معتقدند اجرای این طرح در صورت تکمیل زیرساختها، میتواند یکی از مهمترین اصلاحات حقوقی حوزه املاک در سالهای اخیر باشد.
منبع
متن کامل اعلان عمومی راهاندازی سامانه ساماندهی اسناد غیررسمی - پایگاه اطلاعرسانی روزنامه رسمی کشور
سوالات متداول
۱. سامانه ساماندهی اسناد غیررسمی چیست؟
این سامانه بستری رسمی است که بر اساس ماده ۱۰ قانون الزام به ثبت رسمی معاملات اموال غیرمنقول و با اعلام قوه قضائیه راهاندازی شده و هدف آن ساماندهی اسناد عادی، ثبت ادعاهای ملکی و کاهش دعاوی حقوقی در حوزه املاک است.
۲. این سامانه از چه تاریخی فعال میشود؟
بر اساس اعلان رسمی، سامانه از تاریخ ۱ خرداد ۱۴۰۵ بهصورت رسمی وارد فاز اجرایی خواهد شد.
۳. چه املاکی در فاز اول مشمول سامانه هستند؟
کلیه املاکی که بین ۱ فروردین ۱۳۹۶ تا ۳۱ اردیبهشت ۱۴۰۵ دارای سند رسمی حدنگار (کاداستری) شدهاند، در فاز نخست مشمول ثبت ادعا در سامانه خواهند بود.
۴. املاکی که بعد از ۱ خرداد ۱۴۰۵ سند میگیرند چه وضعیتی دارند؟
این املاک بهصورت خودکار از همان زمان صدور سند وارد سامانه میشوند و ثبت اطلاعات آنها همزمان با صدور سند انجام خواهد شد.
۵. هدف اصلی ایجاد این سامانه چیست؟
هدف اصلی، کاهش معاملات غیررسمی، افزایش شفافیت در نقلوانتقال املاک، جلوگیری از جعل یا تعارض اسناد و کاهش پروندههای قضایی مرتبط با مالکیت است.
۶. این سامانه چه تأثیری بر معاملات ملکی دارد؟
این سامانه باعث میشود معاملات ملکی از حالت سنتی و غیررسمی خارج شده و به سمت ثبت رسمی و الکترونیکی حرکت کند، که نتیجه آن افزایش امنیت حقوقی معاملات است.
برچسبها
منتظر مشارکت شما هستیم
